Dinsdagavond kwamen de vicepremiers Kaag (D66), Hoekstra (CDA) en Schouten (CU) op uitnodiging van premier Rutte (VVD) bijeen op het ministerie van Algemene Zaken om de verkiezingsuitslag van de Provinciale Staten te bespreken. Het beraad duurde in totaal bijna vier uur.
Rutte en de vier vicepremiers hadden allemaal een partijgenoot uit het kabinet meegenomen voor het beraad. Drie van die 'secondanten' staan bekend om hun financiële kennis. "Ze hebben altijd een saaie boekhouder nodig", zei CDA-staatssecretaris Marnix van Rij (Fiscaliteit) voorafgaand aan het overleg over zijn eigen aanwezigheid.
De BBB kende een monsteroverwinning en werd in iedere provincie de grootste partij. Met de winst wordt de partij ook een factor van belang in de Eerste Kamer. Coalitiepartijen VVD, D66, CDA en CU verloren allemaal zetels, waarbij vooral de christendemocraten een klap kregen.
Het stikstofbeleid stond centraal in de campagne. BBB voert al langer fel oppositie tegen het kabinetsplan om de stikstofuitstoot in 2030 te halveren en wil niets van onteigening van boeren weten.
De uitslag bood stof tot nadenken voor het kabinet. Niet alleen over stikstof, maar ook over andere grote dossiers, zoals de gedupeerden door aardgaswinning in Groningen en het toeslagenschandaal.
"Uiteraard kan je nooit de perfecte analyse maken", erkende Rutte na afloop van het urenlange overleg. Toch denkt het kabinet een beeld te hebben over welk signaal de kiezer heeft afgegeven.
Het kabinet besprak tijdens het beraad dus ook andere onderwerpen.
Zo wilde Rutte wilde het hebben over een eerlijkere verdeling van belastinggeld. Dat zei de premier een dag na het verschijnen van een uitgebreid onderzoek over de verschillen tussen regio's. Sommige gebieden, vaak buiten de economische kerngebieden, hebben te maken met "een stapeling van achterstanden", zoals bereikbaarheid, onderwijs en economische welvaart.
Het CDA had al de focus op dit onderwerp. De partij publiceerde in aanloop naar de Provinciale Statenverkiezingen begin februari een rapport over "de tweedeling" tussen stad en platteland. Een soort zoektocht van honderd pagina's naar waar die verschillen, ook binnen steden, vandaan komen.
D66-leider Kaag zei vorige week de oorzaken van de onvrede vooral te zoeken in het recent verschenen rapport naar ongelijkheid van het Sociaal en cultureel Planbureau (SCP). Die ongelijkheid is niet alleen economisch van aard, maar ook sociaal en cultureel, aldus het SCP.
Schouten denkt dat "een combinatie van al die zaken" een rol speelt.
Er is dus niet een eenduidig antwoord te geven op de verkiezingsuitslag van 15 maart. Aan de ene kant rekende lijkt de kiezer af te rekenen met het stikstofbeleid van het kabinet, aan de andere kant is de dieperliggende oorzaak van de electorale afstraffing van de coalitiepartijen nog helemaal niet bekend. Bovendien is het helemaal niet noodzakelijk dat kabinet en coalitie landelijk beleid aanpassen na regionale verkiezingen.
Source: Nu.nl algemeen