De Franse schrijver Michel Houellebecq verloor gisteren in Amsterdam wederom een rechtszaak die hij had aangespannen tegen het Nederlandse kunstenaarscollectief Kirac vanwege zijn rol in een film met seksscènes.
Houellebecq had eerder in Frankrijk al een vergelijkbare rechtszaak tegen het collectief verloren. Volgens de makers van de film wist Houellebecq heel goed waar hij aan begon toen hij toezegde mee te doen aan een film met seksscènes, zeiden ze in NOS-radioprogramma Met het Oog op Morgen.
De schrijver eiste dat de film waarin hij te zien is in erotische scènes, verboden werd. In de Amsterdamse rechtbank betoogde Houellebecq dat hij depressief was toen hij besloot mee te werken aan de film. Ook zou hij dronken zijn geweest bij het ondertekenen van het contract en niet hebben geweten waar hij mee instemde. De rechter in Amsterdam ging daar dus niet in mee.
In de film is Jini van Rooijen te zien, die een seksscène opnam met Houellebecq en zijn vrouw in Parijs. Volgens Van Rooijen (artiestennaam Jini Jane) sloeg de schrijver aan op het idee van de film, nadat de filmmakers met zijn vrouw hadden gesproken.
"Zij vertelde dat ze op zoek was naar jonge vrouwen om seks te hebben met haar man", zegt ze in Met het Oog op Morgen. "Ik trok toen een beetje een vies gezicht, maar naarmate de avond vorderde en ze meer over hun huwelijk vertelde, raakte ik toch benieuwd."
Kirac is de afkorting voor Keeping It Real Art Critics, met beeldend kunstenaar Stefan Ruitenbeek (1982) en archeoloog Kate Sinha (1988) als belangrijke leden.
Kirac maakt sinds 2016 films waarin het kunst en de kunstwereld bekritiseert. Projecten van Kirac hebben vaker tot ophef geleid. De ontstaansgeschiedenis van de Kirac-film Honey Pot uit 2021 vertoont veel overeenkomsten met die met Houellebecq.
In die film heeft Jini van Rooijen seks met voormalig VVD-raadslid en filosoof Sid Lukkassen. Ook Lukkassen trok zijn toestemming achteraf terug, maar de film werd alsnog vertoond.
Volgens Van Rooijen wilde Houellebecq meewerken omdat hij het leuk vond om voor de camera te staan. "Hij wilde aandacht en gezien worden, en zijn vrouw ook."
Producent van de film Stefan Ruitenbeek zegt dat er door zowel Houellebecq als de filmmakers een spel is gespeeld. "Je kunt het in het negatieve trekken vanwege de rechtszaken, maar natuurlijk is het een spel als je gaat filmen. Dan gaat het over gezien willen worden, en wat wil je wel en wat niet laten zien. Misschien wil je ook wel dat iemand iets ontdekt wanneer die naar je kijkt, en dat is ook spannend."
Van Rooijen noemt het gedrag van schrijver en diens vrouw "fascinerend". "Ik heb nog nooit zulke slechte mensen ontmoet. Mensen die je in hun hol en in hun duistere huwelijk trekken en dan ook bijna willen vernietigen."
Ruitenbeek is wat minder hard in zijn oordeel. "Jini voelt zich misschien belazerd, omdat ze afspraken hebben gemaakt. Die trekt hij dan terug nadat ze seks hebben gehad. Het genot van mij als filmmaker is dat ik van alles een film kan maken, over de bewegingen die hij nu maakt. Dat is gewoon een onderwerp voor mij."
Het is niet bekend wanneer de film wordt uitgebracht. Ook een definitieve naam voor de film is er nog niet, zeggen de makers.
"In Frankrijk was de rechtszaak van Houellebecq groot nieuws. Logisch, want hij wordt gezien als één van de grootste levende Franse schrijvers. Als een nieuw boek van hem verschijnt, gaan er al in de eerste dagen honderdduizenden exemplaren over de toonbank. En hij is wereldwijd bekend. Daar zijn de Fransen trots op.
Tegelijk is er nu een enorm déjà vu-gevoel: alwéér een rel met Houellebecq. De schrijver rolt al jarenlang van de ene in de andere controverse. Heel vaak is hijzelf degene die de controverse creëert en heel vaak loopt het ook weer met een sisser af.
Doet Houellebecq het expres, is hij naïef, of wil hij de verkoopcijfers van zijn boeken een extra impuls geven? Op de Franse televisie werd vorig jaar de vraag gesteld: 'Is Houellebecq een genie of een provocateur?' Misschien is hij het wel allebei."
Buitenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws