Na lang gesteggel kunnen boeren nu zien of ze tot de zogenoemde piekbelasters behoren, die veel stikstof uitstoten in de buurt van een kwetsbaar natuurgebied. De website waarop boeren kunnen inloggen om te bekijken of ze in aanmerking komen voor een vrijwillige uitkoopregeling is vanochtend opengesteld.
Er is dus geen lijst naar buiten gebracht met boeren die in aanmerking komen, maar minister Christianne van der Wal voor Natuur en Stikstof schrijft wel aan de Tweede Kamer dat het veel bedrijven betreft rond de Veluwe en in de provincie Gelderland. Boerenbedrijven in kustprovincies komen niet vaak in aanmerking, omdat daar minder kwetsbare natuur is.
Zo'n 3000 bedrijven komen in aanmerking, schat het kabinet, omdat die binnen 25 kilometer van een natuurgebied staan en daar te veel stikstofneerslag veroorzaken. Vanaf begin volgende maand kunnen piekbelasters zich aanmelden.
Ze krijgen dan een zogenoemde zaakbegeleider toegewezen van de overheid en gaan samen daarmee kijken hoe ze emissie met 85 procent kunnen terugdringen - door bijvoorbeeld te stoppen met het bedrijf, innovatie of te verplaatsen. Als ze willen stoppen, kunnen boeren hun bedrijf voor 120 procent van de waarde verkopen. De regeling sluit weer in april volgend jaar.
De andere regelingen, bijvoorbeeld om boeren te helpen met innoveren of te extensiveren (meer grond per dier) en mogelijkheden om te verhuizen of om te schakelen naar een ander type bedrijf, zijn nog niet uitgewerkt. Maar op de website staat er al wel enige uitleg over. Om vragen te beantwoorden over de regelingen zit er vanaf deze ochtend een belteam klaar.
Naast de piekbelastersregeling komt er ook een stoppersregeling voor melkvee-, varkens- en pluimveehouders die geen piekbelaster zijn. Zij kunnen hun bedrijf tegen 100 procent van de waarde laten opkopen. Dit gaat om zo'n 8000 boeren.
Voor beide regelingen wil het kabinet in totaal 1,4 miljard euro uittrekken. Eigenlijk was het de bedoeling dat de regelingen in januari al van start zouden gaan, maar dat liep vertraging op.
"Het heeft lang geduurd voordat deze aanpak - die stikstofuitstoot potentieel snel kan terugdringen - er kwam. We zitten nu vier jaar na het eerste rapport van Johan Remkes over stikstof en het is acht maanden na het advies van dezelfde Remkes om te beginnen met het snel aanpakken van de uitstoot van piekbelasters.
Als er veel boeren intekenen, kan dat een hap nemen uit de uitstoot en dus ruimte bieden om te beginnen aan natuurherstel en met de rest van de landbouw en bouw vooruit te kijken. Het kabinet heeft ervoor gekozen om de regeling vrijblijvend te maken.
Als er weinig interesse is, zal het kabinet alsnog kijken hoe de uitstoot snel omlaag gebracht kan worden. Mocht het zover komen, dan zal er aan het einde van het jaar worden gekeken naar normeren en beprijzen."
De twee uitkoopregelingen voor boeren gaan specifiek over agrarische bedrijven. Het kabinet wil ook industriële ondernemingen in de buurt van natuurgebieden aanpakken door de vergunningen aan te scherpen, waardoor ze minder stikstof mogen uitstoten.
De industrie en ook het verkeer zijn vanwege de klimaatdoelen en de verbetering van de luchtkwaliteit al verplicht om hun uitstoot de komende jaren te verminderen. Als er minder CO2 en fijnstof wordt uitgestoten, betekent dat volgens het kabinet waarschijnlijk ook minder stikstof.
Binnenland
Politiek
Deel artikel:
Source: NOS nieuws