De VN-atoomwaakhond (IAEA) zegt dat het plan van Japan om koelwater van de verwoeste Fukushima-kerncentrale in zee te lozen veilig is. Op de plannen klinkt hevige kritiek, onder meer uit China en Zuid-Korea. Die spraken eerder van een "extreem onverantwoord" besluit en vrezen voor langdurige negatieve gevolgen voor het milieu.
China zegt dat Japan geen water moet lozen voordat alle belanghebbende landen en het Internationaal Atoomenergieagentschap er een akkoord over hebben bereikt. Het agentschap zegt na twee jaar onderzoek dat Japan aan de internationale veiligheidseisen voldoet. Het lozen heeft "een verwaarloosbaar effect op mensen en het milieu".
Het hoofd van het IAEA, Rafael Grossi, overhandigde het eindrapport aan de Japanse premier Kishida. China vindt desondanks dat de conclusie van het IAEA niet kan dienen als een vrijgeleide om water te lozen. Het land wil dat de plannen worden uitgesteld.
"Japan gaat ver onder de internationale normen het koelwater lozen. Maar de plannen om het water te behandelen en om de impact te minimaliseren komen niet echt binnen bij China en Zuid-Korea, de twee landen met de grootste kritiek. Zelfs niet nadat Japan Zuid-Koreaanse inspecteurs heeft uitgenodigd om alles te controleren.
De reacties van China en Zuid-Korea op de Japanse plannen zijn ergens wel logisch. De drie landen hebben sinds de Tweede Wereldoorlog een moeizame relatie met elkaar. Er is een bepaalde vijandigheid overgebleven die met het lozen van het water weer tot uiting komt.
Volgens Japan is het echter noodzakelijk dat het water in zee wordt geloosd. Er staan nu zo'n duizend enorme vaten met koelwater op het land. De opslagcapaciteit is bijna op, naar schatting wordt de maximale capaciteit volgend jaar bereikt. Intussen staan er dicht bij woningen van mensen hele velden met radioactief water."
Ook uit eigen land klinkt kritiek. Zo maakt de Japanse visserij zich zorgen over de plannen. Verschillende vissersvakbonden stellen dat het werk om hun reputatie te herstellen ongedaan gemaakt wordt. Na de ramp met de zware aardbeving en tsunami in 2011 namen verschillende landen geen Japanse voedingsmiddelen meer af.
Premier Kishida zegt dat Japan "het Japanse volk en de internationale gemeenschap op een oprechte manier en met een hoge mate van transparantie, op basis van wetenschappelijk bewijs uitleg zal blijven geven". Volgens de regering is het afvoeren van het water een noodzakelijke stap in de ontmanteling van de kerncentrale.
Wanneer Japan gaat beginnen met het lozen, is nog niet bekend. Twee jaar geleden werd duidelijk dat het om meer dan een miljoen ton vervuild water gaat. Naar verwachting duurt het lozen tussen de dertig en veertig jaar. Het is nu wachten op goedkeuring van de Japanse nucleaire instantie, die zou er op zijn vroegst volgende week al kunnen zijn.
"Voor Japan is het bezoek van Grossi enorm belangrijk. Hij treedt op als een onafhankelijk arbiter en kan neutraal zeggen of de werkwijze van Japan veilig is of niet. Hij is er niet om toestemming te geven, maar puur om de gang van zaken te evalueren.
Nu de hoogste baas van het IAEA zegt dat de Japanse faciliteiten veilig zijn, kan Japan tegen iedereen zeggen: 'Zie je wel, het is oké'. Dat is voor Japan op dit moment echt het belangrijkst."
Het koelwater wordt voor lozing behandeld en gefilterd, waardoor het meeste radioactieve afval eruit wordt gehaald. Alleen tritium, een isotoop van waterstof, zit nog in het water. De regering zegt dat het water wordt verdund tot ver onder het internationaal goedgekeurde tritiumniveau voordat het in de Stille Oceaan wordt geloosd.
Grossi bezoekt morgen de kerncentrale. Daarna gaat hij naar Zuid-Korea en mogelijk ook naar Nieuw-Zeeland en de Cookeilanden in een poging om de zorgen bij de bevolking daar weg te nemen.
Bekijk hier een terugblik op de ramp bij de Fukushima-kerncentrale na de verwoestende tsunami van 11 maart 2011:
Buitenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws