Remco Andringa
redacteur Politie en Justitie
Remco Andringa
redacteur Politie en Justitie
Al 113.000 euro is er in korte tijd ingezameld voor nabestaanden van de Haagse snackbarhouder, die in januari werd doodgestoken op straat. De initiatiefnemers zijn overdonderd door de hoeveelheid giften.
Steeds vaker zijn er dit soort doneeracties voor slachtoffers en nabestaanden, merkt Slachtofferhulp Nederland. Ook GoFundMe, een van de grotere doneersites, ziet het aantal campagnes jaarlijks toenemen. Alleen al via deze site werd vorig jaar in Nederland 23 miljoen euro ingezameld voor 8500 verschillende doelen. Dit jaar is het aantal inzamelingen alweer met 10 procent gestegen, zegt het bedrijf.
De groei heeft vooral te maken met de oorlog in Oekraïne, die tot veel hulpacties leidt. Maar er wordt ook geld opgehaald voor medische behandelingen, gedupeerden van een brand of voor slachtoffers van misdrijven. Hoe groot die laatste categorie is, wordt niet specifiek bijgehouden.
Maar ondanks dat er geen precieze cijfers zijn, zijn er voorbeelden genoeg waarbij in korte tijd grote bedragen zijn opgehaald. Zo werd na de tramaanslag in Utrecht gevraagd om een kleine bijdrage in de uitvaartkosten van een van de slachtoffers. Binnen een paar dagen was er 120.000 euro bijeengebracht.
Dit jaar waren er, behalve de inzameling voor de familie van de Haagse snackbarhouder, ook acties voor de moeder en dochter die werden neergeschoten in Zwijndrecht (15.000 euro tot nu toe) en voor de huisarts die in Den Haag werd neergestoken in zijn praktijk (53.000 euro tot nu toe). De familie van een Duitse man, die in Amsterdam werd doodgeschoten door de politie, zamelt momenteel geld in om forensisch tegenonderzoek te bekostigen. Voor die actie staat de teller op 8900 euro.
Dat er ruimhartig wordt gedoneerd aan gedupeerden van misdrijven, is volgens Slachtofferhulp vermoedelijk te danken aan oproepen die snel rondgaan op sociale media en de aandacht van nieuwsmedia. "Zolang het in samenspraak met een slachtoffer gebeurt, is crowdfunding een mooi voorbeeld van nabuurschap", zegt beleidsadviseur Robin Fontijne.
Het geld wordt vaak gebruikt om uitvaartkosten te betalen, een eigen zaak te redden of het gezin draaiende te houden. "Als de kostwinner is weggevallen, wordt het geld bijvoorbeeld gebruikt om collegegeld van de kinderen of de energierekening te betalen", vertelt Fontijne. "Het gaat op aan een stukje bestaanszekerheid. Dat brengt tijdelijk wat rust."
Erica Albuquerque heeft ervaring met zo'n doneeractie. In 2020 kwam haar dochter Alice om bij een steekpartij in Rotterdam. Kennissen zamelden geld in om de uitvaart in Brazilië te betalen. De benodigde 20.000 euro was snel bij elkaar.
Albuquerque was ontzettend blij dat de uitvaart op deze manier betaald kon worden, want zelf had ze daar het geld niet voor. "Het was voor mij heel belangrijk om mijn dochter naar Brazilië terug te brengen, omdat mijn familie daarvandaan komt."
Vooral bij een concrete hulpvraag of een schrijnend verhaal blijken veel mensen bereid om financieel een handje te helpen. Zoals er nu in Den Haag voor wordt gezorgd dat de gezinsleden van de vermoorde snackbarhouder hun inkomsten voorlopig behouden. "Eigenlijk is het belachelijk dat dit soort inzamelingen nodig zijn", zegt Femke Beeloo-Planken, die de actie opzette. Zij vindt dat de overheid slachtoffers beter zou moeten compenseren.
Dat vindt ook Slachtofferhulp Nederland. Voor slachtoffers van gewelds- en zedendelicten biedt het Schadefonds Geweldsmisdrijven een tegemoetkoming. Dat is gemiddeld 10.000 tot 15.000 euro, met een maximaal voorschot van 37.500 euro. "Dat dekt de kosten niet als iemand langdurig niet kan werken of een eigen zaak open moet houden", zegt Fontijne. "Dan gaat het om zulke grote bedragen dat iemand al snel in financiële problemen komt."
Maar doneeracties kennen ook een keerzijde. Hoewel het aantal acties toeneemt, wordt voor de meeste slachtoffers helemaal niets ingezameld. Dat zorgt voor ongelijkheid en leidt tot scheve gezichten. "Het is heel zuur als jou iets vergelijkbaars is overgekomen, maar jij geen financiële hulp krijgt", zegt Fontijne.
En crowdfunding heeft nog een nadeel, merkt Slachtofferhulp. Sommige nabestaanden kregen mensen aan de deur die om een deel van de opbrengst vroegen voor hun eigen sores. "Het is ook voorgekomen dat donateurs hun geld terug kwamen vragen, toen ze hoorden dat er in de rechtszaak ook een schadevergoeding was toegewezen. Dat zijn voor slachtoffers natuurlijk heel vervelende situaties."
In Den Haag is de 113.000 euro hoe dan ook "een enorme hulp" voor de getroffen familie, zegt Beeloo-Planken. Het wordt onder andere besteed aan extra beveiliging, verzekeringen en voorbereiding op de rechtszaak. Half september wordt de online donatiepagina gesloten, vlak voordat de rechtszaak begint.
Binnenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws