Met een verkiezingsjaar voor de deur heeft de Ierse premier Leo Varadkar onverwacht zijn aftreden aangekondigd. Ook zijn positie als partijleider van Fine Gael legt hij neer. Hij noemt het besluit zowel persoonlijk als politiek gemotiveerd.
Varadkar (45) heeft vriend en vijand verrast met zijn besluit. Op een inderhaast belegde persconferentie zei hij dat hij "na rijp beraad en zelfreflectie" gelooft dat een nieuwe premier beter in staat is zijn partij opnieuw naar de overwinning te leiden bij de verkiezingen van volgend jaar. Over zijn privéredenen om te stoppen zei hij niets.
In de peilingen gaat de grootste oppositiepartij Sinn Féin, de voormalige politieke tak van het Ierse Republikeinse Leger IRA, aan kop voor Fine Gael en coalitiepartner Fianna Fail.
Op 6 april is het congres van Fine Gael. Varadkar heeft de leden van zijn partij gevraagd om daar een nieuwe partijleider te kiezen die hem na het paasreces ook als premier opvolgt.
Onder zijn bewind is de economie enorm gegroeid: de werkloosheid is laag en er is een fors begrotingsoverschot. Ierland lijkt als een van de weinige landen de coronapandemie en de energiecrisis goed te hebben doorstaan. Wel is er grote woningnood, waardoor vooral de jongere generatie moeilijk aan geschikte woonruimte kan komen.
Correspondent Arjen van der Horst:
"Leo Varadkar is de belichaming van de grote sociale veranderingen die de Ieren in relatief korte tijd hebben doorgemaakt. Van een conservatieve natie is Ierland veranderd in een liberaal-progressief land dat de dominante rol van de Rooms-Katholieke Kerk van zich heeft afgeschud.
Ierland heeft de jongste bevolking van de Europese Unie en is van een emigratieland een immigratieland geworden. Varadkar weerspiegelt dat allemaal. Hij was bij zijn aantreden in 2017 de jongste premier ooit. Hij is de eerste Ierse premier die openlijk homo is. En hij is de eerste taoiseach (leider in het Gaelic) met een niet-westers migratieachtergrond - zijn vader komt uit India.
Onder zijn premierschap werd het homohuwelijk gelegaliseerd en werd het verbod op abortus geschrapt. Varadkar zei in zijn speech vandaag dat hij trots is dat Ierland een moderner land is geworden met gelijke rechten voor vrouwen en de lhbti+-gemeenschap."
De opvolging van Varadkar lijkt geen uitgemakte zaak. Niemand heeft nog zijn vinger opgestoken. De bookmakers tippen Simon Harris, minister van Hoger Onderwijs. De nu 37-jarige Harris profileerde zich als minister van Volksgezondheid tijdens de coronapandemie. Eerder was hij onderminister van Financiën. Op zijn 24ste werd hij al lid van het Ierse parlement.
Ook Paschal Donohoe (49) wordt genoemd. Hij is minister van Financiën en voorzitter van de eurogroep. Hij heeft een goede reputatie als bewaker van de schatkist.
De derde mogelijke opvolger is minister van Justitie Helen McEntee (37). Ze was de minister van Europese Zaken tijdens de Brexit-onderhandelingen en zou de eerste vrouwelijke premier van Ierland kunnen worden. In 2021 was ze de eerste minister die met zwangerschapsverlof ging.
Buitenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws