Defensie breidt uit. Dat betekent meer militairen, meer materieel, meer oefenen - en soms meer overlast. De vraag is waar dat allemaal gaat gebeuren. Het ministerie van Defensie houdt deze weken in alle provincies informatieavonden over de uitbreidingsplannen. Die gaan van munitie-opslag en kazernes tot oefenterreinen en vliegbases voor helikopters en F-35-gevechtsvliegtuigen.
Vanavond is er een inspraakavond in Waalwijk in Noord-Brabant. Daar zijn veel mensen niet blij met de uitbreidingsplannen en wat die voor de regio betekenen. Er kwamen honderden reacties, die vooral gingen over de verwachte overlast van straaljagers en helikopters.
Noord-Brabant huisvest nu al veel Defensielocaties. De krijgsmacht heeft er oefenterreinen, kazernes, laagvlieggebieden en vier vliegbases: Woensdrecht, Gilze-Rijen, Volkel en Eindhoven. Als het aan het ministerie ligt, komt daar dus nog het een en ander bij.
Met de toenemende oorlogsdreiging, met name vanuit Rusland sinds de inval in Oekraïne in 2022, is de krijgsmacht bezig de militaire capaciteiten te versterken. Dat betekent meer menskracht en meer materieel, waarmee ook meer geoefend moet worden.
Daarom heeft Defensie in december 2023 een inventarisatie gemaakt van wat er nodig is en waar in ons land eventueel ruimte zou zijn om die nieuwe behoeften te realiseren; het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie. Daarin werden 31 plekken door het hele land aangewezen waar uitbreiding het meest voor de hand ligt.
Daarnaast werden 13 locaties aangewezen voor nieuwe activiteiten. Tijdens een eerste schriftelijke inspraakronde kwamen er ruim 2200 reacties van bewoners en bestuurders. Deze weken wordt er in elke provincie een informatiebijeenkomst voor bewoners gehouden.
Zo moet er ruimte zijn om veel meer oefenvluchten met de F-35 te maken. Nu is er ruimte voor 5200 vluchten per jaar, dat moeten er 7500 kunnen worden. Daarbij komt dat de F-35 veel meer lawaai maakt dan de F-16.
Demissionair staatssecretaris Van der Maat verwacht niet dat die 7500 vluchten direct nodig zijn. "Met de toenemende dreiging zullen we meer moeten oefenen, maar we moeten ook de mogelijkheid hebben om bij verhoogde dreiging toestellen uit het buitenland te kunnen ontvangen. Dus we moeten flexibel zijn en voorbereid op de mogelijkheid dat dat gaat komen."
Marius Wijdeven, inwoner van Volkel, is niet blij met de plannen van Defensie. "Het is een kolereherrie", zegt hij over de geluidsoverlast van de toestellen. "Daar hebben we al meer dan genoeg van. Als de pijn te verdelen is, waarom zou je het dan niet doen?"
Wijdeven gaat in Waalwijk eerst goed luisteren naar de plannen, maar zegt ook: "We houden de vinger aan de pols".
Defensie heeft 52 F-35's besteld. 45 daarvan worden gestationeerd in Nederland. Een van de scenario's is om twee zogeheten squadrons, van samen dertig straaljagers, te stationeren op vliegbasis Volkel en een squadron op vliegbasis Leeuwarden.
Het ministerie realiseert zich dat de voorgenomen plaatsing een grote belasting betekent voor een kleine regio. Daarom is ook gezocht naar mogelijke alternatieven binnen en buiten de provincie.
Een van de opties is heropening van het in 1993 gesloten vliegveld De Peel als uitwijkmogelijkheid voor Volkel. Ook Woensdrecht, Gilze-Rijen en Eindhoven zijn met dat doel in beeld. Uit de eerste consultatieronde bleek dat er veel zorgen zijn over conflicten met andere wensen, zoals de energietransitie, natuurbeheer en woningbouw. Ook die vragen allemaal om ruimte.
Daarom heeft Defensie ook buiten de provincie gekeken en is het oog gevallen op samenwerking met twee vliegvelden voor de burgerluchtvaart: Lelystad Airport en Groningen Airport Eelde. Met Lelystad zijn inmiddels eerste verkennende gesprekken gevoerd. De provincies Groningen en Drenthe hebben al laten weten F-35's op Eelde geen goed idee te vinden.
Tenslotte is ook Twente Airport in beeld. Dat werd in 2007 gesloten voor militair gebruik, maar heeft nog infrastructuur voor jachtvliegtuigen. De provincie Overijssel heeft positief gereageerd.
Van der Maat, die komende week afzwaait, verwacht dat het nieuwe kabinet rond de jaarwisseling een besluit zal nemen. "Wat we nu doen is al die locaties met elkaar vergelijken. Dan komen er een of twee plekken naar boven en die gaan we beoordelen op de andere mogelijke ruimtebehoeftes ter plekke. En we zien erop toe dat elke regio een bijdrage levert."
Binnenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws