TikTok, Fortnite, Instagram, FIFA: online is er non-stop vermaak en is er altijd wel iemand beschikbaar om mee te gamen of chatten. Welke invloed heeft het op een kind als een groot deel van zijn sociale interactie online plaatsvindt in plaats van 'in de echte wereld'?
"Je hoeft je niet per definitie direct zorgen te maken als het sociale leven van je kind vooral online plaatsvindt. Toch is het wel belangrijk om met je kind in gesprek te gaan over zijn of haar sociale leven en emotionele welzijn, om te checken hoe het met je kind gaat", zegt mediapedagoog Marije Lagendijk.
"Veel ouders zijn bang dat hun kind verslaafd is aan sociale media of gamen. Maar vaak zien we dat overmatig schermgebruik niet het echte probleem is. Vaak is overmatig schermgebruik een reactie op een ander probleem. Bijvoorbeeld niet goed in je vel zitten of gepest worden."
Uit onderzoek blijkt dat sociale media als Instagram en TikTok invloed hebben op hoe jongeren zich voelen, weet Lagendijk. "Het versterkt het gevoel dat je al hebt. Dus ben je blij en zelfverzekerd, dan kan passief scrollen op sociale media dat gevoel versterken. Maar andersom geldt hetzelfde: gaat het niet goed met je, dan zal passief scrollen op sociale media dat negatieve gevoel hoogstwaarschijnlijk versterken."
"Bij online gamen zijn kinderen vaak veel actiever en meer in contact met anderen. Ze zijn bezig om doelen te bepalen en op zoek naar overwinning. Als dat lukt, geeft dat een kick. Maar als je keer op keer faalt, kan dat ook zorgen voor onvrede en frustratie. Ook hoe de andere spelers in het spel op je reageren is van invloed op hoe je je voelt."
Is er volgens de mediapedagoog onderscheid te maken tussen online contact met bekenden en onbekenden? "Online contact met klasgenoten of bekenden heeft het voordeel dat je weet met wie je communiceert. Chatten met onbekenden heeft altijd het risico dat iemand zich anders voordoet dan wie hij werkelijk is."
"Daarnaast kan online contact met bekenden ook het groepsgevoel versterken, mits dat contact positief is natuurlijk. Je kunt dan de volgende dag op school verder praten over hetzelfde onderwerp. Als het contact negatief is, kan het ervoor zorgen dat jouw kind met buikpijn en tegenzin naar school gaat. Dat heb je niet als je met een onbekende chat, want die hoef je de volgende dag niet onder ogen te komen."
Het is makkelijk om online uren met anderen door te brengen, maar zijn deze sociale vaardigheden 'offline' even makkelijk in de praktijk te brengen? Lagendijk betwijfelt het. "Omdat er zoveel online gecommuniceerd wordt, lijken kinderen het lastiger te vinden om 'echt' contact te leggen."
"Zeker sinds de coronapandemie zien we op scholen veel meer opstootjes, ruzies en onverdraagzaamheid. Of dit echt komt door de enorme hoeveelheid online communiceren in de afgelopen twee jaar is lastig te zeggen. Maar het is in ieder geval wel opvallend."
Tegelijkertijd heeft gamen ook positieve effecten, benadrukt de mediapedagoog. Er zijn in de afgelopen jaren veel onderzoeken gedaan naar de invloed van (online) gaming op sociale vaardigheden. Deze studies tonen onder andere aan dat videogames prosociaal gedrag, zoals het helpen van anderen, kunnen bevorderen.
Dat geldt ook voor agressieve videogames, mits ze in teamverband worden gespeeld, blijkt uit onderzoek van psychologen C.J. Ferguson en Adolfo Garza. En uit onderzoek van psycholoog C. Shawn Green blijkt dat gamen ons geheugen verscherpt, aandachtiger maakt, helpt informatie te verwerken en ons vlotter doet schakelen.
Ook sociale media is niet alleen maar slecht. Lagendijk: "Het is hartstikke leuk. Je kunt online alles opzoeken wat je wil weten, nieuwe ideeën opdoen, nieuwe vrienden maken, nieuwe werelden en rolmodellen ontdekken. Het is een bron van vermaak en inspiratie, het is alleen wel zaak dat je er mediawijs mee omgaat."
Source: Nu.nl algemeen