Nu Amerika’s bondgenoten een gevaarlijke missie hebben afgewezen om de Straat van Hormuz te beveiligen, moeten de VS dat in hun eentje gaan doen. Maar het land heeft te weinig mijnenvegers en andere schepen zijn nooit in een oorlog ingezet.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
De Amerikaanse marine, ’s werelds modernste en 296 schepen sterk, heeft midden in een oorlog een probleem. Terwijl twee vliegdekschepen en hun escorteschepen al meer dan twee weken oorlog voeren, staan de admiraals machteloos tegenover de Iraanse Revolutionaire Garde, die de strategische Straat van Hormuz vrijwel volledig heeft afgesloten.
De Garde zou al een klein aantal mijnen hebben gelegd, zo werd vorige week bekend. De VS claimden de afgelopen week zestien Iraanse boten te hebben vernietigd die mijnen kunnen leggen, evenals opslagplaatsen voor zeemijnen op het eiland Kharg. Maar de Amerikaanse marine beschikt niet over genoeg mijnenvegers in de regio om al geplaatste mijnen op te ruimen. Het verklaart waarom president Donald Trump zijn bondgenoten zondag specifiek vroeg mijnenvegers te sturen.
De Navo beschikt over een permanente, snel inzetbare eenheid van mijnenvegers, de Standing Nato Mine Counter Measures Group. Nederland, dat in 1989 nog beschikte over vijftien mijnenvegers, neemt ook deel aan deze eenheid. De Navo-bondgenoten voelen er echter niets voor om met de inzet van deze mijnenvegers meegezogen te worden in de oorlog, die ook nog vol risico’s is.
Tot voor kort beschikte de Amerikaanse Vijfde Vloot, die actief is in de regio, over vier mijnenvegers, maar deze werden vorig jaar uit de vaart genomen na zo’n dertig jaar trouwe dienst. De enige mijnenvegers waarover de marine nog beschikt, vier stuks, bevinden zich in Japan en kunnen niet snel bij de Straat van Hormuz zijn.
Het werk van deze oude Avenger-mijnenvegers is overgenomen door een nieuwe klasse oorlogsschepen, die opereren vanuit Golfstaat Bahrein. Ervaring met de bestrijding van mijnen in een oorlogssituatie hebben deze drie schepen echter nog niet. Bovendien zal de Revolutionaire Garde ze bij een eventuele inzet zeker proberen onder vuur te nemen met hun antischipraketten.
Als Iran besluit op grote schaal mijnen te leggen, in de Perzische Golf, de Straat van Hormuz of de Arabische Zee, vergroot dat de problemen voor de VS nog meer. De Amerikaanse militaire inlichtingendienst DIA schatte in 2019 dat Iran beschikte over ruim vijfduizend zeemijnen. Hoeveel hiervan nog over zijn na meer dan twee weken oorlog, is onduidelijk.
Iran heeft onder meer mijnen die op de zeebodem rusten en ontploffen wanneer ze een schip detecteren. De Garde beschikt ook over kleefmijnen die worden vastgemaakt aan de romp van een schip, en over zeemijnen die net onder het water drijven en die ontploffen wanneer ze in contact komen met een schip.
Zo’n mijn bracht in 1988 bijna een Amerikaans fregat tot zinken in de Perzische Golf. Iran en Irak, die toen oorlog voerden, plaatsten destijds zeemijnen in het gebied. De VS brachten daarna onder andere een Iraans fregat tot zinken om Teheran te straffen. ‘Onze zeemijnen hadden zo’n indruk op de Amerikanen achtergelaten dat ze nog steeds in schijnbare angst voor deze mijnen leven’, verklaarde viceadmiraal Ali Fadavi, een commandant van de Revolutionaire Garde, later.
De vier oude Amerikaanse mijnenvegers uit Japan die mogelijk naar het oorlogsgebied komen, sporen zeemijnen op met sonar. Ook worden op afstand bestuurde robotvaartuigen ingezet. De ontdekte zeemijnen kunnen onder andere worden vernietigd door een geluid te produceren dat geluidsgevoelige mijnen activeert. Daarnaast kan het touw van een verankerde mijn worden doorgesneden, waardoor een zeemijn boven het water verschijnt.
De nieuwe mijnopruimers van de Amerikaanse marine, die op grotere afstand opereren van gebieden waar mijnen zijn gelegd, maken gebruik van deze onderwaterdrones. Deze Sea Fox is voorzien van sonar, een camera en een explosief om mijnen op te blazen. De drie mijnenvegers waarover Nederland beschikt, hebben deze onderwaterdrone ook.
De VS zouden ook Seahawk-helikopters kunnen inzetten om op zoek te gaan naar mijnen. Die vormen echter een groot, kwetsbaar doelwit, zeker als ze dicht bij de Iraanse kust gaan opereren.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant