De voormalige gynaecoloog van Rijnstate die zijn eigen sperma gebruikte bij vruchtbaarheidsbehandelingen, heeft in zeker één geval ivf-zaad gebruikt als donorzaad. Dat gebeurde zonder medeweten van de man die het zaad eind jaren tachtig had afgestaan.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Dat heeft Rijnstate-bestuurder Hans Schoo dinsdag bevestigd aan Omroep Gelderland. Dat een gynaecoloog van Rijnstate eind jaren tachtig zonder toestemming ivf-zaad als donorzaad had gebruikt, was al langer bekend. Het ziekenhuis werd in 2024 aangeklaagd door een donorkind dat via een DNA-onderzoek bij een man terechtkwam die nooit donor was geweest; hij had zijn zaad afgestaan voor een ivf-traject. In 2025 werd de zaak voor een onbekend bedrag geschikt.
Het vermoeden bestond dat het misbruik met ivf-zaad was gepleegd door de in opspraak geraakte Alexander Schmoutziguer. Dat is nu bevestigd.
Schmoutziguer zou zeker zestien donorkinderen hebben verwekt met zijn eigen sperma, zo bleek uit een onderzoek naar misstanden in de jaren zeventig en tachtig, toen het ziekenhuis nog Elisabeth Gasthuis heette en nog niet met twee andere instellingen was gefuseerd tot Rijnstate. Het ziekenhuis bracht de resultaten van de studie ruim een week geleden naar buiten.
Het ziekenhuis kan niet uitsluiten dat er meer gevallen zijn. Het heeft ouders die destijds onder behandeling zijn geweest van een gynaecoloog van het Elisabeth Gasthuis opgeroepen zich te melden. Daaraan hebben inmiddels zo’n honderd mensen gehoor aan gegeven.
Volgens Rijnstate is Schmoutziguer drager van een erfelijke ziekte. Het ziekenhuis heeft die aandoening niet nader toegelicht.
Er werkten in de jaren zeventig en tachtig drie artsen bij het Elisabeth Gasthuis die vruchtbaarheidsbehandelingen uitvoerden. Volgens Rijnstate zijn er geen aanwijzingen dat de andere twee zich eveneens schuldig hebben gemaakt aan gerommel met eigen zaad. Tegen Omroep Gelderland zegt bestuurder Schoo dat het ziekenhuis met alle gynaecologen uit die tijd heeft gesproken, ‘zover ze nog in leven waren’.
Schmoutziguer heeft tegen de onderzoekers verklaard dat hij zijn eigen zaad gebruikte als de donor het liet afweten. In die tijd was er nog geen wetgeving voor fertiliteitsbehandelingen. Wel waren er richtlijnen en gedragsregels: een arts mocht bijvoorbeeld niet verder in de privésfeer van de patiënt doordringen dan noodzakelijk.
De vruchtbaarheidsklinieken liggen al een poosje onder vuur, omdat door tekortschietend toezicht het zaad van donoren soms veel vaker is gebruikt dan wettelijk was toegestaan. Sommige donoren hadden meer dan vijftig nakomelingen. Tussen 2004 en 2018 mochten met het zaad van één donor maximaal 25 kinderen worden verwekt. Sindsdien zijn de regels gewijzigd en mogen daarmee hooguit twaalf gezinnen worden geholpen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant