De strijd om cruciale gasvelden in het Midden-Oosten escaleert. Donald Trump dreigde vannacht het Iraanse gasveld South Pars, het grootste ter wereld, te vernietigen als Iran zijn aanvallen op een Qatarees gasveld niet staakt. Teheran trekt zich daar niets van aan.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Qatar meldde vannacht dat ingeslagen Iraanse raketten brand hadden veroorzaakt op het Ras Laffan-complex, ’s werelds grootste productie-installatie voor vloeibaar aardgas (lng). De branden konden worden geblust, maar volgens de Qatarese autoriteiten is er aanzienlijke schade ontstaan. Er vielen geen slachtoffers. De productie op Ras Laffan was al stilgelegd na eerdere beschietingen, omdat de veiligheid van het personeel niet langer kon worden gegarandeerd.
Met de hernieuwde aanvallen op Qatars gasvelden lijkt Teheran zich niets aan te trekken van het dreigement van de Amerikaanse president Trump om het South Pars-gasveld met de grond gelijk te maken als Iran de aanvallen op Qatar en andere bondgenoten van de VS niet stopzet. South Pars is van cruciaal belang voor de toch al verzwakte Iraanse economie. Ruim 80 procent van de elektriciteit van het land wordt opgewekt met het aardgas dat daar wordt gewonnen.
De escalatie rondom de gasvelden begon woensdag met Israëlische bombardementen op het Iraanse deel van South Pars, een immens gasveld dat Iran en Qatar gezamenlijk exploiteren. President Trump zei dat de Israëliërs hem vooraf niet over de aanval hadden geïnformeerd, maar Amerikaanse functionarissen die anoniem worden geciteerd door The Wall Street Journal en de nieuwssite Axios spreken dat tegen.
Trump zou volgens deze bronnen zijn zegen hebben gegeven aan de Israëlische beschieting van South Pars in de hoop dat Iran de blokkade zou opheffen van de Straat van Hormuz, de nauwe zeestraat waardoor 20 procent van de wereldwijd geproduceerde olie wordt vervoerd.
De Amerikaanse president stelt dat hij nieuwe Israëlische bombardementen van South Pars niet goedkeurt. Maar hij dreigt tegelijkertijd South Pars volledig te zullen ‘opblazen’ als Iran zijn aanvallen op Qatar voortzet. De president schrijft op zijn berichtendienst Truth Social dat hij ‘dit niveau van vernietiging’ nog niet wil toestaan ‘vanwege de gevolgen op lange termijn voor de toekomst van Iran’.
De nieuwe aanvallen van Iran en de Amerikaanse dreiging met de vernietiging van het South Pars-veld joegen vanochtend de prijzen van olie en gas verder omhoog. Op de Amsterdamse gasbeurs, de maatstaf voor de Europese prijzen, schoot de prijs met wel 35 procent omhoog.
Op de oliemarkt steeg de prijs van Brent-olie donderdagochtend tot boven de 110 dollar per vat, ruim 50 procent hoger dan eind februari toen Israël en de Verenigde Staten hun oorlog tegen Iran begonnen met luchtaanvallen.
In Nederland liep de gemiddelde landelijke adviesprijs voor een liter Euro95 op tot 2,541 euro, 1 cent meer dan een dag eerder. De prijs voor diesel liep met bijna 5 cent op tot 2,568 euro, aldus het commerciële consumentencollectief UnitedConsumers.
Iran nam vannacht niet alleen Qatar onder vuur. Saoedi-Arabië meldde vannacht dat zijn luchtverdediging een onbekend aantal drones had neergehaald die op weg waren naar zijn gasvelden. De autoriteiten in Abu Dhabi lieten weten dat ze de gasinstallaties bij Habshan en het Bab-veld moesten sluiten na nachtelijke Iraanse aanvallen. De regering spreekt van een ‘gevaarlijke escalatie’ door de Iraniërs.
De Saoedische minister van Buitenlandse Zaken verklaarde dat ‘het weinige vertrouwen dat er nog was, volledig is verdwenen’. Faisal bin Farhan verklaarde dat zijn land zich het recht voorbehoudt om militair te reageren als Iran zijn aanvallen voortzet. ‘Escalatie zal met escalatie worden beantwoord’, zei hij. ‘We zullen niet wijken voor druk.’
Teheran stelt dat de aanvallen op andere oliestaten gerechtvaardigd zijn omdat de Amerikanen militaire bases hebben in die landen en de VS vanaf die bases hun bombardementen uitvoeren. De Iraanse ambassadeur bij de Verenigde Naties in New York heeft in een brief laten weten dat de Verenigde Arabische Emiraten mede zal moeten betalen voor de schade die de oorlog in zijn land aanricht.
Ook de scheepvaart in de Golf-regio werd opnieuw getroffen. Voor de kust van de Verenigde Arabische Emiraten nabij Khor Fakkan, aan de monding van de Straat van Hormuz, brandde een schip uit, terwijl een ander vaartuig bij Qatar werd beschadigd, vermoedelijk beide als gevolg van Iraanse aanvallen.
Iran heeft gezegd dat het vrachtschepen van de Verenigde Staten en zijn bondgenoten als vijandelijke doelwitten beschouwt. Het liet de afgelopen dagen wel toe dat Indiase tankers de Straat van Hormuz passeerden. Sinds het begin van de oorlog zijn al meer dan twintig handelsschepen in het gebied getroffen.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant