In Beeld Met zijn project Namaste or Whatever onderzoekt de Indiase fotograaf Aaryan Sinha de herkomst van westerse clichés over India. Hij ontdekte hoe diep die ‘blik’ ook in hemzelf zit.
The Man And The Horse.
Hoe India in één beeld te vangen? De slangenbezweerder, slechts gehuld in een lendendoek en tulband en met zijn blaasinstrument – een pungi – is een vast karakter. Het gebruik van dit stereotype door internationale media roept tegenwoordig verontwaardiging op bij Indiërs, zij ageren online. In de koloniale periode was de exotische slangenbezweerder een onbetwist sujet. „Het is fascinerend hoe lang zo’n beeld blijft hangen”, vertelt de Indiase fotograaf Aaryan Sinha (2001) aan de telefoon. In zijn project Namaste or Whatever onderzocht hij de herkomst van westerse clichés over India. En hij ontdekte ook hoe diep die ‘blik’ in hemzelf zit.
School Girls.
Imprints.
Offerings.
„Het begon voor mij met de realisering dat de term ‘Indiase fotografie’ doorgaans niet refereert aan de makers, maar aan de foto’s die in India werden gemaakt door buitenstaanders.” Deze fotografie was in eerste instantie, vanaf 1850, een manier voor het Britse ambtenarenapparaat om het landschap en de etnische gemeenschappen onder het koloniale bewind vast te leggen. Westerse bezoekers die het Indiase subcontinent kwamen ‘verkennen’, vonden het exotisch. Dat beeld werd voortgezet door moderne fotografen als de beroemde Amerikaan Steve McCurry: in zijn werk komt India steevast over als ‘armoedig maar kleurrijk’. „Nergens zie je de gelaagdheid van de maatschappij”, echoot Sinha de recente kritiek op die eenzijdige weergave. „Maar het gekke was wel: thuis in New Delhi hadden we ook McCurry-koffietafelboeken. Dus zelfs in India was dat westerse perspectief heel bepalend.”
Pas toen hij tijdens zijn opleiding aan de KABK in Den Haag kritiek kreeg op zijn vroege werk, zag hij hoezeer hij de clichébeelden had geïnternaliseerd. Tegelijkertijd werd hij in Nederland zelf met stereotypen geconfronteerd. „De titel van dit fotoproject komt voort uit iets dat daadwerkelijk tegen me is gezegd. Namasté is een normale begroeting in India; in het Westen denkt men dat het een yoga-woord is en dat alle Indiërs daar geobsedeerd over zijn. Zonder verder iets over de cultuur te weten.”
Ruins Of A Memory.
Closer to Gods.
Glass Factory.
Grappling Histories.
Fragments Of A Gaze.
Fading Facades.
Inmiddels is Sinha terug in Delhi. Voor Namaste or Whatever reist hij het land door, en toont hij de toeschouwer een andere wereld dan de bekende overbevolking, de chaos en de drukte, hij toont verstilde momenten. De fotoserie laat zien hoe Indiërs omgaan met de sporen van het koloniaal bewind en toont de ‘exotische’ Indiase taferelen als onderdeel van het alledaagse. Bij de Taj Mahal fotografeerde Sinha niet het beroemdebouwwerk, maar juist de schoolmeisjes die amper acht slaan op het gigantische mausoleum. De stad Benares, ook wel bekend als Varanasi, is beroemd vanwege de crematies op de oevers van de Ganges, maar Sinha nam er een kijkje in een glasfabriek.
Op 23 april kreeg Sinha in New York voor zijn portfolio een prijs van het vermaarde fotografietijdschrift Aperture . „Ik moest eerst mijn eigen blik dekoloniseren. Nu kijk ik zo anders naar India, dat ik beeld blíjf zien dat ik wil vastleggen.”