De diefstal van de Roemeense kunstschatten uit het Drents Museum heeft geleid tot een grondige herziening van het beleid rond het uitlenen van nationaal erfgoed. Dat schrijft Diana-Ștefana Baciuna, de Roemeense staatssecretaris van Cultuur in een brief aan NU.nl.
Het Roemeense ministerie van Cultuur heeft wettelijke en administratieve aanpassingen in gang gezet, die hun kunstobjecten beter moeten beschermen. Zo zijn er wijzigingen voorgesteld voor de opslag, transport en tentoonstelling van kunstvoorwerpen. Daarnaast is een speciale commissie opgericht, die de taak heeft onder meer het beheer van kunst te beoordelen.
Toch benadrukt het ministerie dat er geen intentie is om internationale samenwerking te beperken. "Integendeel; het uitwisselen van erfgoed blijft essentieel voor culturele dialoog en toegang tot universele waarden." Wel is voor het ministerie duidelijk geworden dat zelfs bij naleving van alle standaard veiligheidsmaatregelen risico's nooit volledig kunnen worden uitgesloten. Daarom wordt er gewerkt aan de verfijning en verbetering van procedures en beveiliging.
"Het doel van alle maatregelen is helder: internationale bruiklenen blijven mogelijk, maar onder strengere en beter afgestemde voorwaarden, vooral op het gebied van veiligheid", schrijft Baciuna.
De gouden helm van Cotofenesti en drie Dacische armbanden werden in de nacht van 24 op 25 januari van vorig jaar uit het Drents Museum gestolen. Het museum in Assen had de voorwerpen van het Roemeens nationaal historisch museum in Boekarest in bruikleen, toen de dieven met behulp van een explosief het gebouw binnendrongen en de kunstschatten meenamen.
Vorige maand werden de helm en twee armbanden teruggevonden nadat justitie in Nederland een deal had gesloten met de dieven. De derde gestolen armband is nog steeds niet terecht.
Baciuna noemt de samenwerking met de Nederlandse autoriteiten tijdens het onderzoek "zeer positief". "Wij waarderen de openheid en professionaliteit die gedurende dit proces zijn getoond. Er is een duidelijke, gedeelde inzet om de zaak op te lossen." Tegelijkertijd noemt de staatssecretaris het strafrechtelijke onderzoek complex, onder meer door de uitwisseling van informatie tussen de Nederlandse en Roemeense autoriteiten.
De teruggevonden kunstschatten zijn sinds een paar weken weer tijdelijk te zien in het Nationaal Historisch Museum in Boekarest. Na deze korte tentoonstelling zullen de objecten de nodige conserverings- en restauratieprocessen ondergaan. Zo is de ongeveer 2.500 jaar oude helm beschadigd geraakt tijdens de kunstroof.
Kort na de kunstroof reageerde de Roemeense minister-president Marcel Ciolacu woedend in een verklaring. Hij eiste een "ongekende schadevergoeding" van de Nederlandse Staat. Maar inmiddels zijn gemoederen bedaard en heeft de diefstal geen negatieve impact gehad op de culturele relatie tussen Roemenië en Nederland, benadrukt de staatssecretaris.
"Integendeel, het partnerschap wordt nog steeds als sterk en waardevol beschouwd. De situatie heeft juist het belang van nauwe samenwerking benadrukt, niet alleen op cultureel vlak, maar ook in de gezamenlijke strijd tegen illegale handel in erfgoed."
Een woordvoerder van ons eigen ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) bevestigt het goede contact met de Roemeense autoriteiten. "Op de dag van de bekendmaking van de vondst van de gouden helm heeft Minister Letschert uitgebreid gebeld met de minister van Cultuur van Roemenië. Ook in de dagen erna is er goed en positief contact geweest."
In Roemenië blijft men "voorzichtig optimistisch" dat ook de ontbrekende armband wordt teruggevonden. "We hopen dat het slechts een kwestie van tijd is, maar het hangt in belangrijke mate af van het lopende onderzoek en de mate van samenwerking tussen de betrokken partijen", zegt Baciuna. "Tot die tijd blijft dit een topprioriteit."
Voor de Roemeense samenleving betekent de terugkeer van de artefacten veel meer dan alleen een administratieve afsluiting van een zaak. "We hebben veel positieve reacties ontvangen, wat laat zien hoeveel mensen ernaar uitkijken om ze opnieuw te zien. In veel opzichten is dit een moment van nieuwe verbinding."
De zaak tegen de drie verdachten van de kunstroof loopt op dit moment nog. Het Openbaar Ministerie eiste gevangenisstraffen van drie jaar en acht maanden tegen de twee verdachten die hielpen met het terugvinden van de kunstschatten. De derde verdachte kreeg een eis van vijfenhalf jaar te horen.
Source: Nu.nl algemeen