Raad van State spreekt begrip uit voor het kabinetsplan om het verplicht eigen risico in de zorgverzekering per 2027 te verhogen naar 455 euro, maar plaatst stevige kanttekeningen bij de uitwerking. Volgens het hoogste adviesorgaan is het logisch dat het bedrag na jarenlange bevriezing weer meestijgt, maar is onduidelijk wat dit betekent voor gemeenten, chronisch zieken en andere kwetsbare groepen.
Het kabinet wil het eigen risico met 60 euro verhogen door de bevriezing los te laten én een extra stap erbovenop te doen. Daarmee moeten Nederlanders een groter deel van hun zorgkosten zelf betalen, in de hoop dat het zogenoemde remgeldeffect sterker wordt en mensen zorg bewuster gebruiken. Zonder de bevriezing zou het eigen risico inmiddels rond de 535 euro liggen, benadrukt de Afdeling advisering van de Raad van State.
Volgens het advies is het beperken van het verzekerde zorgpakket een minder aantrekkelijke en ingrijpender optie dan het verhogen van het eigen risico. De Raad van State stelt dat de groei van de zorguitgaven hoe dan ook moet worden afgeremd, door financiële druk en personeelstekorten in de zorg. Tegelijk wijst het orgaan op de grilligheid van het beleid: nog geen jaar geleden lag er een plan van het vorige kabinet om het eigen risico juist te halveren. Voor burgers en uitvoerders is "meer consistent en voorspelbaar beleid" nodig, aldus de Raad.
Een belangrijk kritiekpunt is het gebrek aan duidelijkheid over de bescherming van mensen met lage inkomens en chronisch zieken. Het kabinet verwijst naar gemeenten, die via de Wet maatschappelijke ondersteuning of gemeentepolissen extra steun zouden kunnen bieden. De Raad van State vraagt zich af of gemeenten hiervoor wel voldoende geld en capaciteit hebben en of er hierover overleg is geweest met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Het kabinet moet volgens het adviesorgaan geen verwachtingen wekken die lokaal niet zijn waar te maken.
Vanaf 2028 wil het kabinet ook het eigen risico in de medisch-specialistische zorg spreiden, met een maximum van 150 euro per behandeling. Dat moet de drempel per zorgingreep verlagen en zorgmijding tegengaan. De Raad van State betwijfelt echter de meerwaarde hiervan: veel verzekerden zouden dan juist minder eigen risico betalen, waardoor een deel van de opbrengst van de verhoging weer wegvalt en vermoedelijk via een hogere zorgpremie moet worden gecompenseerd. Chronisch zieken profiteren volgens het advies nauwelijks, omdat zij hun volledige eigen risico toch al opmaken.
Tot slot wijst de Raad van State erop dat het kabinet in de toelichting weinig ingaat op andere geplande lastenverzwaringen uit de recente Voorjaarsnota. Daarin staan extra heffingen voor burgers en bedrijven om lagere premie-inkomsten op te vangen. Hoe deze maatregelen zich precies verhouden tot hogere zorgkosten voor verzekerden, blijft volgens het adviesorgaan onduidelijk. Of zorgminister Sophie Hermans (VVD) voor het totaalpakket een meerderheid in de Tweede Kamer vindt, is vooralsnog onzeker.
Zieke vrouw met torenhoge rekeningen vanwege kabinet (Grok AI / FOK.nl)
Source: Fok frontpage