Meer weten over de Iran-oorlog? Lees hier al onze artikelen.
Iran heeft veel meer schade toegebracht aan Amerikaanse legerbases in het Midden-Oosten dan de Verenigde Staten hebben erkend. Dat concludeert The Washington Post op basis van satellietbeelden. Sinds het begin van de oorlog heeft Iran zeker 228 doelen getroffen op Amerikaanse bases.
De Amerikaanse krant heeft bij de analyse gebruikgemaakt van satellietbeelden die zijn verspreid door Iraanse staatsmedia. De Amerikaanse bedrijven die internationale media doorgaans van satellietbeeld voorzien, publiceren de afgelopen maanden op verzoek van de Amerikaanse regering nauwelijks beelden van het Midden-Oosten. Dat maakt het moeilijk om te achterhalen hoezeer Amerikaanse bases bij Iraanse aanvallen beschadigd zijn geraakt.
De Iraanse satellietbeelden zijn volgens The Washington Post authentiek en komen overeen met beelden die zijn gepubliceerd door het Europese Copernicus. De foto’s tonen schade aan uiteenlopende Amerikaanse doelwitten, waaronder brandstofopslagen, radarinstallaties, communicatiesystemen en barakken. Volgens de krant is de schade veel groter dan eerder bekend was.
Iran beantwoordde de Amerikaans-Israëlische luchtaanvallen vanaf begin maart met grootschalige tegenaanvallen op Amerikaanse bases in landen als Koeweit, Bahrein en Qatar. De Amerikaanse luchtverdediging bleek niet in staat om legerbases en militaire vliegvelden te beschermen tegen de grote hoeveelheid drones en raketten die Iran afvuurde.
Daan de Vries
Lees hier meer over de vertraging van het vrijgeven van satellietbeelden: Beperkingen Amerikaanse satellietbedrijven zorgen voor vertraging in verificatie Iran-oorlog
De Amerikaanse regering is ervan overtuigd dat een conceptovereenkomst met Iran over de beëindiging van de oorlog nabij is. Dat zeggen Amerikaanse ingewijden tegen nieuwssite Axios. De berichtgeving wordt bevestigd door een Pakistaanse bron, schrijft persbureau Reuters. De VS en Iran zouden werken aan een memo van een pagina, dat als opzet moet dienen voor een uitgebreider akkoord.
Volgens Axios verwachten de Amerikanen de komende twee dagen een antwoord van Iran. De twee landen zouden niet eerder zo dichtbij een overeenkomst zijn geweest. Toch benadrukt Axios dat het onzeker is of Iran daadwerkelijk akkoord zal gaan. De afgelopen weken klonken vaker positieve geluiden over de onderhandelingen, maar telkens liepen de gesprekken vast. Vannacht zei de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio dat de VS hun oorlogsdoelen in Iran hebben bereikt en dat zij ‘de voorkeur geven’ aan een vredesakkoord.
De precieze inhoud van het memo is onduidelijk, maar Iran zou in ieder geval toezeggen dat het de verrijking van uranium staakt. In ruil daarvoor moeten de VS sancties tegen Iran geleidelijk opheffen. Ook moeten beide landen ervoor zorgen dat de scheepvaart door de Straat van Hormuz kan worden hervat. Na de ondertekening van het conceptakkoord zouden Iran en de VS een maand de tijd hebben om te onderhandelen over een definitieve vredesovereenkomst.
Daan de Vries
De door Donald Trump opgerichte Vredesraad zal Israël niet dwingen zich te houden aan het staakt-het-vuren in de Gazastrook als Hamas zich niet ‘binnen een redelijke termijn’ ontwapent. Dat meldt de Israëlische nieuwssite Times of Israel op basis van een brief van Nickolay Mladenov, die leiding geeft aan de Vredesraad.
Het neerleggen van de wapens door Hamas is een van de onderdelen van het Amerikaanse vredesplan, maar vooralsnog heeft Hamas niet ingestemd met een concreet tijdspad voor ontwapening. Mocht de organisatie in die weigering volharden, heeft Israël volgens Mladenov het recht om de afspraken van het in oktober 2025 begonnen staakt-het-vuren naast zich neer te leggen. Mladenovs brief, die Times of Israel heeft ingezien, is gericht aan de Palestijnse bestuurders die de macht in de Gazastrook volgens het Amerikaanse plan uiteindelijk moeten overnemen.
Hamas stelt dat het zich pas zal ontwapenen als Israël aan alle voorwaarden van de eerste fase van Trumps vredesplan heeft voldaan. Volgens Hamas houdt Israël zich niet aan de eerste fase, omdat het Israëlische leger nog altijd regelmatig luchtaanvallen uitvoert op de Gazastrook. Ook houdt het Israëlische leger zich niet aan de afspraken over de gedeeltelijke terugtrekking uit de Gazastrook. Ten slotte zou Israël minder humanitaire hulp toelaten dan afgesproken.
Daan de Vries
De Verenigde Staten leggen het maandag gestarte Project Freedom tijdelijk stil. Dat meldt president Donald Trump op Truth Social. De VS wilden met Project Freedom bescherming bieden aan gestrande schepen, zodat die door de door Iran gecontroleerde Straat van Hormuz konden varen.
In reactie op de aanvallen van de VS en Israël op Iran eind februari, sloot Teheran de Straat van Hormuz af, een belangrijke doorvaartroute. Dat heeft grote gevolgen voor de koopvaardij en de olieprijzen. De Amerikanen begonnen nadien een maritieme blokkade van Iraanse havens.
In zijn bericht schrijft Trump onder meer: ‘We zijn het erover eens geworden dat, hoewel de blokkade volledig van kracht blijft, Project Freedom voor een korte periode wordt opgeschort om te bekijken of een akkoord (tussen de VS en Iran) kan worden afgerond en ondertekend.’
Het besluit is volgens Trump ingegeven door ‘de grote vooruitgang die is geboekt in de richting van een volledig en definitief akkoord met vertegenwoordigers van Iran’. (ANP)
De Verenigde Staten hebben hun offensieve operaties tegen Iran voltooid. Dat zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio tijdens een persconferentie in het Witte Huis. ‘Operatie Epic Fury is voorbij. We hebben die fase afgesloten’, aldus Rubio.
Trump heeft Iran gedreigd met zware vergeldingsmaatregelen als het Amerikaanse schepen aanvalt. Zondag kondigde hij Project Freedom aan, onder welke noemer de VS schepen zouden gaan helpen de door Iran gecontroleerde Straat van Hormuz te verlaten. ‘Dit is geen offensieve operatie, maar een defensieve operatie’, zei Rubio daarover. ‘En wat dat betekent is heel simpel: er wordt niet geschoten, tenzij er eerst op ons wordt geschoten.’
Israël en de VS vielen Iran op 28 februari aan. Iran reageerde met raket- en droneaanvallen in de hele regio.
Trump kondigde op 8 april een staakt-het-vuren met Iran af, dat hij sindsdien heeft verlengd. Onderhandelingen met Teheran lijken vastgelopen te zijn. (ANP)
De Verenigde Arabische Emiraten zeggen vanmiddag opnieuw bestookt te worden door Iraanse drones en raketten. De luchtafweer van de Golfstaat probeert de aanvallen momenteel af te slaan, meldt het ministerie van Defensie. Dat heeft gezegd dat het de aanvallen als ‘gevaarlijke escalatie beschouwt’ en zich zal bezinnen op een gepaste tegenreactie.
Het is de tweede dag op rij dat Teheran de VAE aanvalt, na twee weken van relatieve rust. Iran lijkt daarmee de druk op de wereldwijde energiemarkt en de regering-Trump weer op te voeren, nu directe onderhandelingen in Pakistan stil zijn komen te liggen. Vijftien Iraanse raketten en drones werden gisteren onderschept. Onder meer de haven van Fujairah werd bestookt, een van de belangrijkste wereldwijde opslagplaatsen van olie. Als gevolg van de drone-aanval brak er brand uit, drie Indiase staatsburgers raakten daarbij gewond.
De Iraanse aanval op Fujairah, gelegen aan de oostkust van de VAE, kwam Teheran op stevige kritiek te staan. Onder meer de Libanese president Joseph Aoun veroordeelde de hervatte aanvallen scherp, net als bemiddelaar Pakistan en de Europese Unie.
Maartje Geels
Irak doet zijn olie deze maand in de uitverkoop, tegen kortingen van minimaal 20 procent. Voorwaarde is wel dat kopers zich wagen aan de oversteek van de Straat van Hormuz. Dat meldt persbureau Bloomberg op basis van een document met daarin een overzicht van alle prijzen die staatsoliebedrijf SOMO deze maand vraagt voor zijn producten.
Door de oorlog in het Midden-Oosten is de Iraakse olie-export vrijwel stil komen te liggen. Vertrokken er voor maart maandelijks zo’n tachtig volgeladen olietankers uit de haven van Basra, waren dat er afgelopen maand nog maar twee. Het is een hard gelag voor de Iraakse economie, die zwaar afhankelijk is van de olie-opbrengsten. Het land verkoopt momenteel nog wel olie via een pijpleiding die door Turkije loopt, maar dat is slechts een fractie van de overzeese export.
Handelaren die erin slagen de Straat van Hormuz over te steken, wacht in de eerste 10 dagen van mei een korting van wel 33,80 dollar per vat Basrah Medium, het vlaggenschip van de Iraakse olie-industrie. Daarna lopen de kortingen op deze ruwe aardolie iets terug, al blijven ze boven de 26 dollar. Een vat Basrah Medium kost op dit moment ruim 120 dollar.
Met de hoge kortingen hoopt Irak kopers te overtuigen om tankers naar Basra te sturen. De havenstad ligt diep in de Perzische Golf en kan alleen worden bereikt via de Straat van Hormuz, waar de vijandelijkheden de afgelopen dagen weer zijn opgelaaid. SOMO stelt dan ook expliciet dat kopers geen beroep kunnen doen op overmacht, mocht er iets misgaan tijdens het transport. Zowel de VS als Iran meldden gisteren schepen te hebben getroffen in de cruciale zeestraat.
Jasper Daams
Volgens Iran hebben de Verenigde Staten bij acties in de Straat van Hormuz twee kleine boten aangevallen waarop zich burgers bevonden. Daarbij zijn vijf mensen omgekomen, meldt de Iraanse staatstelevisie.
Iran ontkent daarnaast dat de VS Iraanse oorlogsschepen hebben geraakt onder de vlag van Project Freedom. De Amerikaanse president Donald Trump heeft aangekondigd dat de Amerikaanse krijgsmacht onder die naam schepen assisteert bij de doorgang in de Straat van Hormuz. Daarbij zouden enkele Iraanse oorlogsboten tot zinken zijn gebracht.
ANP
De Deense rederij Maersk meldt dat een van zijn schepen vandaag onder begeleiding van het Amerikaanse leger de Straat van Hormuz heeft getrotseerd. Het gaat om het Amerikaanse schip Alliance Fairfax, dat auto’s vervoert. Volgens Maersk is de doorvaart zonder incidenten verlopen en zijn alle bemanningsleden ongedeerd.
Eerder vandaag meldde het Amerikaanse leger al dat het twee Amerikaanse handelsschepen succesvol door de zeestraat had geloodst. Deze doorvaarten waren onderdeel van de operaties die president Donald Trump had aangekondigd om de Straat van Hormuz te heropenen. Iran ontkende dat de doorvaarten hadden plaatsgevonden.
Pepijn de Lange
Het Amerikaanse leger heeft vandaag naar eigen zeggen zes Iraanse boten vernietigd. Volgens admiraal Brad Cooper, hoofd van het Centraal Commando, gebeurde dat tijdens de operaties om een doorgang te creëren door de Straat van Hormuz. Op de Iraanse staatstelevisie deed een Iraanse militaire functionaris de berichten af als onwaar.
De Verenigde Staten en Iran melden al de hele dag tegenstrijdige berichten over de situatie in de Straat van Hormuz. Afgelopen nacht kondigde de Amerikaanse president Donald Trump aan dat het Amerikaanse leger vrachtschepen zou gaan helpen om de zeestraat te trotseren. Iran ziet hierin een schending van het staakt-het-vuren, dat sinds ruim drie weken geldt.
In reactie op Trumps plannen met de Straat van Hormuz lijkt Iran ook zijn aanvallen op andere Golfstaten weer te hebben opgepakt. Vanmiddag maakten de Verenigde Arabische Emiraten voor het eerst sinds het staakt-het-vuren melding van Iraanse raket- en droneaanvallen, met onder meer een brand bij een oliefaciliteit als gevolg.
Pepijn de Lange
De Verenigde Arabische Emiraten zeggen zojuist een Iraanse raketaanval te hebben afgeslagen. Het ministerie van Defensie van de Golfstaat meldt op X dat drie raketten boven de territoriale wateren werden neergehaald, terwijl een vierde uit zichzelf in zee neerstortte. In de stad Fujairah zou een drone-aanval brand hebben veroorzaakt op een terrein van de aardolie-industrie. Iran heeft nog niet op de berichten gereageerd.
Een Iraanse aanval op de VAE zou een schending zijn van het staakt-het-vuren tussen Iran en de Verenigde Staten, dat sinds begin april van kracht is. Tot dat moment viel Iran veelvuldig landen aan de Perzische Golf aan, als vergelding voor de Amerikaanse en Israëlische aanvallen. De onderhandelingen tussen Iran en de VS over een definitief einde aan de oorlog verkeren al weken in een impasse.
Pepijn de Lange
Iran en de VS geven vandaag conflicterende informatie over wat er allemaal gebeurt in de Straat van Hormuz. Volgens het Centraal Commando van het Amerikaanse leger zijn twee Amerikaanse handelsschepen succesvol door de Straat van Hormuz gevaren. Iran ontkent dat deze doorvaart heeft plaatsgevonden, zo meldt Tasnim News.
Volgens het Amerikaanse leger was de doorvaart mogelijk dankzij de begeleiding van Amerikaanse torpedojagers met geleide raketten die opereren in de Perzische Golf. Deze zouden eerder door de Straat van Hormuz zijn gevaren. Hoe deze torpedojagers de doorvaart van schepen precies begeleiden, is niet duidelijk.
Eerder kondigde Trump aan dat de VS gestrande schepen door de Straat van Hormuz gaat begeleiden, onder de naam ‘Project Freedom’. Sinds eind februari zitten daar honderden koopvaardijschepen vast, omdat Iran commerciële scheepvaart tegenhoudt in reactie op de Amerikaans-Israelische aanvallen. Het Amerikaanse leger meldt dat de doorvaart van deze twee schepen de eerste stappen zijn van dit ‘Project Freedom’.
Iran waarschuwde eerder dat toestemming nog steeds nodig is om de Straat van Hormuz door te steken. Het land beschouwt het negeren van die eis als een schending van het staakt-het-vuren tussen Iran en de VS en Israël.
De berichten over de doorvaart van de twee Amerikaanse schepen kwamen nadat Iran en de VS ook al conflicterende informatie gaven over een aanval op een Amerikaanse torpedojager. Iraanse staatsmedia meldden die vandaag te hebben geraakt met twee raketten waarna de torpedojager is tegengehouden. Het Amerikaanse leger ontkent dit.
Talitha den Bok
Aan boord van een Zuid-Koreaans schip In de Straat van Hormuz heeft vandaag een explosie plaatsgevonden. Dat meldt het Zuid-Koreaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. Het zou gaan om een bulkcarrier, ontworpen om droge stortgoederen zoals graan te vervoeren. Over de oorzaak van de explosie en eventuele schade is niets bekend.
De spanningen rondom de Straat van Hormuz laaiden afgelopen nacht weer op nadat president Donald Trump had aangekondigd dat het Amerikaanse leger vrachtschepen door de geblokkeerde zeestraat zou gaan begeleiden. Iran zei in een reactie deze stap te beschouwen als een schending van het staakt-het-vuren.
Eerder vandaag beschuldigden de Verenigde Arabische Emiraten Iran ervan een olietanker van staatsoliebedrijf Adnoc te hebben aangevallen, terwijl die door de Straat van Hormuz probeerde te varen. De tanker zou op het moment van de aanval geen olie aan boord hebben gehad.
Pepijn de Lange
Lees ook: Iran en VS blijven Straat van Hormuz blokkeren: vier inzichten over de scheepvaart in de zeestraat
De Verenigde Arabische Emiraten beschuldigen Iran van een droneaanval op een olietanker van staatsoliebedrijf Adnoc. Het ministerie van Buitenlandse Zaken van de VAE spreekt van een ‘flagrante schending’ van het VN-handvest over internationale scheepvaart. De Iraanse aanvallen op vrachtschepen komen volgens de Emiraten neer op ‘piraterij’.
Het schip, dat Barakah heet, werd vanochtend aangevallen terwijl het door de Straat van Hormuz probeerde te varen. De tanker zou op het moment van de aanval geen lading olie bij zich hebben gehad. Iran houdt de Straat van Hormuz sinds eind februari grotendeels gesloten voor de commerciële scheepvaart, in reactie op de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran. De zeestraat is van groot belang voor de internationale oliehandel.
De aanval op de Barakah volgde enkele uren nadat de Amerikaanse president Trump een plan had aangekondigd waarbij het Amerikaanse leger vrachtschepen door de geblokkeerde zeestraat zou begeleiden. Iran zei daarop dat het elke Amerikaanse poging om de blokkade te doorbreken beschouwt als een schending van het staakt-het-vuren tussen beide landen. Zo’n zestienhonderd schepen liggen door de blokkade vast in de Perzische Golf.
Daan de Vries
Iran zegt een Amerikaans marinefregat met twee raketten te hebben aangevallen nabij de haven van Jask, in de Straat van Hormuz. Dat meldt het Iraanse staatspersbureau Fars. Het schip zou Iraanse waarschuwingen hebben genegeerd.
Het is nog onbekend welke schade de aanval heeft berokkend. Het schip zou zijn omgekeerd. Het Amerikaanse leger meldt alleen dat geen enkel schip in de regio vandaag geraakt is.
Het lraanse leger stelt de doorgang van meerdere Amerikaanse oorlogsschepen te hebben voorkomen. President Donald Trump kondigde vannacht (Nederlandse tijd) een missie aan om schepen die de Straat willen verlaten, te beschermen. Iran waarschuwde hierop Amerikaanse schepen in de zeestraat aan te vallen. Volgens het Iraanse regime is de Amerikaanse missie om schepen te beschermen in strijd met het staakt-het-vuren.
Dylan van Bekkum
De VS gaan een taskforce instellen om schepen te beschermen die gestrand zijn en de Straat van Hormuz willen verlaten. Dat maakt de Amerikaanse missie in het Midden-Oosten vanochtend bekend. De VS lijken hiermee het plan te willen doorzetten, ondanks waarschuwingen van Iran op vergelding.
President Trump kondigde vannacht (Nederlandse tijd) aan schepen uit ‘neutrale en onschuldige’ landen deze bescherming te willen bieden. Iran stelde op zijn beurt dat de zeestraat onder beheer van het land staat en dit plan het staakt-het-vuren zou schenden. Schepen van de Amerikaanse marine die de Straat van Hormuz binnenvaren, kunnen op luchtaanvallen rekenen, zo verzekerde het Iraanse leger.
De Amerikanen willen een veilige zone creëren ten zuiden van veelgebruikte vaarroutes door de zeestraat. De Amerikaanse marine zal daarbij nauw samenwerken met Omaanse autoriteiten, aldus de missie. Oman, dat aan de andere kant van de Straat ligt, heeft nog niet gereageerd. Voor het plan stelt het Amerikaanse leger honderd militaire vaar- en vliegtuigen nodig te hebben en vijftienduizend militairen.
Na de oorlog die de VS samen met Israël startte in Iran, sloot het land de Straat van Hormuz. De zeestraat is cruciaal voor de wereldhandel en met name het vervoer van brandstof. Trump heeft westerse bondgenoten gevraagd hem te helpen bij het vrijmaken van de Straat. De Franse president Macron zei vanochtend nog geen toezeggingen te doen wat betreft het jongste Amerikaanse plan, omdat er volgens hem nog veel onduidelijk is.
Dylan van Bekkum
Israël heeft opnieuw inwoners van vier grenssteden en dorpen in het zuiden van Libanon opgeroepen hun huizen te verlaten. Het Israëlische leger eist van hen dat zij minstens duizend meter naar het noorden vluchten.
Doorgaans is een dergelijk bevel een voorteken van ophanden zijnde aanvallen. Zondag vaardigde het Israëlische leger ook al evacuatiebevelen uit voor elf dorpen in Zuid-Libanon. Tot een aanval kwam het daarna niet.
Hoewel er een staakt-het-vuren geldt in Libanon, zegt Israël wel door te gaan met aanvallen op doelen van Hezbollah. Volgens het Libanese gezondheidsministerie doodde Israël sinds het ingaan van het bestand zeker veertig mensen.
Dylan van Bekkum
Sinds de blokkade van de Straat van Hormuz zitten zo’n twintigduizend zeelieden, onder wie ruim honderd Nederlanders, muurvast op schepen in de Perzische Golf. Hun omstandigheden laten zien hoe kwetsbaar het beroep is.
Een tanker is voor de kust van de Verenigde Arabische Emiraten geraakt door onbekende projectielen. Dat meldt de Britse scheepvaartmonitor United Kingdom Maritime Trade Operations (UKMTO) vanochtend. De monitor voegt eraan toe dat alle bemanningsleden in veiligheid zijn.
Volgens UKMTO lag het schip in de Straat van Hormuz, op ongeveer 144 km ten noorden van de stad Fujairah. Over de herkomst van het schip is niks gemeld. De UKMTO roept schepen op om ‘met de nodige voorzichtigheid’ door de regio te varen terwijl de autoriteiten een onderzoek instellen.
Volgens de organisatie blijft het dreigingsniveau voor de maritieme veiligheid in de Straat van Hormuz ‘kritiek’ vanwege de aanhoudende militaire operaties in de regio. De Amerikaanse president Donald Trump heeft aangekondigd dat de VS vanaf maandag zullen beginnen met het begeleiden van schepen die vastzitten in de Straat van Hormuz. Iran beschouwt dit plan als een schending van het staakt-het-vuren.
Redactie
Elke poging van de VS om zich te mengen in de Straat van Hormuz wordt beschouwd als een schending van het staakt-het-vuren. Dat schrijft Ebrahim Azizi, hoofd van de nationale veiligheidscommissie in het Iraanse parlement, op X.
'De Straat van Hormuz en de Perzische Golf laten zich niet sturen door de waanzinnige berichten van Trump! Niemand gelooft in scenario's waarin de schuld op anderen wordt afgeschoven!', zo laat Azizi weten.
Zijn opmerkingen komen nadat de Amerikaanse president Trump had aangekondigd dat de VS vanaf maandag zullen beginnen met het begeleiden van schepen die vastzitten in de Straat van Hormuz. (ANP)
De Verenigde Staten beginnen maandagochtend met een operatie, Project Freedom genoemd, om schepen te begeleiden die vastzitten in de Straat van Hormuz. Dat schrijft de Amerikaanse president Donald Trump op Truth Social.
'De bedoeling is om mensen, bedrijven en landen te helpen die absoluut niets verkeerd hebben gedaan. Zij zijn slachtoffer van de omstandigheden', aldus Trump, die geen nadere details over de operatie verschafte.
De troepen van het Amerikaanse Centrale Commando (Centcom) zullen steun verlenen aan de operatie. 'De missie, in opdracht van de president, zal koopvaardijschepen ondersteunen die vrij door deze essentiële internationale handelsroute willen varen', aldus Centcom.
De militaire steun omvat geleide-raketvernietigers, meer dan honderd vliegtuigen op land en zee, onbemande platforms en 15 duizend militairen, zo staat in een bericht op X. 'Onze steun voor deze defensieve missie is essentieel voor de regionale veiligheid en de wereldeconomie, aangezien we ook de zeeblokkade handhaven', aldus admiraal Brad Cooper, commandant van Centcom.
Iran sloot de Straat van Hormuz eind februari in reactie op de aanvallen van de VS en Israël op het land. De Amerikaanse marine blokkeerde daarop Iraanse havens.
ANP
Lees hier het liveblog over de oorlogen in het Midden-Oosten van de vorige maand terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant