Vroeger probeerde Merel Koman, bekend als Blackbird, haar Limburgse wortels te verhullen. Dit weekend viert ze die juist op het Pinkpop-podium, tijdens de zogeheten Hoogmis van het Zuiden, een ode aan de Limburgse popmuziek.
schrijft voor de Volkskrant over popmuziek.
Pinkpop-publiek komt overal vandaan en ‘Vadertje Pinkpop’ Jan Smeets is met pensioen, maar het festival blijft fier uitdragen dat het Limburgs is. Het zit in het DNA. Vrijdag begint in Landgraaf de 55ste editie. Op Pinkpop eet je friet zoervleisj, drink je bier van Brand uit Wijlre en richt restaurant Mes Amis uit Maastricht een filiaal in voor regionale fine dining met Limburgse wijn.
De winnaar van de Limburgse Popprijs, De Herfshane Band, opent het festival. En dan is er nog een intrigerend programmaonderdeel in het blokkenschema voor zondag, kort na tweeën op het Noordpodium: de Hoogmis van het Zuiden, een ‘grootse ode aan de Limburgse popmuziek’, met als voorganger pastoor Adriaans, de ietwat drankzuchtige geestelijke uit Draadstaal die zo verdacht veel op cabaretier en acteur Jeroen van Koningsbrugge lijkt.
Deelnemende muzikanten? Natúúrlijk Rowwen Hèze oet America, maar ook, onder anderen, Pablo van de Poel van rockband DeWolff (Heerlen!), singer-songwriter Frans Pollux (Tegelen!), het Maastrichtse volksgeweten Beppie Kraft (net 80 geworden en vanaf zondag de oudste Pinkpop-artiest).
En ook Blackbird, oftewel Merel Koman (39). Uit Kessel, al woont ze al jaren baove de reviere. ‘Ik woon al vijftien jaar in Amsterdam’, zegt ze in een café in de Jordaan, niet ver van haar huis, ‘en daarvoor lang in Utrecht. Ik zou niet weg willen uit Amsterdam, maar ben me de laatste jaren wel meer Limburgse gaan voelen.
‘Toen ik 19 was, vond ik het irritant als mensen vroegen naar mijn afkomst. Ik wilde er niet van weten, probeerde mijn Limburgse tongval een beetje af te leren. Nu niet meer. Limburg is deel van mijn identiteit en daar ben ik trots op.’
De Hoogmis, voor naar verwachting enkele tienduizenden al dan niet vrome Pinkpop-gangers, komt op een mooi moment: het derde Blackbird-album Do You Read Me!? is pas verschenen. Aan de Pinkpop-dienst van pastoor Adriaans draagt ze een wat oudere radiohit bij, Tell Your Mama (2019).
‘Mijn eerste Pinkpop-optreden was nog eerder dan dat liedje, in 2018 in de Garden of Love. Ik vergeet het nooit. Mijn manager vroeg of ik op zondag 17 juni al iets te doen had, want dan kon ik misschien op een festival spelen. Dat bleek dus Pinkpop te zijn, maar dat zei hij pas wat later. Magisch vond ik het, zeker voor een prille Limburgse artiest met op dat moment twee singles op haar naam.’
En nu dus die Hoogmis, met Limburgs en Engels als voertalen. Het gaat van rock tot vastelaovend (nee, niks ‘carnaval’, dat zeggen Brabanders). Het idee voor de mis werd uitgewerkt door de Limburgse popveteranen Tren van Enckevort en Bart Storcken, die samen het Limburgse accordeonduo Träcksäck vormen, naast hun andere werkzaamheden. Van Enckevort is sinds jaar en dag accordeonist in Rowwen Hèze.
‘Tren ken ik al heel lang’, zegt Blackbird. ‘Hij volgt me vanaf het begin. Daar zit wat Limburgse saamhorigheid bij, denk ik. Ik krijg af en toe een berichtje van hem, als hij me op de radio hoort of bijvoorbeeld een interview leest. Dan appt hij, altijd in dialect: geit good, Mereltje! Of: Good beezig, maedje! Ik word daar blij van. Dat Limburgse is iets dat je deelt.’
Toen ze in 2017 haar eerste liedje als Blackbird uitbracht, woonde ze al lang en breed in Amsterdam. Wicked Song heette het: filmische, orkestrale pop, associaties oproepend met iemand als Nancy Sinatra. ‘Tarantino Pop’, las je in recensies. Daar kwamen later invloeden uit de jaren zestig bij: Blackbird als beat girl met soul, met sporen van Alanis Morissette en Sheryl Crow.
Ook het nieuwe Do You Read Me!?, Engelstalig als al haar vorige werk, voert ons niet direct terug naar Limburg. Hoewel, misschien toch een beetje, want het nieuwe Blackbird-geluid verwijst wel naar de tijd waarin ze nog in Limburg woonde: gestileerde productie zoals je die in de jaren tachtig hoorde.
Looking for You knipoogt naar de vroege Madonna. Vader Koman is groot fan van Phil Collins: met die productie en drumsound groeide ze op in Kessel, nu keren ze terug op haar album. Ze gaf de productionele koerswijziging gestalte met producer Niels Zuiderhoek, in Berlijn.
Ze heeft ook hoorbaar veel geluisterd naar bijvoorbeeld de band Haim, die met dezelfde invloeden speelt. En naar Dua Lipa ten tijde van haar succesalbum Future Nostalgia (2020). En Kacey Musgraves, die country een stijlvolle popglans gaf.
‘Het werd tijd voor een andere sound, een nieuwe kleur, ook voor mijn zang’, zegt ze. ‘Maar het is ook weer geen heel radicale breuk met alles hiervoor. Het past in het Blackbird-universum. En als ik over een tijdje terug wil naar mijn oude sound? Nou, dan doe ik dat toch? Alles ligt open. Ik ben nog lang niet klaar.’
Op naar de volgende hoogtepunten. Vanaf februari 2027 zingt Blackbird het vijftig jaar oude Rumours van Fleetwood Mac in de theaters. Maar eerst zondag, de Hoogmis van het Zuiden, omringd door artiesten die ze stuk voor stuk bewondert om wat ze doen: dialectzanger Lex Uiting (Venlo!), pastiche-chansonnier John Tana (Maastricht!).
En natuurlijk: de Koningin van Vastelaovend. ‘Ik op hetzelfde podium als Beppie Kraft’, zegt Koman. ‘Fantastisch. Een eer. Dat kan alleen maar onvergetelijk worden.’
Blackbird, Do You Read Me!?
Eigen beheer.
Live: 20/6 Discords (instore), Nijmegen. 21/6 Hoogmis van het Zuiden, Pinkpop, Landgraaf.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant