De eerste winkel die asielzoekers tegenkomen wanneer ze vanaf het aanmeldcentrum bij Ter Apel naar het dorp lopen, is de supermarkt van Omar Abdel Ghaffar (25). Ook al zijn ze ver van huis, daar vinden ze herkenbare etenswaar. Het is de enige winkel in Ter Apel met producten uit het Midden-Oosten.
Een greep uit het assortiment: tientallen soorten tehina (sesampasta); droge bonen, in alle soorten en kleuren. Veel soorten Smac-achtig halalvlees in blik. Een breed scala aan pittige sausen. Gesuikerde kikkererwten en dadelkoekjes om te snacken.
Hoe drukker in het aanmeldcentrum, hoe drukker de supermarkt. Afgelopen weken was het zodoende beredruk.
Omar is een van de weinigen die niet baalt van een vol aanmeldcentrum. Maar overvol, zoals afgelopen weken, hoeft van hem nou ook weer niet. Sinds 20 mei bivakkeren mannen voor de poort in het gras. De eerste paar dagen was dat nieuws, inmiddels niet meer.
Er is weinig veranderd, al is de crisissfeer van de eerste dagen verdwenen. De Rode Kruismedewerkers hebben een bouwkeetje, zodat ze zich even kunnen terugtrekken. Het uitdelen van de maaltijden verloopt nu gestructureerd. Inmiddels is het bekend dat asielzoekers die wél een plek hebben in de opvang, ook een maaltijd proberen te snaaien door de daartoe vereiste roze armbandjes aan elkaar door te geven. Maar die truc slaagt nog maar heel af en toe.
Omar Markt in Ter Apel
De Jehova’s Getuigen zitten elke dag in het standje onder een luifel op de route naar het dorp. Hun hartelijke gesprekjes worden gewaardeerd, zeggen de jehova’s. En inderdaad: iedereen die langsloopt, zwaait naar de mensen onder de luifel. De jehova’s vinden asielzoekers een stuk vriendelijker dan de meeste Nederlanders.
Op hun beurt vinden de asielzoekers de jehova’s weer toegankelijker dan de meeste Ter Apelers. Niet dat die onvriendelijk worden bevonden, maar de groepen hebben nauwelijks contact. Omar is een uitzondering. Hij kan met iedereen overweg.
Omar kent, zegt hij, beide werelden. Dertig jaar geleden verhuisden zijn ouders uit Egypte naar Nieuw-Weerdinge, een dorpje naast Ter Apel. Zijn vader ging werken in het restaurant dat zijn broer, Omars oom, was begonnen in Klazienaveen.
Een paar jaar later begonnen Omars ouders een eigen zaak in Ter Apel: Pyramide. Hij en twee jongere broers liepen daar als peuters rond. Later ging Omar er werken. Nu kijken dorpsbewoners in de Pyramide het WK op een groot scherm.
Het beginnen van een supermarkt, Omar Markt, was een kwestie van inspelen op de vraag. Omar begon die drie jaar geleden met zijn vader, zijn broers werken er ook. Ze kennen de producten, kennen de cultuur, zegt Omar. En ze spreken Arabisch.
De klanten kwamen niet alleen voor boodschappen. Ze kwamen ook met vragen. Zo veel dat hij erover dacht een loket in de supermarkt te openen: voor advies en buskaarten.
De gemeente vond het een goed idee, maar wilde het niet subsidiëren. Dus het loket bleef uit. Hij is wel ondernemer: voor niets gaat de zon op.
Omar Ghaffar in de Pyramide
Sheila Kamerman doet wekelijks ergens vanuit Nederland verslag