is econoom en publicist.
De nieuwe wereldorde dwingt Nederland en Europa tot het verzetten van de bakens op bijna elk terrein. Deze week publiceerde minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken de vernieuwde ‘internationale veiligheidsstrategie’, waarvan de hoofdboodschap luidt dat Nederland omwille van de veiligheid snel minder afhankelijk moet worden van de Verenigde Staten.
Op technologisch gebied zoeken bedrijven en overheden naarstig naar Europese alternatieven voor de dominante Amerikaanse aanbieders. De nieuwe Europese meerjarenbegroting waarover dit jaar een besluit moet vallen, moet een bijdrage gaan leveren aan de strategische autonomie van Europa. Het zijn stuk voor stuk grote stappen tijdens een jachtige wandeling naar de nabije toekomst.
En we moeten de euro’s niet vergeten. Dat is wat ik aan het toch al lange lijstje van aanpassingen wil toevoegen. En hiermee bedoel ik: de Europese kapitaalmarkt. Meer in het bijzonder de Europese obligatiemarkt. Nederland moet in plaats van fervent tegenstander een pleitbezorger worden van de invoering van ‘eurobonds’.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen. Reageren? E-mail: frank@frankkalshoven.nl
Wat zijn eurobonds? Het zijn staatsobligaties, maar dan van alle eurolanden samen in plaats van van alle landen afzonderlijk. Nu zijn er Duitse staatsobligaties, Nederlandse staatsobligaties, Italiaanse, Franse, et cetera. En dat moet trouwens gedeeltelijk zo blijven. Maar er moeten dus óók Europese staatsobligaties komen.
Waarom? Er is vraag naar! Wie op zoek is naar een grote en diepe kapitaalmarkt, gaat nu naar de VS. Washington financiert zijn astronomisch grote staatsschuld met het uitgeven van obligaties met alle denkbare looptijden en rentepercentages. En in de eenmaal uitgegeven obligaties vindt levendige handel plaats. Financiële instellingen als pensioenfondsen en verzekeraars kunnen daar dus altijd terecht voor aan- en verkoop van obligaties, ook als het om grote bedragen gaat.
Grote hoeveelheden Europees vermogen worden daarom aangehouden in dollars. Het is een van de redenen waarom de dollar zo’n sterke reservevaluta is in de wereld. Maar evenals inzake defensie en technologie moeten we ook waar het over geld gaat anders gaan nadenken. Is de eenzijdige financiële afhankelijkheid van de Amerikaanse overheid (en financiële infrastructuur) wel wenselijk als de vriendschap zo bekoelt? Nee. Zouden we niet liever wat meer van ons geld in Europa houden? Ja. Hoe moet dat dan? Nou, met die eurobonds dus.
Europa moet stap voor stap zelf zo’n grote en diepe kapitaalmarkt in het leven roepen door een deel van de leningen van de afzonderlijke landen samen uit te geven. Zeg: tot maximaal 50 procent van het nationaal inkomen van een land geven we de schuld uit in Europese obligaties. Daarboven in nationale obligaties.
Nederland is met Duitsland een van de landen die tot nu toe het felst gekant zijn tegen de invoering van eurobonds. Het eerste argument tegen is dat de rente op eurobonds voor Nederland misschien iets hoger zal blijken te zijn dan de huidige rente op Nederlandse staatsobligaties. Het tweede luidt dat eurolanden met hoge schulden minder discipline aan de dag zullen leggen als een deel van hun schuld Europees is geworden.
Het zijn argumenten die je zwaarder of minder zwaar kunt vinden wegen. Maar nu is er dus een fonkelnieuw argument vóór eurobonds ontstaan: ze helpen de financiële afhankelijkheid van de VS te verkleinen. Eurobonds maken Europa sterker en zelfstandiger.
Het motto van de nieuwe internationale veiligheidsstrategie – snel minder afhankelijk worden van de VS – is dus ook hier van toepassing.
Source: Volkskrant