Slapen tussen de schuine wanden van zo’n excentriek knusse kubuswoning van Piet Blom in Rotterdam blijft bijzonder. En het is niet het enige kubushotel.
is schrijver, tv-redacteur en journalist. Voor Volkskrant Magazine maakt ze een reisrubriek.
Het is een oeroude vorm die altijd weer terugkomt in de architectuur: de kubus. Recht, regelmatig, symmetrisch. Maar niet eenvormig. De Orange Cube in Lyon, een oranje kubus met ‘gaten’ van architectenbureau Jakob+MacFarlane, is een totaal andere verschijning dan de glazen kantoorkubus in Berlijn van het Deense 3XN Architects.
Hoe architect Piet Blom in de jaren zeventig naar een kubus keek, was al helemaal avontuurlijk. Hij kantelde een rij kubussen, bij wijze van huizen, en stak die in de hoogte, als een huizenbos op palen. Eerst in Helmond, later in Rotterdam. Bloms Rotterdamse kubuswoningen, gebouwd tussen 1982 en 1984, werden wereldberoemd. En je kunt er in overnachten, in het Stayokay-hostel. En dat kan in meer kubussen en blokachtige gebouwen, van Birmingham tot Belgrado.
Hostelketen Stayokay zit al meer dan vijftien jaar in de kubuswoningen in Rotterdam, maar is deze lente heropend na een renovatie. Het blijft bijzonder om in zo’n architectonisch buitenbeentje (betaalbaar) te overnachten. Er zijn twee-of meerpersoonskamers in het hostel, maar er is ook een studio. Daar komt een beetje geluk en/of geduld bij kijken, want die is snel volgeboekt.
De studio, met eigen opgang, ligt om de hoek op de half overdekte straat, waar zonlicht binnenvalt, maar ook schaduw op een warme dag. Binnen leidt een smalle trap naar boven. Je ziet niet meteen hoe een kubuswoning precies elkaar steekt, maar twee dingen zijn zeker: de vloer is recht en de wanden zijn schuin. Een speelse ruimte, die iets heeft van een boomhut of van een gekke kamer uit een kinderboek, of van een scheepskajuit.
Het is er excentriek knus. Er is een zitje, een pantry, een douche en een ruim bed met gehalveerde nachtkastjes voor tegen de schuine wanden. Een van de ramen kijkt uit op de Oude Haven. Op een zomeravond hoor je door de open ramen het geroezemoes van de restaurants en cafés beneden.
Voor Piet Blom (1934-1999) kwamen verschillende ideeën samen in zijn kubuswoningen. Hij had in de Peel, bij Helmond, van die mooie oude bomen zien staan met hoge stammen en brede kruinen. Ze deden hem denken aan de zuilen in het Alhambra in Granada. Door de bomen en zuilen kwam hij op het idee van een rij ‘boomwoningen’, een ‘stedelijk dak’ van op hun kant geplaatste kubussen op dikke pilaren met daaronder een voetgangersgebied.
In Rotterdam vormt Bloms kubusrij feitelijk ook een viaduct boven de drukke Blaak. Maar de gele kubussen zijn zo opvallend, dat je niet meteen aan een viaduct denkt. En dat was precies wat Piet Blom voor ogen had, ‘geen kale brug, maar een vorm waarvan je zegt, hé wat is dit? Is dit nou een paleis of een kermis?’ Er zat ook iets groters achter. Het gebied bij de Oude Haven was verwoest in de oorlog en Blom wilde dat het weer iets terugkreeg van de levendigheid en schoonheid van vroeger.
’s Ochtends kunnen hotelgasten ontbijten in de hostelbar van Stayokay: een beschuitje, een eitje, of bruin brood met muhammara. Daar blijkt ook hoe divers de clientèle is, meerdere gezinnen, een Franse klas met vier kinderen in een rolstoel, drie oudere Spaanse vriendinnen. Hotelgasten hebben vanuit de ontbijtzaal een geweldig uitzicht op de Willemsbrug en de Oude Haven, kunstzinnig omlijst door de contouren van de kubuswoningen. Wat zei Piet Blom ook weer? ‘Bij een volgende oorlog krijgt Rotterdam natuurlijk weer de hardste klappen. Maar ik ga dit buurtje zo aandoenlijk maken dat die vlieger het niet over zijn hart kan krijgen om daar zijn bommen los te laten.’
Stayokay Rotterdam, Overblaak, Rotterdam (prijs per nacht vanaf ongeveer € 95, prijs per nacht van de studio vanaf € 107. Die is in principe vanaf twee nachten te boeken.)
Het is net een kubistisch beeldhouwwerk, de slordig gestapelde kubussen van Hotel Viura in de Rioja, in Noord-Spanje. Een klein maar opvallend hotel met grote kamers met grote ramen en een grote wijnkelder bij het restaurant.
Hotel Viura, Calle Herrería sn, Villabuena de Álava/Eskuernaga, Álava, Spanje (prijs per nacht vanaf ongeveer € 195)
Ook in Spanje, in natuurgebied Matarraña op een uur of twee rijden van Zaragoza, ligt Consolación. Een historische kluizenarij, waar, vlak aan de bergrand, tien ‘kubos’ zijn geplaatst. Kubussen om in stilte in te overnachten en door het kamerhoge raam uit te kijken over de heuvels. Chique berghutten wel, deze kubos, met leistenen vloeren, een bad en een open haard.
Consolación, Carretera, N-232, Monroyo, Teruel, Spanje (prijs vanaf twee nachten voor ongeveer € 550)
Een vormenfeest van blokken, kruizen, diagonalen, cirkels, dit gebouw uit 2010 van Make Architects in Birmingham. Het werd toepasselijk ‘The Cube’ genoemd. The Cube Hotel zit helemaal bovenin. In de hotelkamers komen de vormen van het gebouw overal terug.
The Cube Hotel, 196 Wharfside Street, Birmingham, Engeland (prijs per nacht vanaf ongeveer € 115)
De Braziliaanse architect Isay Weinfeld staat bekend om zijn blokkige gebouwen, met brutalistische invloed. Zijn Square Nine Hotel in Belgrado valt vooral op door het raster van blokken en rechthoeken in de gevel en de monumentale entree. Een veel rechtlijniger gebouw dan de rest van de straat, maar toch past het.
Square Nine Hotel Belgrado, Studentski trg 9, Belgrado, Servië (prijs per nacht vanaf ongeveer € 341)
Wolken, gras water, opgaan in het landschap, ver kijken. Daar lijken de stiltekubussen voor twee in een weiland bij Weidum, onder Leeuwarden, precies voor bedoeld. De ‘weidesuites’ staan als hooibalen verspreid in het weiland.
Weidum-peanbuiten.nl (prijs vanaf twee nachten ongeveer € 200)
Het 19de-eeuwse kasteel van Ronchinne, vlak bij Namen, dat vroeger werd bewoond door de Belgische prinses Clementine, de dochter van Leopold II, is nu een groot vakantiechateau. Hotelgasten kunnen terecht in het kasteel zelf en in de oude stallen. Maar ook in de ‘loftcube’ van de Duitse ontwerper Werner Aisslinger, die hier afgezonderd op het terrein staat, als een ruimteschip, midden tussen de bomen.
Domaine De Ronchinne, Château de la Poste 25, Assesse, België (prijs per nacht vanaf ongeveer € 200)
De vijf landschapskubussen, allemaal anders, die op verschillende plekken in Pajottegem (België) staan, zijn niet om in te slapen. Maar wel om een tijdje in te mijmeren of te contempleren over de relatie tussen de kubus en zijn omgeving. Of over het ware wezen van een kubus, misschien.
Landschapskubussen, Patriotsesteenweg 8, Herne, België
Dit is een artikel uit Volkskrant Magazine. Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant