De wekelijkse rubriek Finishpraat speelt in op actualiteit, combineert verleden met heden en haalt oude herinneringen op; kortom een verhaal voor de echte motorsportfan. In deze editie blikken we terug én vooruit op de Britse Grand Prix op Silverstone. Dan mag de bijzondere overwinning van Jack Middelburg uit 1981 natuurlijk niet ontbreken.
Komend weekend begint de tweede seizoenshelft van de Grand Prix op Silverstone. Persoonlijk is deze Britse baan niet mijn lievelingscircuit als toeschouwer. Het circuit is erg ruim en het publiek heeft daardoor op veel punten maar beperkt zicht op de baan. En door de lengte van het circuit rijden de coureurs ook maar weinig ronden. Ook is de Grand Prix zelf niet erg populair qua bezoekersaantallen. Daardoor vind ik veel andere GP’s sfeervoller. Persoonlijk zou ik liever zien dat de Britse Grand Prix op Donington Park wordt verreden. Of, als ik mijn gedachten helemaal de vrije loop mag laten, dan zou ik gaan voor Brands Hatch. Maar ik snap dat dit circuit niet volledig zal voldoen aan de huidige strenge veiligheidsvoorschriften voor de Grand Prix en ook qua accommodatie wellicht wat te krap is. Al vond ik in het verleden de WorldSBK-evenementen op Brands Hatch wel geniaal. Wat een toffe baan is dat! En ik heb ook meerdere keren een British Superbike-evenement op Brands Hatch bezocht. Een absolute aanrader en qua reisafstand ook heel goed te doen.
Maar ook op Silverstone zijn zeker wel legendarische Grand Prix-wedstrijden verreden. Van 1977 tot en met 1986 werd de Britse GP er verreden, daarna verhuisde deze naar Donington Park. Sinds 2010 wordt er weer op Silverstone gereden. De meest bijzondere race in de koningsklasse (500cc/MotoGP) op Silverstone heb ik niet zelf meegemaakt, maar wel tig keer teruggekeken op YouTube: de 500cc-race in 1981 met als winnaar Jack Middelburg. Heb je deze race nog nooit gezien? Als Nederlandse motorsportliefhebber ‘moet’ je die eigenlijk gezien hebben.
In deze race, op 2 augustus 1981, werd er op meerdere manieren geschiedenis geschreven. Het is nog steeds de laatste Nederlandse overwinning in de 500cc/MotoGP. Maar ook internationaal gezien was deze zege heel bijzonder, want het is de laatste keer dat een privérijder een 500cc Grand Prix wist te winnen. Tegenwoordig winnen ook wel eens rijders van satellietteams in de MotoGP en werd Jorge Martin met een Ducati-satellietteam zelfs MotoGP-wereldkampioen, maar dat is echt iets anders dan de privérijders van vroeger. Die beschikten over veel minder materiaal en dat scheelde regelmatig flink wat in vermogen. De MotoGP-satellietteams van tegenwoordig beschikken over motoren die nauwelijks tot niet onderdoen voor die van de fabrieksteams.
Dat Middelburg de Britse Grand Prix van 1981 wist te winnen, was een megaverrassing. Dat jaar was Boet van Dulmen namelijk meestal de beste Nederlander in de 500cc. Van Dulmen eindigde met een Yamaha als zesde in het wereldkampioenschap en reed praktisch alle races bij de eerste zes. Maar ook Middelburg reed een goed seizoen en was bijna overal binnen de top-tien te vinden, al reed hij vaak net achter zijn landgenoot. Toch kende Middelburg ook problemen. Halverwege het seizoen kondigde hij zelfs aan te moeten stoppen vanwege financiële problemen, maar er werden allerlei hulpacties opgezet om ‘Jumping Jack’ toch aan het racen te houden. Dat lukte gelukkig, anders was deze unieke overwinning er nooit gekomen.
Voor de negende race op Silverstone had Middelburg één topvijfklassering behaald en dat was tijdens wisselende weerscondities in Assen, toen veel toprijders waren uitgevallen. In de overige races eindigde de Suzuki-rijder vaak tussen de zesde en negende plek, iets wat gezien zijn materiaal al uitstekende prestaties waren. In de trainingen op Silverstone stond Middelburg er al goed bij en was hij een van de acht (!) rijders op de voorste startrij, maar dat hij voor het podium of zelfs de overwinning kon strijden hield eigenlijk niemand voor mogelijk. Op een droge baan waren de fabrieksrijders simpelweg te snel. Maar het verloop van de race zou Middelburg in de kaart spelen en hij was deze dag ook ongelofelijk goed, zodat hij zelfs drievoudig wereldkampioen Kenny Roberts in een rechtstreeks duel kon verslaan. Ongekend!
In de openingsfase van de race werden drie toprijders al kansloos voor de overwinning. Polesitter Graeme Crosby schoof onderuit, waardoor ook thuisrijder Barry Sheene en de latere wereldkampioen Marco Lucchinelli ten val kwamen. Het leek daardoor tussen Roberts (Yamaha) en zijn jongere Amerikaanse landgenoot Randy Mamola (Suzuki) te gaan. Maar verrassend genoeg kon Kork Ballington op zijn fabrieks-Kawasaki ook aanhaken en, nog verrassender, bleef ook Middelburg bij de twee Amerikanen. Toen Ballington later in de race moest uitvallen, leek ook Middelburg zich te moeten settelen voor een derde plek. Maar doordat Roberts en Mamola streden voor de zege, bleef Middelburg maar aanklampen. Hij moest er zichtbaar alles aan doen om te volgen, maar het lukte. In de slotfase viel Mamola terug met technische problemen. Eigenlijk kon er nu nog maar één rijder gaan winnen en dat was Roberts. En dat dacht hij waarschijnlijk zelf op dat moment ook. Maar tot verbazing van iedereen ging Middelburg in de voorlaatste ronde voorbij aan Roberts. Het publiek kon niet geloven wat het te zien kreeg, want eigenlijk kon dat met de overjarige Suzuki van Middelburg helemaal niet. Maar ook in de laatste ronde wist hij de Amerikaan van zich af te slaan en zo – na de TT Assen-zege van 1980 – zijn tweede Grand Prix te winnen. Aan het gejuich en enthousiasme van het Britse publiek was goed te merken dat zij deze stunt van Middelburg zeer konden waarderen!
Iemand anders die vorig jaar op weg leek naar een stunt op Silverstone was Fabio Quartararo. Ruim een jaar geleden (toen werd de Britse GP in mei verreden) was hij in de race – nadat de Márquez-broers waren gecrasht – zóveel sneller dan de rest, dat de Fransman de race zou gaan winnen. Dat was toen al een enorme stunt, aangezien Yamaha toen ook al nauwelijks mee kon komen. Maar een technisch probleem zorgde ervoor dat iedere motorsportfan medelijden had met Quartararo. Het was tot nu toe zijn laatste kans op een MotoGP-overwinning. Marco Bezzecchi werd de winnaar, wat toen ook een verrassing was en bovendien zijn eerste zege als Aprilia-rijder. Als Bezzecchi nu zou winnen, dan zou dat toch wel weer een verrassing zijn, gezien zijn recente blessures. Maar als Quartararo nu zou winnen met de huidige Yamaha, mag dat eigenlijk wel vergeleken worden met de bijzondere zege van privérijder Middelburg in 1981.
Tot volgende week,
Asse Klein