Verslaggever Iris Koppe communiceert met de Oekraïense Elena (70), bij wie ze studeerde in Kyiv. Elena zat eerst ondergedoken, vluchtte enkele keren naar Hongarije en keerde terug in Kyiv. De berichten zijn vertaald vanuit het Russisch.
is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over Oekraïne en Oekraïners in Nederland.
‘Hoe gaat het daar in Nederland? Hier in Boedapest is het ontzettend heet, zo’n 35 graden. In de ochtenden probeer ik wat te wandelen, in de middag slaap ik een paar uur. Akos kan ook niet goed tegen de hitte, maar klagen doet hij niet. Nee, hij is allang blij dat hij niet meer in Oekraïne is. En hij heeft hier meteen een taak gekregen: op zijn 90-jarige moeder letten. Ze ligt op bed en kan niet veel meer. Hij laat haar drinken en houdt haar gezelschap. Ook onderhoudt hij het contact met de huisarts.
‘Nee, ik ga in principe niet mee naar haar. Je weet dat ik geen goede band heb met mijn Hongaarse schoonmoeder, die haar liefde voor Orbán nooit onder stoelen of banken heeft geschoven. En wat ze ook nooit geheim hield: haar aversie tegen Oekraïne. Meermaals noemde ze Oekraïners een ‘koppig dom volk’, dat – door zo vast te blijven houden aan de Donbass – heel Europa op de rand van een oorlog bracht. Liever had ze gehad dat haar zoon Akos gewoon hertrouwd was met een Hongaarse, in plaats van met mij.
‘Ik vond het altijd al vreemd dat mijn schoonmoeder zó op de hand van Rusland is. Ze heeft nota bene in 1956 zelf gezien hoe het leger van de Sovjet-Unie haar land binnenviel en de Hongaarse Opstand bloedig de kop indrukte.
‘Volgens Akos, die oeverloos lang geprobeerd heeft zijn moeder op andere gedachten te brengen, komt het allemaal door ‘foute’ tv-zenders, de propagandakanalen van Orbán, waar veel Kremlin-retoriek op te horen valt.
‘O, wat was het prettig dat in mei van dit jaar Péter Magyar werd beëdigd als nieuwe premier van Hongarije. En dat er na zestien jaar een einde kwam aan het bewind van die vreselijke Poetin-vriend Orbán. Het was geweldig nieuws, niet alleen voor Hongarije, maar voor jullie hele EU. Eindelijk geen dwarsligger meer, die telkens weer de steun aan Oekraïne probeerde tegen te houden.
‘Ik was er heel opgetogen over, net als Akos zelf, maar kort na de beëdiging van Magyar werd de moeder van Akos ziek. Opeens scharrelde ze niet meer rond in huis, ze moest liggen. Op de bank of op haar bed. Ze had pijn. Nee nee, het was geen toeval dat ze ziek werd. Mevrouw was er letterlijk ziek van geworden dat Orbán de verkiezingen verloren had.
‘Ze denkt sinds die tijd dat het bergafwaarts zal gaan met Hongarije. Dat iedereen, nu Magyar aan het roer staat, ‘gay’ zal worden, volgevreten raakt, lui wordt en ‘verwend westers’. Snap je dat wij elkaar niet liggen?’
‘Waar ik inmiddels benieuwd naar ben: is er in Hongarije nu eindelijk iets te merken van die nieuwe premier? Hoe gaat het met die tv-kanalen bijvoorbeeld? En is Magyar verder bezig om de Russische propaganda in Hongarije terug te dringen? Voor de moeder van Akos zal het helaas allemaal te laat zijn. Zij zal die Russische bril niet meer af kunnen zetten.’
Meer afleveringen van De Schuilkelder vindt u in dit dossier over de oorlog in Oekraïne.
Source: Volkskrant