Curaçao eist dat Nederland eerst overlegt voordat het op internationale podia standpunten inneemt die ook het Caribische land raken. Willemstad is er verbolgen over dat Den Haag zich zonder overleg van stemming onthield bij een VN-resolutie die het trans-Atlantische slavernijverleden veroordeelde.
is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over asiel, migratie en de multiculturele samenleving.
‘Basta’, zei parlementariër Suzanne Camelia-Römer van oppositiepartij MAN-PIN maandag. ‘Het Koninkrijk wordt gevormd door vier landen. Wij moeten voor onze rechten opkomen.’ Zij presenteerde een motie die Den Haag oproept Willemstad voortaan te consulteren, die is unaniem aangenomen.
Afgelopen maart stemden de Verenigde Naties (VN) met een tweederdemeerderheid (123 landen) voor een resolutie die ‘het verschepen van tot slaaf gemaakte Afrikanen’ tot ‘het meest onmenselijke en aanhoudende onrecht tegen de mensheid’ verklaarde. Met andere woorden: de ergste misdaad ooit.
De Verenigde Staten, Israël en Argentinië stemden tegen de resolutie, 51 landen onthielden zich van stemming, waaronder alle lidstaten van de Europese Unie. Den Haag deed dat zonder overleg met Aruba, Curaçao en Sint Maarten. Dat terwijl de Nederlandse VN-vertegenwoordiger alle vier de landen van het Koninkrijk vertegenwoordigt.
De Caribische landen uitten daarover in juni al hun onvrede, in navolging daarvan nam het Curaçaose parlement maandag de motie aan. Camelia-Römer sprak tijdens het debat van ‘verraad van ons volk’.
Nederland is binnen het Koninkrijk verantwoordelijk voor Defensie en het buitenlandbeleid, maar is wel verplicht de andere landen te betrekken bij besluiten die hen aangaan. Dat gebeurt lang niet altijd en er is wel vaker onvrede over het gebrek aan ruggespraak. In het geval van deze VN-resolutie is het extra zuur omdat de gezamenlijke geschiedenis van het Koninkrijk is getekend door het koloniale verleden en slavernij.
Nederland bracht zo’n honderdduizend ontvoerde Afrikanen naar Curaçao; het eiland was een belangrijke hub in de internationale mensenhandel. Na de afschaffing van de slavernij in 1863 kregen slavenhouders financiële compensatie van Nederland voor hun verlies aan ‘bezittingen’. Zij behielden hun land, de zwarte bevolking bleef met lege handen achter. De zeer scheve verdeling van bezit op het eiland is geworteld in deze geschiedenis.
In antwoord op Kamervragen over de VN-resolutie legden minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) en minister Pieter Heerma (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) in april uit dat het kabinet ‘de bijzondere ernst van het slavernijverleden en de trans-Atlantische slavenhandel erkent, evenals de doorwerking daarvan in het heden’.
Ze onthielden zich desondanks van stemming omdat ze ‘geen hiërarchie willen aanbrengen in misdrijven tegen de menselijkheid’ en ‘internationaal recht niet met terugwerkende kracht willen toepassen’. Dat laatste ook vanwege ‘juridische implicaties’. De resolutie riep namelijk ook op tot herstelbetalingen om het ‘historische onrecht (...) recht te zetten’.
Het is onduidelijk waarom Nederland de Caribische landen niet heeft betrokken bij het besluit zich van stemming te onthouden. De minister van Buitenlandse Zaken was dinsdag niet bereikbaar voor een reactie.
Dat de eilanden niet zijn betrokken, raakt aan een diepere onvrede over het gebrek aan gelijkwaardigheid binnen het Koninkrijk. Die bestaat weliswaar op papier, maar in de praktijk trekt Nederland op vrijwel alle vlakken aan de touwtjes.
Camelia-Römer pleitte niet alleen voor de verplichting Curaçao, Aruba en Sint Maarten altijd vooraf te raadplegen bij internationale beslissingen die hun landen raken, ze wil ook dat het standpunt van Curaçao openbaar wordt gemaakt ‘zodat de hele wereld er kennis van kan nemen’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant