De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken en de president van Ceuta zijn deze week in Brussel om meer betrokkenheid van de EU af te smeken bij de Spaanse exclave. Daar zijn nog steeds duizenden migranten aanwezig, na de massale toeloop eind juli.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over het Middellandse Zeegebied en migratie, klimaat en biodiversiteit.
Onlangs diende Spanje een officieel hulpverzoek in bij de Europese Commissie, maar dat heeft nog niet tot resultaat geleid. Spanje vroeg in Brussel om minstens 75 miljoen euro, voor opvang en grensbewaking. Ook verzocht de sociaaldemocratische regering van Pedro Sánchez om hulp van het Asielagentschap van de Europese Unie en de grensbewakingsdienst Frontex, met name voor de registratie van migranten.
Over dat verzoek buigt de Europese Commissie zich nu al ruim twee weken. Volgens een woordvoerder van de Commissie zijn er nog ‘enkele belangrijke openstaande vragen die de Spaanse autoriteiten moeten beantwoorden’ voordat het geld naar Ceuta kan vloeien. De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken, José Manuel Albares, sprak hierover dinsdag met de Eurocommissaris van Migratie, Magnus Brunner.
Maar Albares kwam niet alleen naar Brussel om te praten over geld. Minstens zo belangrijk is het Spaanse voornemen om de exclaves aan de noordkust van Afrika te ‘europeaniseren’ om de verbinding met Europa te verstevigen.
Toen er op 30 en 31 juli rond de tachtigduizend migranten de grens met Ceuta overstaken, overlaadden andere Europese regeringsleiders Spanje direct met kritiek. De Nederlandse premier Rob Jetten ondertekende samen met 21 anderen een brief waarin stond dat Sánchez de komst van de migranten over zichzelf had afgeroepen, vanwege een regularisatiecampagne afgelopen voorjaar. Inmiddels is uit onderzoek van de Spaanse politie gebleken dat de Marokkaanse autoriteiten de migranten op weg hielpen.
Sánchez lijkt de rest van de EU er nu van te willen doordringen dat Ceuta en Melilla, de andere Spaanse exclave in Noord-Afrika, een gezamenlijke verantwoordelijkheid zijn. Hij ontvouwde zijn plannen vorige week in het Spaanse parlement.
Zo wil de Spaanse premier dat Frontex voortaan permanent aanwezig is om de grens te bewaken. Ook zouden Ceuta en Melilla in de Europese douane-unie moeten worden opgenomen. Dat gebeurde eerder niet, om Marokko niet voor het hoofd te stoten. Marokko ziet de exclaves als door Spanje bezet gebied. Albares heeft over de douane-unie woensdag een gesprek met de Eurocommissaris van Handel, Maros Sefcovic.
Intussen bracht ook een andere hoofdrolspeler in de Ceuta-crisis dinsdag een bezoek aan Brussel: Juan Jesús Vivas, de conservatieve president van de exclave. ‘Ceuta is een snelkookpan die elk moment kan ontploffen’, waarschuwde hij.
Vivas, die zeer kritisch is over het optreden van de Spaanse regering, vroeg de Commissie de druk op Sánchez op te voeren. Hij wil dat er een ‘vastomlijnd plan’ komt voor de terugkeer van alle irreguliere migranten, met ‘een concrete datum’.
De president van Ceuta deed daarnaast het voorstel om Ceuta en Melilla een ‘speciale status’ te geven binnen het Europese migratiepact. Eerder pleitte hij ervoor om geen asiel meer te verlenen op het grondgebied van de exclave. Dat zou gerechtvaardigd zijn omdat hier de enige landsgrenzen tussen de EU en Afrika lopen.
Hoewel Sánchez nog steeds huiverig is Marokko als schuldige aan te wijzen aan de komst van de tienduizenden migranten, kost dat Vivas geen moeite. Volgens hem probeert Marokko op deze manier de ‘territoriale integriteit’ van Ceuta – en dus van Europa – te ondergraven. ‘Als Ceuta ten onder gaat, dan gaat Spanje ten onder en dan gaat Europa ten onder’, zei hij.
De Spaanse koning Felipe VI is maandag bijeengekomen met de minister en topambtenaren van Defensie. Zij bespraken de situatie in Ceuta ‘vanuit het oogpunt van defensie’. Het Koninklijk Huis maakte dit dinsdag wereldkundig door een foto te publiceren. Daarop is de koning te zien in militair uniform. De foto is een signaal aan binnen- en buitenland – in het bijzonder aan Marokko – dat het staatshoofd boven op de verdediging van de landsgrenzen zit.
Na de gebeurtenissen in juli is de rust in Ceuta nog bepaald niet teruggekeerd. De Spaanse regering opent het ene na het andere opvangcentrum, maar toch is er niet voor alle migranten een bed. Tal van mensen bivakkeren voor de poorten van de centra, in de hoop dat ze op een dag naar binnen mogen. Het leidt tot onderlinge spanningen, en tot frustratie en agressie bij de inwoners van Ceuta.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant