De Palestijns-Jordaanse zangeres Zeyne is hard op weg de Arabische wereld te veroveren. Met haar muziek, een mix van Arabische en westerse invloeden, vertelt ze haar persoonlijke verhaal. Dat resoneert ook ver buiten het Midden-Oosten.
Ze maakt een bescheiden indruk op het podium van de grote Lima-tent op Lowlands, maar de Palestijns-Jordaanse zangeres Zeyne is niet verlegen. Haar emotionele, strijdbare nummers, gezongen in het Arabisch, leidt ze kort in. Om het Nederlandssprekende publiek te helpen, beeldt ze achter haar microfoon de tekst en emoties van de nummers uit.
Ze wijst naar haar oog bij het zingen van de woorden Nazrat Eineyna (‘De blik in onze ogen’); bij de tekst Ana Maleet (‘Ik ben er klaar mee’) fronst ze gefrustreerd. Ze besluit haar set met een serieuze boodschap aan haar publiek over de Palestijnen in Gaza. Ze roemt hun veerkracht en draagt het laatste nummer aan hen op.
Het optreden op Lowlands eind augustus was de eerste Nederlandse show van de 28-jarige artiest. Na optredens op een reeks Europese festivals is ze nu op tournee met haar debuutalbum Awda (‘Terugkeer’), dat vorig jaar oktober uitkwam. Daarmee is ze een van de meest veelbelovende nieuwe stemmen uit de Arabische wereld. Op woensdag treedt ze op in de Amsterdamse Tolhuistuin.
Sinds 2020 maakt de in Amman geboren Zeyne (Zein Sajdi) eigen muziek. Ze produceerde al zestien singles en een lovend ontvangen album, en werkte samen met artiesten als de eveneens Palestijnse zanger Saint Levant en de Egyptische zanger Bayou. In thuisland Jordanië gaf haar dat al een bescheiden sterrenstatus.
De muziek die ze maakt wordt als nieuw en fris beschouwd, en is tegelijkertijd het resultaat van een generatielange muzikale liefde in haar familie. ‘Door mijn ouders leerde ik Arabische artiesten kennen als het Libanese icoon Fairouz en de Rahbani-broers’, zegt Zeyne na haar show op Lowlands. ‘Maar ook het werk van de Palestijnse dichter Mahmoud Darwish.’ Haar oudere broers en zussen brachten haar juist weer in aanraking met Amerikaanse R&B uit de jaren negentig: Destiny’s Child, Alicia Keys en Lauryn Hill.
Inmiddels mixt ze traditionele Arabische instrumenten met de ritmes voor Dabke, een Arabische dansstijl waarbij in kringen wordt gedanst en ritmisch met de muziek mee gestampt. Aan die traditionele muzikale basis voegt ze R&B-beats en synths toe. Haar teksten zijn Arabisch, maar ze beklemtoont haar woorden alsof ze Engels zijn. Het resultaat is een rijk en volstrekt origineel geluid dat ook trouw blijft aan de Arabische wortels.
Zeynes succes breidde zich begin vorig jaar verder uit in de Arabische wereld met de hitsingle Asli Ana (‘Mijn oorsprong’). ‘Het nummer gaat over het terugpakken van je eigen identiteit, en je losmaken van een opgelegd idee van wat die is.’ In Arabische landen heerst nog vaak de gedachte dat de eigen cultuur ondergeschikt is aan ‘de’ westerse cultuur, legt ze uit: ‘Wij Arabieren zijn altijd veel te veel bezig geweest met goedkeuring krijgen van het Westen. We zouden zelf nooit gecultiveerd, intelligent of cool genoeg zijn, maar sinds een paar jaar proberen we ons daartegen te verzetten en trots te zijn op wie we zijn, ik ook.’
Als vorm van verzet maakte Zeyne Asli Ana dan ook met traditionele Arabische instrumenten en verwerkte ze er verwijzingen in naar het werk van dichter Darwish. Alsmaar herhalend, als een mantra, zingt ze strijdbaar: ‘Ik ken mijn oorsprong, mijn oorsprong, mijn oorsprong’.
Ook meer universele thema’s als tegenslag, verliefdheid en verlangen komen voorbij op Awda. Terwijl ze aan het album werkte, werd haar moeder ziek en ging haar relatie op een pijnlijke manier uit. Persoonlijke ervaringen, die tegelijk voor veel luisteraars herkenbaar zijn.
Intussen bereiken de thema’s in haar muziek ook een steeds groter publiek in Europa. ‘Ik merk door reacties in het publiek dat Arabische gemeenschappen in Europa schreeuwend behoefte hebben aan meer representatie’, zegt ze. ‘Door hier geboekt te worden en op te treden voelt het alsof daar eindelijk ruimte voor wordt gemaakt.’
Zeyne staat op 9/9 in de Tolhuistuin in Amsterdam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant