Parlementariërs van D66 en Pro hebben het kabinet gevraagd wat het gaat doen om internetbedrijven te beschermen tegen Amerikaanse sancties. Directe aanleiding is het lot van de Italiaanse activistische webhoster Autistici/Inventati, die na sancties van het Witte Huis de dienstverlening moest opschorten.
is techredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft onder meer over digitale autonomie, sociale media en games.
De Verenigde Staten maken tijdens de tweede termijn van president Donald Trump steeds vaker gebruik van de technologische afhankelijkheid van Europese partijen om politieke macht uit te oefenen. Dit werd voor het eerst duidelijk toen Trump het Internationaal Strafhof sancties oplegde, omdat het een arrestatiebevel had uitgevaardigd tegen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu.
Als gevolg van deze sancties werden meerdere werknemers, onder wie de Franse rechter Nicolas Guillou, afgesloten van hun financiële en technologische systemen.
Het nieuwste doelwit is Autistici/Inventati (A/I), een Italiaanse activistische hackersgroep die op 26 augustus door de regering-Trump als terroristische organisatie werd bestempeld. Hiermee verbiedt het Witte Huis Amerikaanse partijen om diensten af te nemen bij A/I. Als gevolg heeft de webhoster, die volgens het Witte Huis vele duizenden mailboxen en blogs in de lucht houdt, zichzelf moeten opheffen.
Verwijzend naar deze maatregel vragen Kamerleden Barbara Kathmann (Pro) en Sarah el Boujdaini (D66) zich in een Kamerbrief af over welke mogelijkheden het kabinet beschikt om ‘Amerikaanse interventie in de Europese internetsector te bestrijden’.
Autistici/Inventati ontstond in 2001 en bood onder meer gratis e-mail- en webhosting aan. Om hiervan gebruik te maken, moeten klanten de idealen van A/I delen, waaronder ‘antifascisme, antiracisme en antiseksisme’, aldus de website van A/I. Volgens de Amerikaanse regering steunt A/I terroristische groeperingen, wat leden van A/I – dat geen formele structuur heeft – ontkennen.
De maatregel van de Amerikanen is opmerkelijk, omdat de Amerikaanse wet webhosters en internetproviders over het algemeen niet aansprakelijk stelt voor het gebruik, illegaal of niet, van hun diensten. Er zijn uitzonderingen, zoals voor het delen van beelden van kindermisbruik.
Autistici/Inventati probeerde de Amerikaanse stappen in eerste instantie aan te vechten. Voordat juridische stappen van de grond konden komen, waren de gevolgen voor A/I al duidelijk: PayPal stopte zijn dienstverlening voor A/I, en een van de websites die de groep gebruikte, ging offline doordat de Amerikaanse beheerder zich gedwongen zag om het domein op te schorten.
Hetzelfde gold voor de Italiaanse bank Banca Etica, die de rekening van A/I bevroor uit angst zelf gesanctioneerd te worden vanwege haar dienstverlening aan de hackersgroep. Hierdoor, en uit zorgen om ‘de mogelijkheid dat ons werk juridische en financiële gevolgen kan hebben’ voor naasten, besloot A/I zichzelf op te heffen.
De dreiging van dit soort ‘secundaire sancties’ – de gevolgen voor bedrijven die zaken doen met een gesanctioneerde partij als A/I – baart Europese en Nederlandse internetbedrijven zorgen. Zo vertelt Koen de Jonge, directeur van de alternatieve webhoster ProcoliX, aan NRC dat hij geen verdere opdrachten van het door de Verenigde Staten gesanctioneerde Internationaal Strafhof zal aannemen, waarvoor ProcoliX al een aantal jaren werk heeft gedaan.
De Jonge noemt het handelen van het Witte Huis ‘een aanval op het vrije internet’. De Amerikanen ‘kijken hoe Italië, de banken en de Europese Commissie erop reageren. En ik zie dat die niet reageren’.
In hun Kamerbrief verwijzen Kathmann en El Boujdaini expliciet naar deze waarschuwingen van De Jonge: ‘Is er sprake van een vrij en open internet als de Verenigde Staten om politieke redenen Europese internetaanbieders verlammen?’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant