Tientallen veteranen uit de oorlog tegen Oekraïne krijgen een zetel in het Russische parlement. Sommigen worden door Oekraïne beschuldigd van oorlogsmisdaden, waaronder moordpartijen op burgers in de stad Boetsja.
is buitenlandredacteur en voormalig correspondent in Moskou van de Volkskrant. Hij schrijft over Rusland, Oekraïne en de Kaukasus.
De toetreding van een grote groep militairen tot het parlement volgt op de verkiezingen van afgelopen weekend. Die werden strak geregisseerd door het Kremlin. Critici van president Vladimir Poetin en de oorlog mochten niet meedoen, er was geen onafhankelijke waarneming en uitslagen waren ronduit Noord-Koreaans: in deelrepubliek Tsjetsjenië kreeg Poetins bondgenoot Ramzan Kadyrov 99,85 procent van de stemmen, aldus de kiescommissie.
Het was maandag niet duidelijk hoeveel militairen er precies in het parlement belanden, maar wel dat het er veel zullen zijn. Vladimir Jakoesjev, de secretaris van Poetins partij Verenigd Rusland zei dat 86 Oekraïne-veteranen uit zijn partij een plek krijgen in de Doema, het Russische lagerhuis dat in totaal 450 zetels heeft. Dat zou betekenen dat een op de vijf leden van het nieuwe lagerhuis een oud-militair uit de oorlog tegen Oekraïne is.
Later op de dag trok Verenigd Rusland dat bericht in. Jakoesjev zei toen dat het om 49 veteranen gaat. Daar komen veteranen bij die meededen via andere partijen. Een veteranenorganisatie stelde ervan uit te gaan dat ruim tachtig oud-militairen een zetel in de Doema krijgen.
Volgens de kiescommissie is Edoeard Sjonov in elk geval verkozen, een oud-bevelhebber in de beruchte 45ste luchtlandingsbrigade. De brigade voor speciale eenheden ging in 2022 voorop bij de mislukte Russische verovering van Kyiv en bezette daarna de stad Boetsja. In die stad deed de brigade mee aan de moordpartij op meer dan vijfhonderd burgers, stelt de Oekraïense openbaar aanklager. Een bevelhebber van Sjonov staat om die reden op de sanctielijst van de Europese Unie.
Een andere nieuwkomer in het parlement is Vladislav Golovin, een 29-jarige veteraan die door Poetin werd uitgeroepen tot ‘Held van Rusland’ wegens zijn deelname aan de bezetting van Marioepol, waarbij volgens Oekraïne ongeveer 25 duizend burgers omkwamen. Golovin, die een deel van zijn been verloor, leidt sinds 2024 Joenarmija (‘het jonge leger’), een militair-patriottische jeugdbeweging die schoolkinderen klaarstoomt voor de oorlog.
De komst van militairen naar het parlement heeft vooral symbolische betekenis en past bij Poetins beleid om oorlogsdeelnemers neer te zetten als voorbeelden voor de rest van het land. Hij noemde veteranen in 2024 Ruslands ‘nieuwe elite’ en beloont geselecteerde loyale oud-militairen sindsdien met allerlei hoge functies.
Naast zetels in het nationale parlement kregen veteranen afgelopen weekend ook zetels in regionale en lokale parlementen: in totaal deden er ongeveer 1.600 Oekraïne-veteranen mee aan de verkiezingen.
In de praktijk krijgen de veteranen in de Doema weinig macht. Onder Poetin fungeert het parlement louter als een stempelmachine van het Kremlin. Al in 2003, drie jaar na Poetins aantreden, deed de toenmalige Doema-voorzitter de beroemde uitspraak dat het parlement ‘geen plek voor debat’ is.
Vitali Drozdov, een luitenant die meevocht tegen Oekraïne en nu de Doema ingaat, bewees maandag meteen geschikt te zijn voor zijn nieuwe functie. Tegen staatspersbureau Tass duidde hij de uitslag van de verkiezingen als ‘een duidelijke en ondubbelzinnige blijk van vertrouwen in de koers van president en opperbevelhebber Vladimir Poetin’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant