De boer wordt „van zijn erf gejaagd”. BBB-leider Henk Vermeer leest het voor van papier, vorige week woensdag op de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. Hij is de dertiende spreker, net na middernacht. Nieuwe diersoorten, zegt hij, worden juist „verwelkomd”. „De wolf, de bever, de wasbeerhond, de goudjakhals.” In de zaal zegt iemand: „En dassen.”
Iedereen kijkt naar Laurens Dassen van Volt, er wordt hard gelachen. Een VVD’er roept: „Beren!” Een van de Kamerleden van de VVD is Martin de Beer en in zijn fractie houden ze van grapjes over dierennamen van politici.
Volgens de ongeschreven regels van de Haagse politiek hoor je als Kamerlid met weinig zetels niet al te vaak bij de interruptiemicrofoon te staan. Dassen en Vermeer houden zich daar niet aan, wat soms leidt tot gezucht en gesteun bij VVD’ers. En ook weleens tot zichtbare irritatie bij Kamervoorzitter Thom van Campen. Om vijf voor half zeven, woensdagavond, had hij Vermeer het woord gegeven met: „Meneer Vermeer voor zijn vijfentwintigste interruptie.”
Volgens oud-SGP-medewerker Menno de Bruyne, expert in politieke geschiedenis, is sinds de Tweede Wereldoorlog in de Tweede Kamer misschien niemand zo hard en zo vaak uitgelachen als Hendrik Koekoek van de Boerenpartij: ‘Boer Koekoek’, Kamerlid van 1963 tot 1981. „Die maakte het er ook wel een beetje naar met zijn Drentse accent en zijn koketteren met ‘ik hoor hier niet bij’.” In Den Haag zie ik hoe graag veel Kamerleden er juist wél bij willen horen: door hun kleren, hun ambtelijke taal.
In hun bankjes houden Kamerleden van de Groep Markuszower bij hoe vaak Dassen die woensdag over de gevaren van AI begint. Volt wil dat er in Nederland een ‘AI-veiligheidsinstituut’ komt. Om half tien ’s avonds heeft Dassen weer een vraag over AI en bij de Groep Markuszower zegt iemand: „Achtentwintig.” Er wordt vooral gelachen bij JA21 en de VVD. Henk Vermeer lacht niet mee, hij gaat wel meetellen, zegt hij later. „Om iets te doen te hebben.” Hij komt uit op 34 keer AI.Dassen is als vijftiende aan de beurt, hij houdt zijn verhaal (over AI) pas na half één ’s nachts. Bij de interruptiemicrofoon zegt Gidi Markuszower dat hij het „heel interessant” vindt. „Maar kan meneer Dassen nog wat uitweiden over AI? Daar hebben we hem zo weinig over gehoord vandaag.”Ineens ligt híj eruit op het schoolplein van de Tweede Kamer. Niemand vindt het nog leuk. „Het was een stom grapje”, zegt Markuszower later tegen mij. „Het viel ook niet goed, nee.” Maar zo belangrijk was het toch niet, vraagt hij. „Vond Laurens Dassen het wel belangrijk?” Die zegt in zijn werkkamer, donderdagmiddag, dat hij het „kleutergedrag” vindt.Op de tweede dag van het debat, ’s ochtends, was Geert Wilders meteen na Dassen ook begonnen over AI. Wat landen als Rusland en China daarmee aan „slechte dingen” kunnen doen, noemt hij „ongekend”. Jan Struijs van 50Plus komt naar voren om te zeggen dat hij het er „helemaal mee eens” is.Henk Vermeer van BBB staat die middag bij de interruptiemicrofoon en zegt: „Ik heb 35 jaar in het bedrijfsleven gewerkt…”Dan ziet hij dat Kamervoorzitter Van Campen zijn mond beweegt: open en dicht, een paar keer achter elkaar. „Wat zegt u, voorzitter?”„Ik wist dat u dit ging zeggen, meneer Vermeer”, zegt Van Campen.Vermeer kijkt onzeker. „Het is heel onprettig als ik iets zeg en er…”„Ik zei niks, ik zei niks”, zegt Van Campen.„…non-verbale signalen komen van de voorzitter.”„Ik zei niks”, zegt Van Campen weer. „Uw interruptie.”Vermeer dacht dat Van Campen „bla, bla, bla” zei. Van Campen zegt zelf tegen mij: „Ik was aan het nasynchroniseren.” De zin over 35 jaar bedrijfsleven had hij vaker gehoord. En ze hadden allemaal „een kort nachtje” gehad. Hij had Vermeer later nog een kushandje toegeworpen.Dat had Vermeer gemist.
Petra de Koning doet wekelijks verslag over de Haagse politiek (p.dekoning@nrc.nl)
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie