Nadat Donald Trump drie media de toegang tot het Witte Huis ontzegde, verklaarden de grote nieuwszenders zich solidair met hun collega’s. Onder meer het Trump-gezinde Fox News trekt zich terug uit de ‘press pool’ die de president op de voet volgt en filmt. Kunnen deze media zonder Trump, en vice versa?
is correspondent Verenigde Staten van de Volkskrant. Ze woont in New York.
Met een gouden schaar knipt president Donald Trump maandagmiddag een lint door in de tuin van het Witte Huis in Washington D.C. Maar in de video van de opening van zijn nieuwe helikopterplatform – een van de vele esthetische aanpassingen die hij tot nu toe aan zijn residentie heeft gedaan – is de president slecht te verstaan. Dat komt niet alleen door de ratelende helikopter achter hem. Voor hem staan niet de gebruikelijke microfoons van CNN, ABC News of Fox News die zijn woorden doorgaans opvangen en de wereld in sturen.
Voor beelden van de onthulling van het helikopterplatform, normaliter uitgezonden op de grote nieuwsnetwerken, moeten Amerikanen nu naar het YouTube-kanaal van de president of de radicaalrechtse zender Newsmax. Een gebeurtenis waar Trump trots op is, ontgaat zo de meeste kiezers.
Op maandag lieten netwerken ABC, CBS, NBC en zelfs het Trump-gezinde Fox News weten dat ze Trumps bewegingen in het Witte Huis niet langer zullen verslaan. Het is het gebruik dat deze grote nieuwsnetwerken videobeelden met elkaar (en andere media) delen: in een ‘tv-pool’ spreken de zenders af wie op welke dag filmt.
Het besluit om hiermee te stoppen is een reactie op Trumps besluit afgelopen weekend om CNN, Politico en MSNOW de toegang tot het Witte Huis te ontzeggen, omdat ze naar Trumps smaak te negatief zouden berichten over zijn regering. ‘Hoe GROOT mijn prestaties ook zijn’, klaagde de president, ‘ze bagatelliseren en kleineren’.
De gevolgen daarvan zijn al te zien – of liever: niet te zien – op de Amerikaanse tv. En dit is nog maar het begin.
Vanuit New York sturen correspondenten Maral Noshad Sharifi en Thomas Rueb elke woensdag een overzicht van het belangrijkste nieuws uit de Verenigde Staten. Meld u hier aan.
Op dinsdag zullen de nieuwszenders Trump niet volgen naar de Verenigde Naties, waar hij de Algemene Vergadering toespreekt. Later in de week ontvangt Trump de Chinese president Xi Jinping: ook dat zeer langverwachte bezoek zal waarschijnlijk niet live worden uitgezonden.
Trump krijgt zijn besluit om kritische media de mond te snoeren als een boemerang terug in zijn gezicht. De president die na zijn intrede in het Witte Huis meteen een reusachtig televisiescherm liet ophangen in de eetzaal van het Oval Office, en die bekend werd onder Amerikanen vanwege zijn rollen in realityprogramma’s en films, moet het weken voor de tussentijdse verkiezingen nu met aanzienlijk minder tv-aandacht doen dan hij gewend is.
Op maandag hebben CNN, Politico en MSNOW een rechtszaak aangespannen tegen dit besluit. Zij wijzen daarbij op het Eerste Amendement van de Grondwet, dat de persvrijheid garandeert.
Dat Trump nu in de clinch ligt met grote Amerikaanse nieuwsnetwerken kan niet los worden gezien van de beroerde peilingen. Kiezers zijn ronduit ontevreden over Trumps leiderschap. Volgens Reuters-peilingen die maandag werden gepubliceerd, is nog maar 32 procent van de Amerikanen positief over de president.
‘Trump is een meester in het manipuleren van de publieke aandacht’, schrijft The New York Times maandag in een redactioneel commentaar. ‘En het is mogelijk dat hij fel heeft uitgehaald naar de drie media om de aandacht af te leiden van beleidsfouten.’ De krant noemt de oorlog in Iran, de invoerrechten en hoge inflatie.
Het geklaag van kiezers over de hoge benzineprijzen deed de president vorige week af als de ‘zeer lage prijs’ die ze betalen voor de oorlog met Iran. Zijn minister van Landbouw, Brooke Rollins, deed er maandag nog een schepje bovenop: Amerikanen zouden het volgens haar ‘prima vinden’ om meer te betalen voor vlees. Eerder deze maand zei vicepresident JD Vance dat de impopulaire oorlog met Iran ‘geen oorlog’ is.
Kritiek op het beleid wordt keer op keer weggewuifd door de regering. De verbannen media doen verslag van de werkelijkheid, en moeten het nu dus ontgelden.
Het is niet de eerste keer dat Trump kritische journalistiek censureert. Zijn regering heeft een huis van een journalist laten doorzoeken, rechtszaken aangespannen tegen kritische mediabedrijven en overheidsfondsen ingetrokken van publieke radio- en televisiekanalen. Persbureau Associated Press (AP) werd vorig jaar al de toegang tot het Witte Huis ontzegd, omdat het weigerde de Golf van Mexico voortaan ‘Golf van Amerika’ te noemen.
De nieuwsorganisaties die uit solidariteit met hun collega’s nu stoppen met hun liveverslaggeving, lieten maandag in een gezamenlijke verklaring weten dat ‘geen enkele regering’ beperkingen mag opleggen vanwege berichtgeving.
Toch beweert de president dat hij geen probleem heeft met de vrije pers, maar met het ‘nepnieuws dat als een kanker is uitgezaaid in onze geliefde Verenigde Staten van Amerika.’
Hoewel grote zenders hem bij de Verenigde Naties niet gaan volgen, is het radicaal-rechtse nieuwsnetwerk Real America’s Voice, dat programma’s uitzendt als The Charlie Kirk Show, er wel bij. Het gevaar ligt op de loer dat meer Amerikanen de president door de ogen gaan zien van media die het niet nauw nemen met journalistieke ethiek.
De zenders die het Witte Huis hebben verlaten, waren later op maandag wel aanwezig in Gracie Mansion, de ambtswoning van de New Yorkse burgemeester die Trump daar ontving. Daar gelden de regels van Mamdani, niet van de president. Toch maakte de president gebruik van het moment om de nieuwszenders de maat te nemen.
‘Kijk eens naar al die pers’, zei hij. ‘Ze zeiden dat ze me zouden boycotten, maar ze boycotten me nooit, dus ik maakte mij niet zoveel zorgen.’
De vraag is nu wie er een langere adem heeft: de mediabeluste president Trump, die via het televisiescherm populair werd onder Amerikanen, of de nieuwsnetwerken die de toegang tot hem verliezen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant