Moeder Teresa Verwacht van de recente Moeder Teresa-biopic geen nieuwe heiligverklaring. In ‘Mother’ is zij halsstarrig en ambitieus. Toch bekijkt regisseur Teona Strugar Mitevska haar met liefde en humor.
Noomi Rapace als de jonge Moeder Teresa in ‘Mother’.
Regie: Teona Strugar Mitevska. Met: Noomi Rapace, Sylvia Hoeks, Nikola Ristanovski. Lengte: 104 minuten. Te zien in de bioscoop.
Dertig jaar na haar dood is de herinnering aan de katholieke heilige Moeder Teresa (Skopje,1910 – Calcutta, 1997) voor veel mensen zoiets als een verkleurd bidprentje. Wat is overgebleven is haar profiel: een markant ingevallen gezicht onder een blauwgerande witte sluier dat zich over de allerarmste melaatsen in Calcutta buigt. Ze is iconisch.
Filmmaker Teona Strugar Mitevska was nog maar een klein meisje toen de moeder-overste in 1979 de Nobelprijs voor de Vrede ontving. En toen ze in 2003 zalig werd verklaard maakte Mitevska haar eerste film: How I Killed a Saint. Belangrijk detail: beide vrouwen zijn afkomstig uit dezelfde stad. Toen de Albanees-Macedonische Anjezë Gonxha Bojaxhiu – de latere Moeder Teresa – werd geboren, behoorde Skopje tot het Ottomaanse rijk. Mitevska groeide op in wat nu ook al niet meer Joegoslavië is.
En nu kruisen de twee vrouwenlevens elkaar in Mother, de meest recente film van Mitevska. Ze zoomt in op een week in 1948, als Moeder Teresa in het klooster van de Zusters van Loreto in Calcutta op pauselijke toestemming wacht om haar eigen orde te mogen beginnen. De zeven dagen die de film aftelt, zijn niet alleen een verwijzing naar het scheppingsverhaal of de werkweek, maar ook naar de zeven hoofdzonden die de moeder-overste, in zeer ingetogen vorm overigens, in die periode onder ogen moet zien.
Moeder Teresa in het klooster van de Zusters van Loreto in Calcutta.
Tussen haar alledaagse bezigheden (lesgeven, zieken verzorgen, de talloze klusjes in het klooster) wordt haar geloof op de proef gesteld. Wordt ze gedreven door ambitie of onbaatzuchtigheid? Haar beoogde opvolgster biecht op dat ze zwanger is en haar biechtvader vindt dat niet per se een zonde. Haar gezicht verstrakt zich. Hoe verhoudt zich dat tot haar wens om de Congregatie van Missionarissen van Naastenliefde op te zetten? En gaat het haar eigenlijk wel om naastenliefde, of toch meer om de missie?
Sylvia Hoeks speelt de zwangere Agnieszka in ‘Mother’.
Mother is geen nieuwe heiligverklaring. Maar het is ook geen beeldenstorm. Dat deed Mitevska wel in een van haar vorige films, het ook in Nederland uitgebrachte God Exists, Her Name is Petrunya (2020) waarin ze een dwarse jonge vrouw opvoerde die haar plek opeist in een aan mannen voorbehouden lenteritueel. En ook Moeder Teresa laat ze zeggen: „Ik ben een vrouw in een systeem dat door mannen wordt beheerst.” Maar is ze een slachtoffer of een medeplichtige aan dat systeem?
Toen Mother vorig jaar in première ging op het filmfestival van Venetië werd hij wisselend ontvangen, maar de film is te weerbarstig en interessant om terzijde te schuiven. Noomi Rapace als Teresa en Sylvia Hoeks als de zwangere Agnieszka laten magnifiek stil spel zien. De olieverf van hun gezichten barst van ingehouden emotie. En de keuze om af en toe met de camera boven de gebeurtenissen te zweven, is een ironische knipoog naar het zogenaamde ‘God Shot‘. Zo schakelt de film tussen humor en filosofie. En maakt met al z’n clair-obscur een buiging naar de ernst en de glimlach van al die madonna’s op al die bidprentjes.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie