Donald Trump ontvangt Xi Jinping donderdag en noemde de wapenverkoop aan Taiwan al eens een onderhandelingsmiddel. In Taipei bereiden deelnemers aan een schiettraining voor burgers zich voor op het ergste. ‘De situatie wordt steeds gevaarlijker.’
is correspondent China voor de Volkskrant. Ze doet verslag vanuit Taipei.
Bunny volgt deze schiettraining niet voor de lol. De 47-jarige hondentrimmer, die alleen met haar bijnaam in de krant wil, zou vanavond liever thuis computerspelletjes spelen. En dan ook geen agressieve schietspelletjes: ‘Meer een soort 3D-puzzels, waarbij je dingen in elkaar schroeft. Moeilijk uit te leggen.’
Toch tuurt ze nu over de loop van een geweer. ‘Klaar?’ vraagt instructeur Chiers Chi. ‘Eén, twee, drie, schiet!’ Hij blaast op zijn fluitje. Doffe ploffen weerklinken door het zaaltje in Taipei. Geen geluid van kogels, maar van gas: de cursisten oefenen met replica’s van de wapens die het Taiwanese leger gebruikt.
‘Taiwans situatie wordt gewoon steeds gevaarlijker’, zegt Bunny. Ze vreest voor een Chinese invasie. Als ze dus de kans krijgt om iets te leren wat tijdens een oorlog van nut kan zijn, zegt ze, ‘dan grijp ik die’.
In Taiwan wordt gespannen uitgekeken naar de top tussen de Chinese president Xi Jinping en de Amerikaanse president Donald Trump donderdag in Washington. Kort na hun vorige ontmoeting, afgelopen mei in Beijing, liet Trump botweg weten dat de wapenverkoop aan Taiwan voor hem een ‘onderhandelingsmiddel’ is. Amerikaanse wapenleveringen aan Taiwan ter waarde van 14 miljard dollar zijn uitgesteld.
Als de VS de wapenleveringen opnieuw uitstellen, dan is ‘het meest directe effect op Taiwan psychologisch ’, zegt analist William Yang van de denktank International Crisis Group. Het vertrouwen in de Amerikaanse steun zal afnemen. Dat kan politieke gevolgen hebben voor de China-kritische partij DPP, die al sinds 2016 de Taiwanese president levert. Die beweert nog altijd dat de Ameikaanse steun rotsvast is.
Voor de 23 miljoen inwoners van Taiwan is de dreiging vanuit China op zich niets nieuws. Die bestaat al decennia. De Chinese overheid beschouwt het zelfbestuurde eiland als Chinees grondgebied, ook al heeft Taiwan nooit onder communistisch bestuur gestaan.
Maar met China’s groeiende militaire macht neemt de dreiging de laatste jaren onmiskenbaar toe. En daar wordt de Trump-factor nu bij opgeteld: de grote vraag is of de Amerikaanse president bereid zal zijn om Taiwan te hulp te schieten, als het werkelijk tot een Chinese invasie komt. Zonder Amerikaanse steun zal het Taiwanese leger het naar verwachting niet lang uithouden.
‘Twee schoten, en dan direct de veiligheidspal er weer op’, instrueert de breedgeschouderde Chi (38). De voormalig commando van het Taiwanese leger geeft vrijwillig schietles aan burgers. Overdag werkt hij bij een verzekeringsbedrijf. Beide bezigheden, zegt hij, kun je beschouwen als ‘risicomanagement’.
Bij de deelnemers aan de schietcursus – zes vrouwen en vier mannen – staat de ontmoeting tussen Trump en Xi niet scherp in het vizier. Natuurlijk is de top belangrijk, zeggen ze, maar wat Trump zegt is één ding, wat hij doet een tweede. Bunny denkt dat de VS puur uit eigenbelang toch te hulp zouden schieten bij een invasie: ‘Omdat ze niet willen dat we in Chinese handen vallen.’
De Taiwanese bereidheid om zelf meer aan defensie te doen is groot. Zo steunde 62 procent van de bevolking eerder dit jaar een extra defensiepakket van 1,25 biljoen Taiwanese dollar (ongeveer 34 miljard euro), blijkt uit cijfers van het Taiwanese instituut voor Nationale Defensie. Uiteindelijk werd dat onder druk van de China-vriendelijke KMT-partij in uitgeklede versie door het parlement geloodst. Ook de verlenging van de dienstplicht van vier maanden naar een jaar kon op 85 procent steun rekenen.
En ook buiten het leger bereiden burgers zich voor. Inmiddels zijn op het eiland ruim dertig verdedigingsgroepen van burgers actief. Daar leren mensen onder meer eerste hulp verlenen, het aanleggen van noodvoorraden en hoe te communiceren als het internet uitvalt. Sinds kort ook populair: dronecursussen, naar Oekraïens voorbeeld.
Ook de schiettraining in Taipei put inspiratie uit Oekraïne, zegt organisator Dan Lu (39). Daar bewaakten burgergroepen belangrijke gebouwen tegen sabotage. Lu wil burgers tot zulke bewakers opleiden. ‘Als militairen en politieagenten aan het front vechten, dan hebben de steden nog steeds veel van dat soort mensen nodig.’
De schiettraining past volgens Lu binnen het idee van ‘weerbaarheid van de hele samenleving’, dat de Taiwanese overheid propageert. In crisissituaties moeten burgers zo zelfredzaam mogelijk zijn, zodat het leger, politie en hulpdiensten niet overbelast raken. Daarbij wordt overigens zelden van oorlog gerept: natuurrampen staan voorop. Logisch, zegt analist Yang: ‘De overheid wil geen paniek zaaien.’
Het is een balanceeract, verzucht Lu. Veel Taiwanezen weigeren volgens hem te geloven dat China ooit geweld tegen Taiwan zou gebruiken. ‘Ik grap weleens tegen die mensen: dan mag jij straks vooraan staan om ze te verwelkomen.’ Ook Bunny zegt dat veel van haar vrienden haar voor gek verklaren omdat ze deze training volgt. ‘EHBO-cursussen konden ze nog billijken’, zegt ze. ‘Dit vinden ze overdreven.’
Bunny ziet zichzelf in een oorlog ook niet snel de wapens oppakken. De mannelijke deelnemers, die dankzij hun militaire dienst vaak beter zijn getraind, zeggen daar wel toe bereid te zijn, of dat nu aan het front is of elders. Bunny wil vooral haar angst voor ‘het onvoorstelbare’ van een oorlog bezweren, zegt ze, door eerst haar angst voor wapens aan te pakken.
Die voelde ze vandaag nog wel, zodra ze het geweer in handen kreeg. Maar het is geen reden voor haar om te stoppen: ‘Volgende week kom ik terug.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant