Sylvia Hoeks verhuisde tien jaar geleden naar LA, nu is ze te zien in misdaadseries bij Prime en Netflix, deze week komt Mother in de bioscopen en in februari wacht de speelfilm Lords of War met tegenspeler Nicolas Cage. Dit jaar kwam ook haar regiedebuut uit. ‘Ik heb maar met twee vrouwelijke regisseurs gewerkt, in mijn hele carrière. Dat is toch idioot weinig?’
is filmredacteur van de Volkskrant.
Naast actrice en regisseur (haar kortfilm Magpie was te zien op IFFR) mag Sylvia Hoeks zich sinds kort ook loopcoach noemen. Of sta-coach. ‘Mijn dochter wil alleen maar staan. Dus ik ben gewoon de hele tijd haar assistent.’ Best vlug, net zes maanden na de geboorte. ‘Ja, ik weet niet wat het is, maar ze heeft de benen van haar vader. Gigantisch lang en sterk. Ik grap altijd dat ze al 7 jaar oud is omdat het embryo al 7 jaar is. Daarom is ze zo snel.’
Elke baby is een mirakel, maar die van Hoeks (43) misschien net een beetje meer. Zeven jaar doorliep ze een ivf-traject, met partner en fotograaf Boaz Kroon. ‘Het lukte steeds niet om een zwangerschap te voldragen. We hebben alles geprobeerd, álles wat mogelijk is. Ik kan er nu met wat afstand naar kijken, maar het was een hele zware periode.’
Uiteindelijk lukte het met de hulp van een draagmoeder. ‘Fantastisch. Ik bedoel: als ik in een andere tijd had geleefd, had het niet gekund. Mijn embryo’s waren gewoon goed, ik kon ze alleen niet zelf dragen. In Europa moet je dat via een vriendin of een zus doen, in Amerika zijn er bedrijven voor. Dan zoeken ze een match met de juiste surrogaatmoeder. Dat was Sarah. We hadden meteen een bijzondere band, vier handen op een buik. Na al die stress, al die jaren, was het een heel kalme zwangerschap.’ Ze wil er open over zijn, in interviews. ‘Ik ben er juist trots op dat het ons zo is gelukt.’
Hoeks videobelt vanuit haar kantoor annex tweede woonruimte, in Los Angeles. Honden Red en Iggy liggen aan haar voeten. En Lennon is aan het slapen. ‘Ze heeft een hele lange naam, dat komt ook omdat we er niet helemaal uitkwamen. Lennon is haar roepnaam, maar ik wilde óók een Nederlandse naam, Lore. En de naam van haar draagmoeder: zij gaf mij het grootste cadeau van mijn leven.’
Vanaf deze week draait Mother in de Nederlandse bioscopen, het drama van de Macedonische regisseur Teona Strugar Mitevska over een fictieve episode uit het leven van Moeder Teresa. Hoeks speelt zuster Agnieszka, de non die op spartaanse wijze wordt klaargestoomd om moeder-overste Teresa (actrice Noomi Rapace) op te volgen in het klooster van Kolkata, als ze plots zwanger raakt.
‘Ik koos bewust voor een rol waarin ik moeder zou worden. Ik zou Mother geen lichte film noemen. Maar het personage dat ik speel, Agnieszka, belichaamt wel dat licht, of het leven. De zachtheid die ze krijgt gaandeweg de film is iets waar ik zelf ook naar op zoek was.’
Ze had, en heeft, nooit gebrek aan werk, sinds ze tien jaar geleden naar Los Angeles verhuisde. Hoeks is momenteel ook te zien in de nieuwe misdaadseries Ride or Die en Black Doves, bij Prime en Netflix. En voor februari wacht de speelfilm Lords of War, een vervolg op Lord of War, met Nicolas Cage en de Nederlandse actrice. Allemaal gefilmd voor ze haar dochter kreeg.
Het idee voor Magpie, haar regiedebuut dat afgelopen jaar langs meerdere internationale festivals reisde, ontstond op het dieptepunt van haar fertiliteitsqueeste. ‘Ik had mijn embryo’s van Los Angeles naar Toronto laten vliegen, omdat ik daar twee seizoenen van een serie draaide (See, voor Apple TV), achter elkaar. Maar ook met de Canadese kliniek was het niet gelukt. Diezelfde week belden allebei mijn zusjes op dat ze zwanger waren. Ik zat daar, het was ook nog covid, en ik knalde in een paar minuten het verhaaltje voor de film eruit. Echt: bam. Al mijn donkere gevoelens samengebald, in één flits, in een nachtmerrie.’
In de psychologische horrorthriller van elf minuten gaat een hoogzwangere vrouw kamperen in de natuur met een getraumatiseerde vriendin (rol van Hoeks), die héél graag zelf moeder wil worden. Ridley Scott, die Hoeks leerde kennen toen ze in het vervolg op zijn sciencefictionklassieker Blade Runner speelde, Blade Runner 2049, wilde Magpie produceren met zijn filmbedrijf.
Niet opgenomen in haar rijtje keuzes als weekendgids, maar voor Hoeks wel van belang om hier te noemen: vrouwelijke solidariteit. ‘Er zijn nog steeds minder vrouwen in hoge posities, dus dan is het begrijpelijk dat we elkaar als concurrent zien. Terwijl we elkaar eigenlijk moeten steunen. Ik heb maar met twee vrouwelijke regisseurs gewerkt, in mijn hele carrière. Dat is toch idioot weinig? Ook dat maakte Mother zo fijn: het was een soort krachtige vrouwengroep op de set, met regisseur Teona, haar cameravrouw Virginie (Saint-Martin, red.) en Noomi. Nou, dat wil ik graag vaker meemaken.’
‘Een tot op het bot uitgeklede bewerking van het stuk van Shakespeare. Geregisseerd door Ivo van Hove, met Ramsey Nasr en Camilla Siegertsz. Ik herinner me de zwarte broeken van de acteurs, dat ze topless waren. Ik was er zo door geraakt. Dat het niet zozeer over twee verliefde mensen ging, die uiteen worden gedreven door hun families, maar over hoe die donkerte, en de dood, al ín hun liefde zat. Dat zowel Romeo als Julia de afgrond al in zich droegen. Ik was nog jong toen ik het zag, 17.
‘Bij alles wat ik speel, de films en series, hoop ik dat er iets van de onderliggende chaos, of de onderliggende lelijkheid naar boven komt. Misschien komt het doordat ik opgroeide in een heel net milieu. Opgevoed door liefdevolle ouders, met een zeer gedisciplineerde kijk op het leven. Wat ik ook helemaal begrijp, zeker nu ik zelf moeder ben. Je wilt je kinderen veilig stellen, het beste voor ze creëren. Maar als kind wilde ik daar juist uitbreken. Weg van dat idee dat dít het enige is, dat we doen alsof dat andere, de donkerte in de mens, gewoon niet bestaat. Terwijl het ook lucht kan geven als je die balans in jezelf erkent. Licht bestaat niet zonder donkerte.’
‘Staat al heel lang bij me in de kast, dit fotoboek. Ik zou er niet één foto uit kunnen kiezen, er zitten ook heel heftige bij. Het fantastische is dat Mary Ellen Mark ook echt lang op die ward heeft doorgebracht, een beveiligde psychiatrische inrichting voor vrouwen in Oregon. En je ziet in de fotografie dat de mensen daar zich voor haar openstelden. Dan zie je zo’n patiënt, een vrouw die ook ooit is geboren, een moeder en een vader had, een leven voor zich. En ergens ging het verkeerd. In de editie die ik heb, staan ook wat brieven, van ouders van de vrouwen in de inrichting. Dank je, schrijven ze dan, dat je op deze wijze aandacht hebt besteed aan onze dochter, haar toont als wat ze óók is, in plaats van alleen maar als patiënt. Dat deed me zoveel toen ik het las.’
‘La Pianiste, van Haneke, is voor mij het voorbeeld van een film waarin de donkerte naar de oppervlakte komt, terwijl je toch óók nog het kind kunt zien in het hoofdpersonage, de door Isabelle Huppert gespeelde pianolerares (die een sadomasochistische relatie begint met haar student, red.). Er komen extreme, destructieve dingen in naar voren: ze snijdt zichzelf in de badkamer. De pianolerares woont met haar moeder, die heel strikt is. Verstikkend.
‘Ze wordt geleefd, al van kinds af, en dat uit zich in extremen. Ze geeft een lijstje aan die student, met wat hij allemaal met haar kan doen. Dan wordt het crazy. Maar ondertussen, en ik weet niet of iemand anders dat zo knap kan spelen als Huppert, zíe ik dat kleine meisje in haar. Als ze knielt, als ze hem smeekt. Zo mooi.’
‘Als ik bij mijn ouders logeer, in Maarheeze, slaap ik in de kamer waar ik ben geboren. De natuur in de omgeving is heel mooi en je bent er zo. Nu kan ik daar heel erg van genieten, vroeger vond ik het ongelooflijk saai. In Los Angeles wil ik nog niet dood worden gevonden in zo’n spinningklasje, want we moesten vroeger altijd alles fietsen. Maar wandelen in Brabant vind ik heerlijk. Er is een oud klooster met een brouwerij in de buurt van Maarheeze, vlak over de grens: De Achelse Kluis, daar liepen we vaak heen. Heel lekker ijs hebben ze daar. Bierijs.’
‘Elk jaar doe ik mezelf een paddenstoelentrip cadeau, onder begeleiding. Het heeft mij gered, toen ik heel erg worstelde tijdens mijn ivf-traject. Waarom doet mijn lichaam dit nou niet? Waarom word ik niet zwanger? Ik ben best een pitbull, als ik iets aanpak, dan blijf ik vasthangen met die tanden. Praattherapie hielp ook, maar als ik één ding kan aanraden, dan is dit het.
Ik zie het alsof allemaal kleine mensjes in mijn brein aan het skiën zijn, steeds in dezelfde baan. En die banen worden steeds dieper. Dat is hoe ons brein werkt. Met zo’n paddenstoelentherapie leg je andere verbindingen aan: je brein slaat andere paden in. Het hielp mij om zachter voor mezelf te zijn.
‘Elke reis, of trip, leer je weer iets anders over jezelf. En dat integreer ik de weken en maanden daarna in mijn leven. Het gaat heel zorgvuldig: op basis van je gevoeligheid voor psilocybine en je gewicht wordt berekend hoeveel gram je dient te nemen. Zo’n trip duurt ongeveer vijf tot zeven uur. De therapeut is er de hele tijd bij. Meestal zet ik dan het Jon Hopkins-album Music For Psychedelic Therapy op. En lig ik op een matje, met een slaapmasker op. Met een notitieblok ernaast om dingen te noteren.’
‘Ik ben fan van dit boek over traumaverwerking, van een Nederlandse psychiater die in Amerika woont en werkt. Over hoe trauma en stress zich vastzetten in je lichaam. Je brein kan daarbij in de weg zitten. Als ik veel stress heb, voel ik dat heel fysiek: in mijn schouderbladen, mijn keel en in mijn buik. Tijdens dat jarenlange ivf-traject en alle hormoonbehandelingen raakte ik juist verder van mijn lichaam verwijderd. Als ik The Body Keeps the Score samenvat, is de grootste boodschap van het boek: luister naar je lichaam. En niet alleen van: o, ik moet naar de dokter, voor een pijnstiller. Nee, sta ook stil bij je leven: wat zit mij zo in de weg dat ik er pijn van heb?’
‘Het is nog een beetje vroeg, want mijn dochter Lennon is pas een half jaar oud. Maar ik lees haar dus voor uit de Griekse mythen. Ik word rustig van voorlezen. En het is zo’n mooi boek, deze uitgave voor kinderen. En blijkbaar is het heel goed om op deze leeftijd al de taal te horen. Ik wil ook graag dat ze goed Engels én Nederlands spreekt. Dat zal dan wel met een Brabants accent zijn: hoe langer ik weg ben van Nederland, hoe sterker mijn oude accent. Sinds ik hier woon, praat ik eigenlijk alleen nog maar Nederlands met mijn familie.’
‘After Life is fantastisch. Zo grappig. Het gaat over rouw, iemand die zijn vrouw heeft verloren. Hoe ga je verder als de persoon die alles voor je betekende er niet meer is? Ricky Gervais pelt alles af, tot er een soort puurheid overblijft. De scènes in de serie bijvoorbeeld, waarin hij op het bankje zit op de begraafplaats, samen met een vrouw die ook recent iemand heeft verloren. Soms zitten ze gewoon gezellig te kletsen, ook dat is deel van het rouwproces.
‘Van Gervais heb ik bijna alles gezien: The Office, Extras. Derek is ook heel goed, zijn serie in een bejaardentehuis. Wat mij er zo in aantrekt, is de echtheid: de waarheden worden niet verbloemd. De personages in After Life zeggen allerlei dingen die je misschien niet kunt zeggen of zou zeggen, maar die wel gewoon waar zijn.’
‘Ik ben opgegroeid ín de cinema van Jos Stelling. Letterlijk, in zijn films. Hij heeft mijn kijk op cinema enorm beïnvloed. Jos gaf mij een kans met Duska, vanuit het niets (in het arthousedrama van Stelling uit 2007 speelde Hoeks het kassameisje van een bioscoop: ze won prompt een Gouden Kalf, red.). Ik weet nog dat ik auditie deed en tegenover hem zat, bij Kemna Casting. Ik had een scène voorbereid, maar Jos ging gewoon met me praten.
Op een gegeven moment zei hij: ik heb het Louis Hartlooper Complex in Utrecht. Nou, zei ik, daar drink ik elke dag koffie, want mijn ex woonde er om de hoek. Ik sluit niet uit dat ik dáárom de rol kreeg. Jos zegt dat ook vaak tegen me, het is een soort grap geworden. Als je het over donker hebt, dan is Jos voor mij licht. Iemand die ongelofelijk sterk is en alles oplost met humor. Die humor is ook waarom ik zoveel van zijn films houd. Ik stuur Jos elke maand wat foto’s van Lennon. Dan zegt hij: heb je er ook een waarop ze lacht?’
‘Er zit een frietkraam in Amsterdam waar ze iets van zestig sauzen hebben. In de Voetboogsteeg. Zo’n heel klein zaakje, waar altijd een rij staat. Die friet, daar mag je me echt voor wakker maken. En dan het liefst met een biertje erbij, of een witte wijn. Friet met witte wijn en oesters, dat zou mijn laatste avondmaal zijn. Kun je me daarna wegdragen.’
1 juni 1983 Geboren in Maarheeze.
1997-2001 Werkzaam als fotomodel bij Elite Models.
2002-2006 Toneelschool Maastricht.
2004 Telefilm Staatsgevaarlijk.
2005-2009 Rol in de serie Vuurzee.
2007 Gouden Kalf voor haar rol in Duska (Jos Stelling).
2008-2012 Tiramisu, De storm, Tirza, Overspel, De bende van Oss, Het meisje en de dood, Bro’s Before Ho’s.
2013 Eerste internationale hoofdrol, in The Best Offer.
2016 Verhuist naar Los Angeles.
2017 Blade Runner 2049.
2018 The Girl in the Spider’s Web.
2019-2022 Serie See.
2025-2026 Regiedebuut Magpie geselecteerd voor festivals van Sitges, Austin en IFFR.
2025 Mother.
2026 Geboorte van dochter Lennon Lore Sarah.
Onze gids dit weekeinde is een rubriek in Volkskrant Magazine waarin een bekend persoon (op velerlei terreinen) uit binnen- of buitenland ons gidst langs zijn of haar favorieten.
Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant