María Corina Machado, de leider van de Venezolaanse oppositie in ballingschap, heeft vorige week dinsdag geprobeerd naar Aruba en Curaçao te vliegen. Beide keren kreeg Machado echter geen toestemming om te landen op de eilanden waarvoor Nederland het buitenlandbeleid bepaalt.
is politiek verslaggever van de Volkskrant.
Dat stellen David Alandete en Idania Chirinos, verslaggevers van respectievelijk de Spaanse krant ABC en de Colombiaanse tv-zender NTN24, tegenover de Volkskrant. Het plan van Machado (58), die vorig jaar de Nobelprijs voor de Vrede won voor haar verzet tegen het regime in Venezuela, was om vanaf een van de Caribische eilanden over zee door te reizen naar haar thuisland.
Machado ondernam haar reispogingen vorige week dinsdag vanuit Panama. Omdat Machado al vier keer eerder de vrije doorgang naar Venezuela zou zijn ontzegd, nodigde zij deze keer de twee journalisten uit om haar pogingen te documenteren.
Het oorspronkelijke plan was om rechtstreeks vanuit Panama per boot koers te zetten naar Venezuela. Maar toen alles gereed leek voor vertrek, meldde het bootbedrijf dat de overtocht niet kon doorgaan. ‘Als reden werd gegeven dat een onderdeel van de motor kapot was’, zegt Alandete. Een uitleg die ‘niet geloofwaardig overkwam’, stelt Chirinos, en pas volgde nádat de passagiers hun paspoorten hadden laten stempelen – en Machado dus haar identiteit had prijsgegeven.
Diezelfde dinsdag besloot de Nobelprijswinnaar door te schakelen naar plan B: een vlucht naar Aruba of Curaçao. Vanaf deze eilanden, pal voor de kust van Venezuela en horend bij het Koninkrijk der Nederlanden, wilde zij per boot de oversteek maken naar haar thuisland. Omdat ze het gevoel had dat na het mislukken van haar eerste poging haast geboden was, besloot Machado een chartervliegtuig te boeken. ‘Er waren die dag geen directe lijnvluchten naar de eilanden’, zegt Alandete.
Eerst probeerde Machado naar Aruba te vliegen. Wachtend op de luchthaven in Panama-Stad kreeg zij echter te horen dat die chartervlucht niet kon doorgaan. Dezelfde boodschap volgde later voor Curaçao. ‘Geen van de twee eilanden gaf toestemming om te landen’, aldus Chirinos. Ook volgens Alandete kreeg de chartermaatschappij ‘niet de benodigde toestemming om naar Aruba of Curaçao te vliegen’.
Als uitleg voerden de eilanden volgens Chirinos aan ‘dat er een probleempje met het papierwerk was’. ‘Maar als het een fout was geweest, hadden ze gemakkelijk kunnen zeggen: zet het recht.’ Had zij het gevoel dat de autoriteiten Machado hoe dan ook niet gingen laten overvliegen? Chirinos: ‘Precies.’
Formeel zijn Aruba en Curaçao verantwoordelijk voor hun eigen luchtruim. De Nederlandse regering gaat echter over het buitenlandbeleid van het héle koninkrijk, inclusief dat van de eilanden. ‘In dit geval gaat het om een politiek persoon: de oppositieleider van Venezuela’, zegt Sidney Kock, woordvoerder van de Arubaanse vertegenwoordiging in Den Haag. Daarmee ligt dit op een terrein ‘waar de eilanden niet zelf over gaan’, aldus Kock.
In een reactie zegt het ministerie van Buitenlandse Zaken dat het niet wil ingaan op ‘mogelijke reisbewegingen’ van Machado. Volgens het ministerie spant Nederland zich ‘al jaren onverminderd voor een democratische transitie’, inclusief steun aan ‘Machado en haar team’.
Tijdens zijn wekelijkse persconferentie wilde premier Jetten vrijdag noch bevestigen noch ontkennen dat Nederland de doorreis van Machado had bemoeilijkt. ‘Nee, het is echt denk ik ook in het belang van die samenwerking die we met die oppositie hebben, en ook de verantwoordelijkheid die we voelen voor de veiligheid van oppositieleden, om daar verder geen uitspraken over te doen.’
Vooral de Verenigde Staten lijken met Machado in hun maag te zitten. Zij zocht lange tijd steun bij Trump voor het organiseren van vrije verkiezingen in Venezuela. Bij een ontmoeting met Trump in het Witte Huis in januari bood ze hem zelfs haar Nobelprijs aan.
Toch geniet Machado niet de onvoorwaardelijke steun van Trump. Met de door de Amerikanen uitgevoerde ontvoering van de Venezolaanse autocraat Nicolás Maduro, en de overdracht van de macht aan interim-president Delcy Rodríguez, zijn de kaarten opnieuw geschud.
Vooralsnog doet Rodríguez wat Trump wil. Zo gaf ze de VS eind augustus de controle over een vijfde deel van de enorme oliereserves van haar land. De terugkeer van Machado zou die situatie destabiliseren.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant