Tweeduizend Oekraïense inwoners van Olesjky dreigen om te komen van de honger. De door Rusland bezette frontstad is al vier maanden niet bevoorraad. ‘Ik huil alleen maar. Ik weet niet wat ik moet.’
is buitenlandredacteur en voormalig correspondent in Moskou van de Volkskrant. Hij doet verslag van de Russische oorlog tegen Oekraïne.
Inwoners die grassprieten eten, huisdieren die kluiven aan menselijke botten: de verhalen uit de bezette Oekraïense stad Olesjky worden steeds grimmiger nu bevoorrading al maanden onmogelijk is.
De Oekraïense autoriteiten luidden deze maand tevergeefs de noodklok over een gebrek aan water, voedsel en medische zorg in de zuidelijk gelegen stad die bezet is door het Russische leger. Ook eerdere noodkreten van de Verenigde Naties over de noodsituatie leidden tot niets.
Nu, vier maanden na de laatste voedselhulp, komen de tweeduizend achtergebleven inwoners om van de honger. ‘De situatie is ronduit verschrikkelijk’, zegt een bewoner tegen nieuwssite Ukrainska Pravda. ‘Ze koken soep van gras met postelein, ganzenvoet en amarant (een kruidsoort, red.). Ik huil alleen maar. Ik weet niet wat ik moet.’
Een ander: ‘Mensen verhongeren. Zelfs in het ziekenhuis is geen eten meer.’
Olesjky, dat 24 duizend inwoners telde, is bezet sinds de eerste dag van de Russische invasie in 2022. De meeste mensen zijn gevlucht. Voor de achterblijvers is de situatie geleidelijk ernstiger geworden. Eerst vielen de elektriciteits-, gas- en watervoorzieningen weg. Wegen werden afgesloten, internetverbindingen werden wankel. Sinds mei laat Rusland geen voedselhulp meer toe, zo melden de Oekraïense autoriteiten.
Al die tijd vechten het Oekraïense en het Russische leger in en om de stad. Ten westen van Olesjky ligt de rivier de Dnipro, met op de andere oever het Oekraïense leger. Ten oosten staat de artillerie van het Russische leger opgesteld, die de overkant van de rivier bestookt.
Het Russische leger gebruikt Olesjky als lanceerplek voor massale droneaanvallen op Cherson. Die worden beantwoord met tegenaanvallen van de Oekraïners. Het Oekraïense leger stelt dat Russische militairen in Olesjky zich in burgerkleding verschansen tussen de achtergebleven bevolking.
Alla Lichman-Malysj, een inwoner die is achtergebleven om een asiel voor huisdieren te leiden, omschrijft de situatie als volgt op Facebook: ‘Je hebt een verwoeste stad. Aan de ene kant staan soldaten, je ziet ze niet, maar ze schieten erop los. Aan de andere kant staan ook soldaten, je ziet ze niet, maar ze zijn er. Ertussenin zitten hongerige mensen op wie niemand zit te wachten.’
De achterblijvers kunnen geen kant op. Toegangswegen zijn bezaaid met mijnen. De bossen rondom de stad ook.
Oekraïne pleit voor de evacuatie van de inwoners naar veilig gebied. De tweeduizend mensen in Olesjky ‘verhongeren’, zei de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Andri Sybiha afgelopen vrijdag op X. Rusland erkende vorige week dat er sprake is van ‘een kritieke situatie’ en dat er ‘problemen met de aanvoer van voedsel en medicijnen’ zijn, maar het houdt Oekraïne verantwoordelijk.
Onderhandelingen tussen de twee landen over een evacuatie hebben niet geleid tot een akkoord. Het Kremlin stelt dat het Russische leger de problemen zal oplossen.
Veel inwoners kunnen door de honger niet langer wachten. Sommigen proberen Olesjky te voet te ontvluchten, ondanks het gevaar van landmijnen. Vorige week wisten elf mensen, onder wie een oude vrouw in een kruiwagen, op die manier een dorp te bereiken. De voettocht van 20 kilometer voerde langs mijnen. Vanuit de lucht was er dreiging van drones.
‘Alles is op eigen risico, je waagt je leven als je vlucht’, zei een weggetrokken inwoner eerder dit jaar tegen mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch.
Het Oekraïense leger voert voedseldroppings uit om de bevolking in leven te houden. Afgelopen weekend werd via drones 4.000 kilo voedsel bezorgd. Op videobeelden van de drones is te zien dat er enkele pakketten worden opgewacht door zwaaiende mensen.
Het is onduidelijk hoeveel voedsel de burgers daadwerkelijk heeft bereikt. Een aantal zendingen is aangevallen en onderschept, aldus de Oekraïense autoriteiten. Ook waarschuwen activisten dat ontvangers van de zendingen in de problemen kunnen komen.
Zij moeten hun spullen afstaan aan Russische militairen, schrijft Stefan Vorontsov op X. Hij is een activist die opkomt voor inwoners in Olesjky. Bovendien ondermijnt de actie de onderhandelingen over een evacuatie, stelt hij. ‘Het idee komt natuurlijk voort uit goede bedoelingen, maar de schade kan weleens groter zijn.’
De laatste poging tot een voedsellevering over land stamt uit juni. Drie mensen probeerden toen om vanuit bezet gebied Olesjky te bereiken, maar hun voertuig werd geraakt door een drone. Twee inzittenden kwamen om.
Naast het voedseltekort is er ook geen medische hulp meer. Het enige ziekenhuis zit zonder spullen en is slechts een paar dagen per week open, vooral om levensreddende amputaties te verrichten.
In het mortuarium in de kelder van het ziekenhuis liggen lichamen weg te rotten, zeggen inwoners tegen Oekraïense media, aangezien er geen elektriciteit is voor de koeling. Ze spreken van een vreselijke geur rondom het mortuarium. Ook liggen er volgens de berichten lijken op straat die worden aangevreten door honden.
Op Facebook stelt Alla Lichman-Malysj vanuit Olesjky dat zij en haar stadsgenoten voor een dilemma staan: vluchten met het gevaar gedood te worden door een mijn of een drone, of blijven met het gevaar te sterven van de honger.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant