In Frankrijk protesteren duizenden scholieren al dagen tegen volle klaslokalen, lange dagen en docententekorten. De politie grijpt daarbij hardhandig in. Waar komt dit protest vandaan?
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Meer dan tweehonderd arrestaties en bijna veertig gewonden bij protesten van scholieren: waarom loopt dat zo uit de hand?
Al meer dan een week protesteren Franse middelbare scholieren voor beter onderwijs, onder meer door de toegang tot scholen te blokkeren. De protesten verlopen niet altijd vredig. Volgens de Franse autoriteiten hebben demonstranten vuurwerk naar de politie gegooid, was er sprake van vandalisme en raakte een scholier gewond nadat er zoutzuur naar haar was gegooid.
Maandagavond meldden Franse autoriteiten dat er al 164 mensen waren gearresteerd. Ook raakten 27 mensen gewond, onder wie twaalf scholieren, drie schoolmedewerkers en twaalf medewerkers van de Franse politie.
Volgens de studentenvakbond is er juist sprake van politiegeweld tegen de scholieren. ‘Middelbare scholieren komen in beweging om eerlijkere en rechtvaardigere omstandigheden te eisen,’ zegt voorzitter van de Franse scholierenvakbond Ryad Rani tegen persbureau AFP. ‘De enige reactie van de overheid is automatische, geïnstitutionaliseerde repressie.’
De protesten begonnen vorige week op een middelbare school in Créteil, een buitenwijk van Parijs, en verspreidden zich snel naar het noorden en zuiden van Frankrijk. Rani had scholieren gisteren opgeroepen om vandaag door het hele land te protesteren. Daaraan gaven ze vandaag in grote getale gehoor: bij 338 scholen werd volgens de krant Le Monde geprotesteerd. Daarbij werden opnieuw arrestaties verricht.
De acties vallen samen met een landelijke ambtenarenstaking in het ov, de zorg en het onderwijs, tegen bezuinigingen van de regering. September is traditioneel een maand met veel protesten in Frankrijk.
Waarom protesteren de scholieren in Frankrijk precies?
Scholieren demonstreren onder meer tegen het lerarentekort, de in hun ogen te hoge werkdruk en een ‘algemeen gebrek aan middelen’, aldus vakbondsleider Rani. Volgens zijn vakbond loopt het aantal scholieren op tot 35 leerlingen per klas, zitten eindexamenleerlingen soms zonder leraren, maken scholieren lange dagen van 8.00 tot 18.00 uur en zouden schoolfaciliteiten zoals toiletten te vaak onhygiënisch zijn.
Ook richt de vakbond zijn pijlen op het online platform Parcoursup. Dit is het nationale platform waarop scholieren zich moeten inschrijven om toegelaten te worden tot het eerste jaar van het vervolgonderwijs. Scholieren moeten hierin een dossier aanmaken, waarmee ze zich kunnen zich oriënteren op vervolgonderwijs en dat onderwijsinstanties gebruiken om ze te kiezen. De vakbond stelt dat het platform veel stress veroorzaakt onder scholieren.
Le Monde onderschrijft een deel van de claims, en stelt dat de protesten worden gevoed door een gevoel van onrecht en verslechterende levensomstandigheden. Ze zouden zich snel verspreiden door berichten op sociale media.
Hoe reageert de Franse politiek?
Partijleider Jean-Luc Mélenchon van het radicaal-linkse La France Insoumise (LFI) moedigde zijn partijgenoten maandag aan de scholieren te steunen. Volgens LFI ligt de sociale ongelijkheid in Frankrijk ten grondslag aan de protesten en heeft het politiegeweld een ‘duidelijke racistische’ ondertoon.
LFI-politicus en burgemeester Bally Bagayoko van Saint-Denis stond de scholieren vandaag bij. De stad ten noorden van Parijs ligt in een van de armste Franse departementen. In een interview op televisie stelde Bagayoko dat de overheid minder in arbeiderswijken investeert dan in welgestelde wijken. ‘Dat is niet normaal’, aldus de burgemeester. De verschillen in onderwijsinvesteringen op nationaal niveau ten opzichte van Saint-Denis zijn al langer onderwerp van discussie.
Aan de rechterkant van het politieke spectrum klinkt kritiek. De rechtse premier Lecornu schreef maandag op X dat de ‘moeilijkheden’ van de middelbare scholen moeten worden ‘gehoord en behandeld’, maar veroordeelde het geweld.
In dezelfde post beschuldigde Lecornu de LFI ervan de woede bij de scholieren te gebruiken voor politieke doeleinden. Volgend jaar kiest Frankrijk een nieuwe president. Volgens een recente peiling van Le Monde gaat het extreemrechtse RN op kop, gevolgd door LFI. Mélenchon is favoriet onder jongeren.
Lecornu kreeg bijval van minister van Onderwijs Édouard Geffray, en Valérie Pécresse, lid van het centrum-rechtse Les Républicains.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant