is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Niet alleen de welvaart in de wereld, maar ook die in Nederland is ongelijk verdeeld. Uit de eind vorig jaar gepubliceerde Monitor Brede Welvaart van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) bleek dat met name in de Nederlandse grensstreken sprake is van lagere inkomens, hogere werkloosheid en een slechtere gezondheid. ‘Huishoudens in deze gebieden hebben gemiddeld een mediaan besteedbaar inkomen dat ruim 4.000 euro lager ligt’, berekende het CBS.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Sinds de teloorgang van de textielindustrie, de aardappelmeel- en strokartonsector en de sluiting van de mijnen gelden Oost-Groningen, de Achterhoek, Twente, Zuid-Limburg en Zeeuws-Vlaanderen al als probleemregio’s of stimuleringsgebieden. Economische diversificatie via de vestiging van nieuwe industrie en diensten heeft in de afgelopen vijftig jaar te weinig zoden aan de dijk gezet. Een pijler was de spreiding van rijksdiensten, zoals de verplaatsing van het CBS, het ABP en het hoofdkantoor van de PTT. Maar toen de PTT als KPN werd geprivatiseerd, ging de vestiging terug van Groningen naar Den Haag.
Ook vestigingssubsidies, investeringen in infrastructuur en het ter beschikking stellen van goedkope bouwgrond hebben het tij niet doen keren. ‘De vermogenskloof is juist groter geworden’, aldus het CBS. De randen van Nederland blijven in vergelijking met de Randstad een ontwikkelingsgebied. Jongeren trekken nog altijd en masse weg uit deze regio’s.
Gelukkig is er toch een opsteker voor de mensen in de grensregio’s. Zij kunnen hun lagere koopkracht enigszins compenseren door over de grens te shoppen. In België is benzine per liter 30 tot 40 eurocent goedkoper, in Duitsland 20 tot 25 cent. Het aantal betalingen van Nederlanders bij tankstations in Duitsland en België is in de eerste helft van dit jaar met 32 procent gestegen, blijkt uit cijfers over kaartbetalingen van De Nederlandsche Bank (DNB). Samen kwam het bedrag uit op 1,5 miljard euro.
Ook in de supermarkten liggen de prijzen daar lager. In België zijn frisdranken, eieren, bloem en kipfilet goedkoper, net als speciaalbier en shampoo. In Duitsland zuivel, kaas, wijn, vruchtensappen en varkensvlees. Het aantal pintransacties in winkels over de grens steeg vorig jaar tot 51 miljoen – het dubbele van 2022.
Randstedelingen moeten voor een dagje grenswinkelen een kaartje van 42 euro kopen voor een speciale boodschappenbus. De mensen in de grensstreken kunnen gewoon met de e-bike of auto boodschappen doen. En dat voordeeltje is ze gegund, net als het feit dat ze goedkoper kunnen tanken. Het zou de bewoners sieren als ze niet hun eigen winkels en tankstations laten vallen, maar ook buiten de Randstad is de gemeenschapszin en solidariteit niet meer zo groot dat voordeeltjes en aanbiedingen worden gemeden.
Randstedelingen die nu de grensbewoners benijden, kunnen er een mouw aan passen. Jongeren en welgestelden kunnen naar Limburg, Oost-Groningen en de Achterhoek verkassen vanwege het grenswinkelen, het mooiere weer, de lagere woningprijzen en in het zuiden ook nog Vastelaovend.
De welvaartskloof kan zo worden gedicht. Nu maar hopen dat de prijsverschillen blijven.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app.