Zoe Kazan, kleindochter van Elia, heeft Steinbecks East of Eden opnieuw verfilmd, meer dan zeventig jaar na de verfilming van haar grootvader. Centraal staat nu het fascinerende, duistere personage Cathy.
is kunstredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over films, series en fotografie.
Bij het verschijnen van de familiekroniek East of Eden van John Steinbeck in 1952 waren de critici niet meteen enthousiast. Lag het er niet wat al te dik bovenop, deze op het vierde hoofdstuk van Bijbelboek Genesis (Kaïn en Abel) gebaseerde vertelling over de morele dwaaltocht van twee families in de eerste decennia van de 20ste eeuw? Stond de allegorie het drama niet in de weg?
En was het centrale vrouwelijk personage Cathy Ames niet een al te monsterlijke voorstelling van een vrouw die als een soort zwarte weduwe door het leven ging? De beroemde verfilming van Elia Kazan uit 1955 (met James Dean) gebruikte alleen het slotdeel van de roman, waarin het Kaïn en Abel-thema wordt uitgewerkt in het verhaal van Caleb en Aron, de twee verstoten zonen van Cathy.
Meer dan zeventig jaar later komt Elia’s kleindochter Zoe Kazan met een nieuwe versie van East of Eden, die terugkeert naar de complete roman, en duidelijk wat andere accenten legt. Ditmaal draait het om de figuur van Cathy, die op een nacht, op sterven na dood, uit het duister komt aankruipen en door de twee broers Trask (Christopher Abbott en Mike Faist) in hun afgelegen boerderij wordt opgenomen. Een besluit dat gevolgen heeft voor de rest van hun levens.
Terwijl de tijdlijn van deze verfilming van de eeuwwende tot aan het laatste jaar van de Eerste Wereldoorlog loopt, krijgen de belangrijkste personages flashbacks naar hun jeugd, in de tweede helft van de 19de eeuw. Ook van deze versie van East of Eden kan gezegd worden dat het allegorische gewicht van Steinbecks vertelling nogal eens stevig wordt aangezet. In hoeverre heb je je eigen lot in handen; in hoeverre worden de levensloop en de morele keuzes bepaald door afkomst (bloed) of opvoeding, nature versus nurture?
Wat de serie meer dan de moeite waard maakt, is de voortreffelijke cast, met Florence Pugh als Cathy Ames voorop. Dat ze de mogelijkheden van deze spectaculaire rol met beide handen aangrijpt, is een understatement. En dat we Pugh, een van de grote actrices van haar generatie, nog niet eerder zo hebben gezien, verklaart wellicht waarom ze zich aan dit project verbonden heeft, ook als uitvoerend producent.
Het personage krijgt veel meer contouren, maar wat Pugh en Kazan gelukkig niet hebben gedaan, is haar inktzwarte karakter op een moderne manier te psychologiseren door van haar destructieve levensloop een campagne tegen het patriarchaat te maken. De fascinatie voor Cathy Ames zit deels in de ongrijpbaarheid van het personage, door Pugh meesterlijk gespeeld als verleidster en uiteindelijk slachtoffer van haar eigen machinaties, een indrukwekkende opkomst en ondergang. Waarbij de gebroeders Trask en haar eigen zonen Caleb (Joseph Zada) en Aron (Joe Anders) worden meegesleept in de keuzes die zij heeft gemaakt.
De naam van Kazan is nu ook verbonden aan de verfilming van Lonesome Dove van Larry McMurtry, een andere vuistdikke roman over het Amerikaanse Westen. Maar dan moet ze toch overwegen om echt in het Amerikaanse landschap te filmen en niet in Nieuw-Zeeland, zoals in East of Eden.
Op zoek naar meer bingemateriaal?
Op volkskrant.nl/series vind je al onze serie-recensies, handig doorzoekbaar op genre, aanbieder en aantal sterren.
★★★★☆
Drama
Zevendelige serie van Zoe Kazan, gebaseerd op de roman van John Steinbeck
Met Florence Pugh, Christopher Abbott, Mike Faist
Te zien op Netflix.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant