Ik zou zo graag eens een uurtje doorbrengen in het hoofd van Bodhana Sivanandan. Het moet fascinerend zijn wat daarbinnen gebeurt, in het brein van het elfjarige Britse meisje, tevens schaakwonderkind. Ik had er geen idee van dat ze bestond, maar ze kwam deze week in het nieuws omdat ze als jongste ooit de titel ‘vrouwelijke grootmeester’ haalde. Daarboven staan nog twee titels: die van internationaal meester en grootmeester, en ook van de titel ‘meester’ zit ze niet ver. Nog één keer goed presteren, en ze heeft ‘m al.
Dat goede presteren zal eerder vandaag dan morgen gebeuren, want Bodhana’s leercurve op het schaakbord is zo steil als een vlaggenmast. Recht omhoog. Toen ze vijf was, kreeg ze toevallig een schaakbord in handen. Ze verveelde zich vanwege covid en begon te schaken met haar vader, die haar de basis leerde, maar geen groot schaker is. Binnen een mum van tijd veegde Bodhana hem van het bord.
Mijn kinderen keken naar filmpjes van Gaby’s Poppenhuis toen ze vijf waren, maar Bodhana verslond schaakvideo’s. Binnen de kortste keren versloeg ze volwassenen die haar opa hadden kunnen zijn. Als achtjarige werd ze wereldkampioen bij de jeugd en een jaar geleden, toen ze tien was, won ze als jongste vrouwelijke speler ooit van een grootmeester: de zestigjarige Peter Wells. Die bleek geen beledigde brompot: groothartig loofde hij Bodhana’s volwassen spel, haar strategisch inzicht, en de rust die ze tijdens de partij bewaarde.
Wonderkinderen hebben me altijd al gefascineerd. Vaak, hoor je later, zijn ze gepusht: kinderen die op superjonge leeftijd al briljant zijn in pianospelen, tennissen of schaken, oefenen al sinds ze rechtop kunnen staan onafgebroken, met pappa of mamma met de neus erbovenop. Dat geldt niet voor Bodhana. In feite heeft ze voor een elfjarige extreem weinig trainingsuren gemaakt.
Natuurlijk oefent ze, maar lang niet zoveel als andere schaakwonderkinderen, die soms wel zes uur per dag door een grootmeester getraind worden. Bodhana gaat gewoon naar school, ze zit nu in de brugklas. Haar lievelingsvak is wiskunde. Ze speelt viool en piano, maar niet op extreem hoog niveau. Ze houdt van voetballen. Ze is best een gewoon meisje, eigenlijk.
Behalve op het schaakbord. Ze ziet de patronen van het spel al van meet af aan als vanzelf, zonder dat ze – zoals de meeste schakers – heel veel moet rekenen. Ik kan me bijna niet voorstellen hoe dat gaat, hoe het kan dat je geen afzonderlijke stukken ziet, maar het hele samenspel in één keer, en ook direct welke opeenvolging van zetten tot succes leidt.
En hoe kan het dat een meisje van elf extreem geduldig is? Mijn dochters kunnen nog geen drie minuten stilzitten, of anderen een zin af laten maken. Ze barsten uit elkaar van ongeduld. Schaakwonderkinderen hebben dat vaak ook: ze gebruiken spectaculaire tactieken, met grote offers en opvallende combinaties.
Bodhana niet. Zij valt als schaker juist op door wat ze níet doet. Ze brengt met haar zetten telkens heel kleine verbeteringen aan. Als een soort wurgslang knijpt ze haar tegenstander dood.
Toen Bodhana vijf was, wilde ze dokter worden, en premier van het Verenigd Koninkrijk. Nu is ze voorlopig nog niet uitgeschaakt. Maar mocht dat ooit gebeuren, dan lijkt ze mij met haar vermogen tot patroonherkenning, het met kleine verbeteringen de juiste kant opduwen van haar spel en haar stoïcijnse kalmte in deze oververhitte wereld een perfecte kandidaat voor baas van een wereldmacht.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie