De totale studieschuld van studenten en oud-studenten is voor het eerst gedaald. Sinds de terugkeer van de basisbeurs, lenen studenten minder. Voor oud-studenten uit het leenstelsel is het beeld anders: hun gemiddelde schuld loopt nog steeds op.
Begin dit jaar hadden studenten en oud-studenten samen 28 miljard euro aan studieschuld, blijkt uit cijfers van statistiekbureau CBS. Dat is 800 miljoen euro minder dan een jaar eerder. Het is voor het eerst sinds het begin van de metingen in 2011 dat de totale schuld afneemt.
Studenten die nog studeren hebben juist steeds minder vaak een studieschuld. Ongeveer 400.000 studenten hebben een studieschuld. Dat zijn er 210.000 minder dan in 2023, het jaar waarin de basisbeurs terugkwam. Sindsdien lenen ook minder studenten geld.
Ook het bedrag dat zij lenen daalt. Studenten met een schuld staan gemiddeld voor 15.600 euro in het krijt, 1.000 euro minder dan vorig jaar.
Die omslag is volgens demograaf Lonneke van den Berg van het Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut (NIDI) goed te verklaren. "Met het leenstelsel werd lenen aantrekkelijker gemaakt en ook een beetje aangemoedigd. Uiteindelijk zijn veel studenten gaan lenen." Door de basisbeurs hoeven studenten nu minder snel geld te lenen.
Voor ruim 1,1 miljoen mensen die inmiddels zijn gestopt met studeren, gaat de ontwikkeling juist de andere kant op. Hun gemiddelde schuld is verder gestegen naar 19.200 euro.
In cijfers zijn de jaren zonder basisbeurs nog duidelijk terug te zien. Vooral de 25- tot dertigjarigen springen eruit. Mensen van die leeftijd met een studieschuld hebben gemiddeld 25.400 euro openstaan, meer dan elke andere leeftijdsgroep. Veel mensen van deze leeftijd studeerden in de periode van het leenstelsel, al maken de cijfers niet zichtbaar wie precies onder dat stelsel viel.
De gevolgen van het leenstelsel zijn volgens Van den Berg nog altijd zichtbaar. "De meeste van hen zijn nu afgestudeerd, maar hebben nog steeds te maken met studieschulden. Dat heeft ook invloed op hun leven, bijvoorbeeld bij het kopen van een woning."
Het leenstelsel werd in 2015 ingevoerd. Sindsdien is de gemiddelde studieschuld van alle mensen met een schuld volgens het CBS met 5.900 euro gestegen, naar 18.300 euro. Dat gemiddelde loopt ook dit jaar nog iets op, ondanks de daling van de totale schuldenberg.
Hoewel de totale studieschuld nu daalt, komen zeer hoge schulden veel vaker voor dan enkele jaren geleden. Ongeveer 145.000 mensen hebben minstens 50.000 euro studieschuld. Dat zijn er twee keer zoveel als zes jaar geleden. Bijna 5.000 mensen hebben zelfs 100.000 euro of meer openstaan.
"Vooral voor jongeren die niet kunnen terugvallen op financiële hulp van hun ouders kan een hoge schuld zwaar wegen", zegt Van den Berg. "Zij kunnen daardoor meer moeite hebben om bijvoorbeeld een woning te kopen."
Schulden van meer dan 50.000 euro zijn overigens niet de norm. Bijna de helft van alle mensen met een studieschuld heeft minder dan 10.000 euro openstaan.
Source: Nu.nl economisch