Ninah Tiemersma Docent klassieke talen Ninah Tiemersma (29) gebruikt verhalen uit de Griekse en Romeinse Oudheid om leerlingen te helpen bij het nadenken over emoties, veerkracht en persoonlijke ontwikkeling. Onlangs herlas ze Van de koele meren des doods van Frederik van Eeden.
„De eerste keer dat ik Van de koele meren des doods las, was ik vijftien of zestien. We moesten voor school een boek uit de twintigste eeuw kiezen. Ik was toen al erg geïnteresseerd in psychologie en de menselijke psyche: hoe mensen omgaan met ellende en wat er in het hoofd gebeurt. Daarom leek dit me het perfecte boek.
Ik weet nog dat ik er lang over deed. Het Nederlands was moeilijk en ouderwets, maar ik was enorm onder de indruk. Daarna heb ik zelfs een tijdje geen boeken gelezen, omdat ik dit echt even moest verwerken.
Het boek gaat over Hedwig, een meisje uit een gegoed milieu bij wie van jongs af aan duidelijk is dat het mentaal niet goed gaat. Ze vindt geen rust en kan haar emoties niet goed verbinden met de wereld om haar heen. Ze zoekt naar een volmaaktheid die ze niet kan vinden. In die zoektocht raakt ze steeds verder op drift: via relaties, verslaving, opname en psychoses. Hoe meer controle ze probeert te krijgen, hoe meer ze die verliest.
Wat mij toen zo raakte, was hoe levensecht het is beschreven. Het voelt bijna alsof je een dagboek leest van iemand met wie het niet goed gaat. Ik heb zelf trauma, en ik herkende veel in haar gedrag. Zodra Hedwig rust heeft, zoekt ze chaos. Maar zodra er chaos is, blijkt dat ze daar ook niet mee kan leven.
Die strijd bracht veel herkenning. Ik was zelf op zoek naar rust, maar als ik een paar dagen niets te doen had, raakte ik in paniek en zocht ik dingen op die niet goed voor me waren. Als kind was ik bang dat ik misschien zou eindigen zoals zij.
Bij het herlezen merkte ik hoe anders ik nu naar haar kijk. Ik ben inmiddels 29 en dacht meteen: ik ben niet zo geëindigd. Ik wilde bijna tegen mijn vijftienjarige zelf zeggen: het komt allemaal wel goed. Tegelijk herkende ik nog steeds haar verlangen naar perfectie.
Toen ik vijftien was, kon ik haar hard veroordelen. Nu denk ik: als het leven zo tegenzit en je het niet meer weet, grijp je elke hand aan die er is. Ik begreep nu ook beter dat ze niet zozeer naïef is, maar kinderlijk. Ze verloor jong haar moeder en groeide op met een verslaafde vader. Ze kreeg niet de liefde die ze nodig had. Daardoor lijkt ze soms te handelen alsof ze nog acht of tien is. Dat innerlijke kind, dat zo hard om liefde schreeuwt dat je dingen doet die niet goed voor je zijn, herkende ik nu scherper.
Ook de vorm waardeer ik meer. Het is een psychologische roman waarin het minder om plot gaat en meer om haar gedachten. Het taalgebruik is niet uitgesproken poëtisch, maar juist sec en direct. Daardoor komt de inhoud harder binnen.
Lezen was vroeger voor mij een manier om te ontsnappen. Nu helpt het me juist mijn eigen wereld beter te begrijpen. Bij dit boek bleef vooral één ding hangen: mildheid. Voor Hedwig, maar ook voor mezelf.”
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie