Merel van Vroonhoven is leraar, toezichthouder en columnist van de Volkskrant.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.Klik hier om een nieuwe paragraaf te starten
Zaterdagochtend. In de koffiezaak zit de dochter van vrienden. ‘Hé Free, wat leuk! Even terug uit Groningen?’ Mijn oog valt op haar sleutelbos. ‘Wat heb jij daar nou?’, vraag ik, wijzend naar een knalroze plastic ding met Siren in neonletters. ‘Dat is mijn persoonlijke bodyguard’, zegt ze. ‘Tegen opdringerige, enge mannen.’ Ik bekijk het apparaatje. Weegt niets.
‘Kijk’, zegt ze. ‘Het werkt heel simpel: je trekt dit pinnetje eruit en het alarm gaat af. Wel 130 decibel. Dat wil je niet horen, hoor.’ Ze lacht. ‘En dit model stuurt ook direct een SOS-melding en je locatie naar je noodcontacten. Duur zijn ze niet. Je hebt ze al voor een tientje.’ Reuze handig, vindt ze. Ook haar vriendinnen hebben er een. ‘Allemaal?’, vraag ik. Ze knikt. ‘Allemaal.’
Na de moord vorig jaar op Lisa uit Abcoude is de alarmsleutelhanger niet meer weg te denken uit het leven van jonge vrouwen. De gemeente Oosterhout deelde samen met de lokale horeca begin deze zomer gratis alarmen uit aan vrouwen tussen 18 en 24 jaar.
Op het eerste gezicht lijkt het geen slecht idee. Van de meisjes en vrouwen tussen 12 en 29 jaar voelt 83 procent zich regelmatig onveilig, blijkt uit een KidsRights-onderzoek van deze week. Driekwart van de jonge vrouwen wordt weleens achtervolgd of geïntimideerd op straat. Voor hen kan zo’n sleutelhanger een hele geruststelling zijn. Een makkelijk in te voeren maatregel tegen vrouwonveiligheid.
Net als de gratis fietsbroekjes voor vrouwen op het Oktoberfest in München, tegen gluurders die onder rokken filmen. Online circuleren er ruim dertigduizend filmpjes, waarmee makers behalve duimpjes ook duizenden euro’s verdienen. Upskirting is in Duitsland strafbaar, maar in plaats van de daders aan te pakken, moet het potentiële slachtoffer zich maar wapenen met lycra kneedbroek.
Baat het niet, dan schaadt het niet, zou je zeggen. Maar het schaadt wel. Het is een schijnoplossing die de oorzaak niet wegneemt en zelfs uit het zicht laat raken, omdat het de verantwoordelijkheid verlegt van dader naar slachtoffer. Achter het alarm en het fietsbroekje schuilt een hardnekkig oud idee. De man als weerloos slachtoffer van het vrouwenlichaam dat hij nu eenmaal niet kan weerstaan. Het is de natuur. Hij moet haar wel bezitten, bevuilen, beheersen.
Voor wie denkt dat het wel meevalt: in Nederland krijgt een op de vijf vrouwen te maken met seksuele agressie. Elke acht dagen sterft een vrouw door partnergeweld. Een groeiend aantal mannen (18 procent) vindt het gerechtvaardigd dat een man zijn vrouw slaat. We pronken graag met onze vrouwenemancipatie, maar wat stelt die voor als mannen nog steeds dickpics sturen en ermee wegkomen? Als vrouwonvriendelijke grappen onder het mom van ‘mannen onder elkaar’ niet worden weersproken? Als mannen, die zelf misschien nooit een vrouw kwaad zouden doen, hun mond houden?
Of het nu gaat om de grietenlijst van het Utrechtse studentencorps of om foto’s van vrouwen in de voetbalteamapp; het mechanisme is hetzelfde. Vrouwen worden ontmenselijkt, hun lichaam tot gebruiksvoorwerp gereduceerd. De groep kijkt toe. Bij de Amerikaanse elite-universiteit Cornell ontaardde dat in het ergste. Een gedrogeerde studente werd verkracht nadat haar lichaam in de groepschat (57 leden!) van een studentenvereniging ‘gratis’ werd aangeboden. Geen van de appleden sloeg alarm.
De vrouw is anno 2026 nog altijd haar lichaam en dat ligt voor het grijpen. Had ze maar niet zo’n kort rokje moeten aantrekken, niet alleen naar huis moeten gaan, niet zoveel moeten drinken. Had ze maar zo’n alarm moeten hebben.
Wat is nou een tientje?
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant