De aanval van Hamas, vandaag precies drie jaar geleden, is in Israël een belangrijk verkiezingsthema. Hoe gevoelig dat ligt, bleek deze week tijdens een herdenkingsdienst, waar de toespraak van premier Benjamin Netanyahu werd onderbroken door de vader van een van de slachtoffers.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over Israël en de Palestijnse gebieden, het Midden-Oosten en België.
De officiële herdenking werd op maandag gehouden omdat Israël de Hebreeuwse kalender volgt, en niet, zoals de meeste westerse landen, de gregoriaanse. Netanyahu hield een toespraak op de Herzlberg in Jeruzalem, de nationale begraafplaats van Israël, en oreerde uitgebreid over de internationale kritiek op het Israëlische leger. ‘Wereldleiders beschuldigen ons bijna elk uur van bloedlaster, maar de moraliteit van onze soldaten is ongeëvenaard.’
Terwijl Netanyahu aan het woord was, liep de vader van Tom Godo, een man die tijdens de aanval op kibboets Kissufim werd vermoord, naar het spreekgestoelte. Hij stak zijn wijsvinger omhoog en zei tegen de premier dat deze zijn zoon en de 1.200 andere Israëliërs die op 7 oktober 2023 door Hamas werden afgeslacht, niet heeft beschermd. ‘Schaam je, het is een schande!’
Het incident is tekenend voor de verschillende narratieven die Netanyahu en de oppositie tijdens de verkiezingscampagne naar zich toe proberen te trekken. Wat de premier betreft moet het niet meer gaan over 7 oktober zelf, maar over de huidige situatie. Hamas zit nog steeds in Gaza, Hezbollah in Libanon is nog niet ontwapend en het regime in Iran vormt nog een existentiële dreiging. Israël is dus nog steeds niet veilig, luidt Netanyahu’s verhaal, en hij zou de enige met genoeg ervaring en genoeg ballen zijn om een toekomstige slachtpartij af te wenden.
Volgens de oppositie is de aanval op 7 oktober deels juist aan Netanyahu te wijten. Hij zat op deze fatale dag tenslotte aan de knoppen en de laatste weken werden er steeds meer verhalen onthuld waaruit zou blijken dat de premier van tevoren is gewaarschuwd, maar niets met de informatie deed. Ook het feit dat Israël nog niet veilig is, presenteren zij als het falen van Netanyahu.
Afgelopen weekeinde werd die tweespalt ook pijnlijk duidelijk op het festivalterrein van Nova, waar Hamas drie jaar geleden een bloedbad aanrichtte. Religieuze Israëliërs waren op de joodse feestdag Simchat Thora naar die plek gegaan om op harde muziek te dansen met Thora-rollen, en zo te laten zien dat Hamas het land niet klein heeft gekregen.
De nabestaanden van de slachtoffers hadden echter aangegeven dat zij dit niet wilden. Uit protest hielden zij een demonstratie op het terrein en stelden dat de autoriteiten hun verantwoordelijkheid nog steeds ontlopen. Ook dat laatste is een punt waar de oppositie op hamert: een onafhankelijk onderzoek naar de gebeurtenissen van 7 oktober, zodat de fouten van de verantwoordelijken aan het licht komen – iets wat Netanyahu vooralsnog heeft weten tegen te houden.
President Isaac Herzog riep maandag in zijn toespraak op de Herzlberg ook op tot een dergelijk onderzoek, maar waarschuwde ook voor de verdeeldheid in de samenleving. ‘Uiteraard mogen we van mening verschillen, maar we moeten niet vergeten dat we morgen ook nog samen moeten leven met degenen die het vandaag niet met ons eens zijn.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant