DEN HAAG - Het lukt maar niet om voldoende huizen te bouwen, dat blijkt nog maar eens uit de jaarrapportage die de provincie Zuid-Holland vrijdag publiceerde. Het aandeel van het aantal sociale huurwoningen in de provincie loopt daarnaast ook terug: daarom vragen de provincie en de woningcorporaties om oplossingen van het kabinet. Waar gaat het mis?
'Het bouwen van woningen is steeds ingewikkelder aan het worden', stelt gedeputeerde Anne Koning (Pro, Volkshuisvesting). Volgens haar is het inmiddels al moeilijk om überhaupt woningen te bouwen, maar al helemaal als het gaat om sociale- en midden huurwoningen.
De cijfers werden vrijdagmiddag maar al te duidelijk: van de woningen die tot 2030 zijn gepland, is minder dan de helft betaalbaar. Dat terwijl het de bedoeling was dat twee derde van de woningen die gebouwd gaan worden in de provincie dat juist wel zijn. Bovendien wordt ook het doel om dertig procent sociale huurwoningen te bouwen met de huidige plannen niet gehaald.
'Wat we nu zien is dat zelfs in Zuid-Holland het aandeel sociale huurwoningen terugloopt', legt Koning uit. Waar in 2020 nog 29 procent van de woningen in de provincie sociaal was, is dat nu teruggelopen naar 28,1 procent.
Ondertussen zou ongeveer de helft van de mensen in Zuid-Holland op basis van hun inkomen wel in een sociale huurwoning mogen wonen. ?'Dus wat er aan de hand is, is dat er heel veel mensen zijn die zo'n woning nodig hebben. Terwijl er te weinig wordt gebouwd.'
'Het gaat om bijna de helft van de huishoudens in Zuid-Holland, mensen die elke dag kijken. Met de vraag: kan ik er een woning vinden', aldus Koning.
Zoals het er nu voor staat wordt die achterstand dus ook niet ingelopen. Om dat toch voor elkaar te krijgen aan moet er volgens Koning 'op heel veel punten' iets veranderen om toch voldoende huizen te bouwen.
'Het gaat over stikstof, het gaat over elektriciteit, het gaat over bouwkosten. Bovendien gaat het ook over mobiliteit, op al die vlakken moeten we met elkaar als overheden en bouwers echt zorgen dat het beter kan.'
Er is ook extra geld nodig. Koning stelt dat juist het gebrek aan geld ook een 'bottleneck' is. Maar geld is niet de enige oplossing die nodig is.
'Was het maar zo simpel dat er één knop was die alles kon oplossen. Maar geld is een vraagstuk, de provincie probeert ook extra geld vrij te maken – dat zit in het begrotingsvoorstel voor onze Provinciale Staten – maar er is zoveel nodig dat niet alleen de provincie dit kan oplossen', aldus Koning.
'Alleen geld zorgt er nog niet voor dat er ook elektriciteit is, bijvoorbeeld. Toch wil je dat ook hebben, dus er is echt méér nodig dan geld.'
Daarbij is het volgens Koning niet alleen belangrijk om te kijken naar hoeveel er wordt gebouwd, maar juist ook naar hoe er moet worden gebouwd in de komende jaren. 'We moeten ook bouwen naar wat mensen kunnen betalen en wat mensen nodig hebben', stelt Koning.
'Ook voor ouderen moeten we veel meer gaan bouwen, bijvoorbeeld. Dus we moeten ook een beetje af van alleen maar kijken naar aantallen. We moeten ook kijken naar wat er precies wordt gebouwd.'
De directeur van de Sociale Verhuurders Haaglanden (SVH), Jozefine Hoft, onderschrijft dat woningcorporaties veel meer geld en ook plekken nodig hebben om te bouwen.
'Uit de laatste doorrekeningen van de Nationale Prestatieafspraken (NPA) blijkt dat de corporaties in Haaglanden tot 2032 gezamenlijk een volkshuisvestelijke opgave hebben van ongeveer 8,5 miljard euro en daarvoor circa 3,5 miljard euro tekortkomen', stelt Hoft.
Volgens Hoft zijn er twee dingen nodig. Voldoende geld voor corporaties én voldoende geschikte en betaalbare locaties om sociale huurwoningen te bouwen.
'De financiële positie van corporaties staat onder druk. Bouwkosten en rentelasten zijn gestegen, terwijl corporaties voor een grote nieuwbouw- en verduurzamingsopgaven staan. Maar woningen die door corporaties worden gerealiseerd zijn per definitie onrendabel, er moet dus geld bij.'
Maar stelt zij, er moeten ook bouwlocaties bij komen. 'Veel locaties zijn niet in bezit van corporaties en corporaties worden ook niet altijd in staat gesteld om deel te nemen aan de ontwikkeling ervan. Hier ligt met name een belangrijke rol voor gemeenten', stelt Hoft.
Want zo stellen de Sociale Verhuurders Haaglanden, er is ook 'investeringsruimte' nodig om het geld dat de corporaties hebben in te steken. 'Dat vraagt om voldoende financiële ruimte, maar vooral ook om concrete locaties waarop corporaties die investeringsruimte, die er nu nog wel is, daadwerkelijk kunnen inzetten.'
Maar, zo stelt gedeputeerde Koning, ook het kabinet zal goed moeten kijken naar wat voor woningen gebouwd moeten gaan worden. 'Nu gaat het nog heel erg veel over cijfers en harde aantallen.'
'Maar mijn oproep naar de minister is: kijk ook naar de woningzoekenden waar het over gaat en zorg dat we de goede woningen bouwen. Die beginnend leraar, die senior die de trappen eigenlijk niet meer op kan. Laten we ook denken vanuit die mensen', besluit Koning.
Source: Omroep West Den Haag