REGIO - Misschien heb je hem zelf ook wel gehad: een WhatsApp-bericht van een bekende met het verzoek om op diens dochter te stemmen voor een gratis dansles. Het lijkt onschuldig, maar wie op de link klikt, loopt het risico de controle over zijn WhatsApp-account te verliezen.
Het werkt zo: na een klik op de link kom je op een website waar je je stem kunt uitbrengen. Om je stem te bevestigen, moet je je telefoonnummer invullen. Vervolgens krijg je een code te zien die je moet invoeren. Je denkt daarmee je stem te bevestigen, maar in werkelijkheid geef je criminelen toegang tot je WhatsApp-account.
Deze methode wordt GhostPairing (spookkoppeling) genoemd. Criminelen maken daarbij misbruik van de mogelijkheid om WhatsApp op meerdere apparaten te gebruiken, bijvoorbeeld op een laptop.
Met de code koppelen ze hun eigen apparaat aan jouw account. Zo kunnen ze zonder dat je het doorhebt je berichten lezen en namens jou berichten versturen naar vrienden en familie.
'Het was nogal een domme fout', vertelt een vrouw, die anoniem haar verhaal wil doen. 'Ik kreeg een appje met de vraag of ik wilde stemmen. Toen ik doorklikte, kreeg ik een code ter verificatie. Maar toen werd mijn WhatsApp gekoppeld aan een vreemde.'
Voor ze er erg in had, was het kwaad al geschied. Het bericht werd doorgestuurd naar honderden contacten.
'Ik kreeg van alle kanten appjes en belletjes met de vraag of ik het wel was', blikt ze terug op de drukke uren die volgden. 'Ze herkenden mijn stijl er niet in. Maar toen waren de berichtjes al verstuurd.'
De 26-jarige Loes uit Den Haag ontving juist meerdere malen een appje met het verzoek om te stemmen. 'Ik kreeg het bericht drie keer, kort achter elkaar', vertelt ze.
'Het eerste bericht kwam van iemand met wie ik niet dagelijks contact heb. Daarom vond ik het al opmerkelijk. Toen ik een half uur later precies hetzelfde berichtje kreeg van een vriendin, wist ik dat ik er niet op moest klikken.'
Ook de 46-jarige Linda kreeg van verschillende kanten het appje. 'Ik had er al over gelezen, dus wist dat het niet pluis was.'
Linda denkt dat ook als ze er nog niet over had gehoord, ze niet op de link zou hebben geklikt. 'Ik heb ooit, lang geleden, een keer zo'n fout gemaakt. Dat had gelukkig geen erge consequenties. Maar toen ben ik zo geschrokken, dat ik sindsdien nergens meer op klik.'
Bij de Fraudehelpdesk herkennen ze de truc. De afgelopen dagen kwamen er tientallen meldingen binnen. 'Waar het precies mee te maken heeft, kunnen we niet zeggen', zegt een woordvoerder. 'Maar dat de vele datalekken het voor oplichters makkelijker maken dit te doen, staat vast.'
Ze noemt de werkwijze 'verschrikkelijk misleidend'. 'Mensen willen een balletdanseres uit een goed hart steunen. Niemand doet het expres. De oplichter is degene die erachter zit.'
De Fraudehelpdesk roept op voorzichtig te zijn met dit soort berichten. 'We moeten met z'n allen heel alert zijn op de berichten die we binnenkrijgen. Een pas op de plaats maken en even de tijd nemen om het goed te lezen en erover na te denken.'
Die boodschap staat ook centraal in een overheidscampagne die vandaag begint. Onder het motto 'Laat je niet interneppen' roept de overheid Nederlanders op om drie tellen te nemen voordat ze ergens op klikken. 'Twijfel je? Klik dan weg', adviseert het ministerie van Justitie en Veiligheid.
Volgens Aad Lensen, projectleider gedigitaliseerde criminaliteit van de politie, loopt iedereen het risico om online misleid te worden. Het moment en de situatie waarin je het bericht krijgt, spelen een doorslaggevende rol, zegt hij in een nieuwsbericht op de website van het ministerie.
'Het kan dus echt iedereen overkomen, vooral op momenten waarop je gehaast of afgeleid bent. Geef jezelf daarom altijd drie tellen voordat je klikt, reageert of betaalt.'
De vrouw die het bericht verspreidde heeft als oplossing haar profielfoto en status aangepast. 'Daaruit wordt duidelijk dat ik het niet ben.' Het lukt haar de komende 24 uur niet om zelf berichten te sturen.
'Mijn WhatsApp constateerde dat er opeens heel veel berichten waren gedeeld, waardoor ik ben geblokkeerd. Ik kan wel nog iedereen bellen die ik een bericht heb gestuurd. Maar dat is natuurlijk een hondenklus.'
Source: Omroep West Den Haag