Henri Bontenbal spreekt de CDA-leden toe op het partijcongres in Almere.
Iemand sjouwt haastig een katheder met het CDA-logo het podium op. Een A4’tje met daarop de toespraak van leider Henri Bontenbal waait ervan af en wordt snel weer op de juiste plek gelegd. Meteen daarna klinkt een lang en hard applaus als Bontenbal het podium oploopt van het theater in Almere waar deze zaterdag het CDA-partijcongres plaatsvindt. Tíjdens zijn speech krijgt hij nog vier keer applaus, bijvoorbeeld als hij zegt „Samenwerken is sterker dan het eigen gelijk” en „We gaan doen wat nodig is”. Het is alsof het publiek hem een steuntje in de rug wil geven.
Het congres vindt dan ook plaats na een roerige Haagse week waarin Bontenbal een bijzondere rol speelde. Hij kondigde afgelopen dinsdag aan zélf op zoek te gaan naar een meerderheid voor het Belastingplan, nadat het minderheidskabinet van Rob Jetten (D66) daar na lang onderhandelen niet in was geslaagd. Althans, niet in de Eerste Kamer. Het kabinet gokt erop dat de senaat de plannen niet durft weg te stemmen. Veel te risicovol, volgens Bontenbal, en de schuld van de VVD, zei hij die avond in talkshow Eva.
Die directe, publieke aanval – ongebruikelijk voor Bontenbal – zorgde voor ophef in de media en chagrijn bij coalitiepartners D66 en VVD. Bovendien heeft de CDA-leider zichzelf een heel moeilijke opdracht gegeven, want oppositiepartijen verbinden sterk uiteenlopende, hoge eisen aan hun steun voor het Belastingplan, waarover de Tweede Kamer komende donderdag al stemt.
Voor de verandering, zo zegt hij zelf, begint Bontenbal zijn speech dan ook niet met „het citeren van een paar denkers of schrijvers”, maar „met de dagkoersen uit Den Haag”. Veel nieuws zegt hij echter niet. Hij herhaalt dat het kabinet „de bal” bij de Tweede Kamer heeft gelegd en verbindt zijn eigen zet aan het CDA-verhaal dat hij altijd vertelt: samenwerken, compromissen zoeken. Hij kiest ervoor „verantwoordelijkheid te nemen” en zegt dat het CDA een partij is die „fatsoenlijk” wil besturen.
Tot hilariteit van de zaal bedankt Bontenbal „Rachel”, de vrouw van de CDA-asielminister en vicepremier Bart van den Brink. Van den Brink zat de afgelopen maanden namens het kabinet aan de onderhandelingstafel. „Je zal maar met zo’n man getrouwd zijn. Bart, enorm veel dank voor je inzet.” De minister noemt dat later tegen NRC „lief”. „Het geeft aan dat we het heel erg samen doen.”
Na zijn toespraak krijgt Bontenbal een staande ovatie die bijna een minuut duurt. Hij maakt kleine buigingen. Bij de uitgang van de zaal staan medewerkers klaar met grote papieren zakken waar het publiek zijn half opgegeten appels in kan doen. Die hadden ze gekregen voor een „meditatief moment” onder leiding van Tweede Kamerlid Joris Lohman, die de CDA-leden aanspoorde om aan de appel te ruiken.
Tijdens de lunchpauze met broodjes kaas en ham zijn CDA’ers lovend over Bontenbal. Ze vinden het heel goed dat hij de handschoen heeft opgepakt en het wankelende minderheidskabinet probeert te redden. Dat hij op televisie de schuld gaf aan de VVD, vond Alex Engbers, fractievoorzitter van CDA Amersfoort, „zeker niet te ver gaan, omdat het feitelijk zo is”. „De VVD is een partij die het moeilijk vindt om verder te kijken dan het eigen gelijk en in de long run is dat niet verantwoordelijk.”
Daar is Fatma Aktas, bestuurslid van het CDA Vrouwenberaad het mee eens. „Ja, benoem het gewoon.” Volgens haar is het goed als de VVD gewezen wordt op haar „morele verplichting”.
„Ik ben wel een beetje voor de harmonie”, zegt Tanja de Leeuw, fractievoorzitter van CDA Waalre. „Het is natuurlijk nooit leuk om te zeggen: ‘jij, jij, jij’. Maar aan de andere kant… als het echt zo is, moet je het denk ik ook wel kunnen benoemen. En in onze politiek leider zie ik wel echt een integere man.”
Brenda van Hal (32) is pas net lid geworden van het CDA. En ja, ook zij merkte het enthousiasme over Bontenbals speech op. „Ik zei al: dat hij nog niet naast zijn schoenen loopt!”
Op het congres zegt Bontenbal tegen de verzamelde pers dat hij op tv naar de VVD wees „om de urgentie te benadrukken dat we iets moeten fixen” en dat hij en de fractievoorzitters van de andere coalitiepartijen druk in gesprek zijn met allerlei oppositiepartijen. „In de loop van dinsdag moeten we ongeveer weten waar het landt.”
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie