Polen Een 24-jarige schutter, die vermoedelijk gefascineerd was door extreemrechtse ideologieën, doodde zaterdagmiddag zes mensen op het drukke marktplein van de Zuid-Poolse stad Krakau. In zijn ouderlijk huis werden later drie dode lichamen aangetroffen. „Dit gebeurt normaal niet in Polen”.
Gewapende politieagenten in de binnenstad van Krakau houden mensen op afstand na de aanslag van zaterdagmiddag.
Even na drie uur zaterdagmiddag rijdt een man in een zwarte Subaru Impreza de Grote Markt van Krakau op. Het is de drukste dag van de week en de drukste plek van de stad. De man zet midden op straat zijn auto stil en begint opeens vanuit het autoraam te schieten. Mensen schreeuwen, rennen, vluchten – een paard-en-wagen scheert over de kasseien van het marktplein. Zo is te zien op ongeverifieerde filmpjes van getuigen op X en op beelden van bewakingscamera’s. Enkele mensen worden geraakt door de kogels van de schutter.
De man rijdt verder het centrum in en schiet op een voorbijrijdende tram. De voorruit van de tram is aan diggelen, maar de bestuurder en passagiers blijven ongedeerd. Op filmpjes is ook te zien hoe mensen dekking zoeken, een man een klein meisje oppakt en meesleurt, terwijl de schutter voorbijrijdt en een politieauto hem op de hielen zit. Schoten klinken op de achtergrond.
Een paar kilometer verderop botst de schutter met zijn auto op een andere auto. Hij stapt uit en begint op twee politieagenten te schieten en raakt ze. Eén politieagent blijft op de grond liggen, de ander staat op en loopt al schietend op de schutter af. Zodra de schutter is uitgeschakeld, valt de politieagent neer op de grond. De twee politieagenten zijn gewond geraakt, bevestigen de Poolse autoriteiten. Een van hen heeft drie schotwonden en is er ernstig aan toe.
Een omstander die het filmt roept in het Engels: „Is dit een film?! Nee? Is dit geen film?”
Zeker zes mensen zijn omgekomen bij de aanslag in de Zuid-Poolse stad, van wie vier vrouwen en twee mannen. Nog vijftien anderen liggen met verwondingen in het ziekenhuis. Ook de schutter ligt met zware verwondingen in het ziekenhuis en werd zaterdagavond geopereerd. Zijn toestand is stabiel. De Poolse autoriteiten maakten al snel bekend dat de schutter een 24-jarige Poolse man is: Michal O. uit provinciestadje Ostrowiec Swietokrzyski.
Kaarsen en bloemen in het centrum van Krakau nabij de plek waar een schutter zaterdagmiddag zes mensen doodde.
Hij ging gekleed in een volledig militair uniform, droeg een bivakmuts en had een machinegeweer bij zich. De schutter had een wapenvergunning voor twee wapens, zijn vader voor elf wapens. Beiden hadden geen strafblad.
Over het motief van de dader is nog weinig bekend. „Alles wijst erop dat hij gefascineerd was door extreemrechtse ideologieën”, zei Marcin Kierwinski, minister van Binnenlandse Zaken zaterdagavond.
Later op de avond werden in zijn ouderlijk huis bij een politie-inval nog drie lichamen gevonden: van twee vrouwen en één man. Vermoedelijk gaat het om de moeder, vader en zus van de schutter.
In de trein vanuit Warschau naar Krakau volgen mensen het nieuws op hun mobieltjes. Een vrouw belt met haar moeder en belooft bij aankomst meteen een taxi te zullen pakken en niet de straat op te gaan. Autoriteiten raden bewoners en toeristen aan om niet naar het centrum te komen.
Bianca Cierpich (22) en Kamil Neupauer (21) doen dat even voor middernacht toch wel. Ze zaten vier uur opgesloten in hun woning, omdat de schutter onder hun huis aan het schieten was en ze van de politie het pand niet mochten verlaten. „We hebben zeker vijftien schoten gehoord, vanaf het begin”, zegt Cierpich. „Maar we dachten dat het een kapotte motor van een auto was”, zegt Neupauer. Totdat opeens de nieuwsalerts op hun telefoons oplichten en ze berichten kregen van vrienden en familie. „Heel Polen wist al wat er gebeurd was, eerder dan wij. Terwijl het letterlijk voor ons huis gebeurde”, zegt Cierpich. Ze laten filmpjes zien van politieauto’s in hun straat.
„Dit gebeurt normaal niet in Polen”, zegt Neupauer. Vandaar dat hij het niet kon geloven dat er geschoten werd in Krakau. Ze wilden met eigen ogen toch zien wat er gebeurd is en besloten daarom nog even naar de Grote Markt te lopen.
Maar er valt weinig te zien. De hele stad is gehuld in mist, het is koud en alle straten in het centrum zijn afgezet met politielinten. Op elke straathoek staan zwaarbewapende agenten. Op straat lopen alleen wat dronken toeristen, die verward op zoek zijn naar hun hotel.
„Natuurlijk hadden we angst”, zegt Cierpich. „Maar we moeten de autoriteiten en vooral de twee politieagenten die met gevaar voor hun eigen leven op de schutter afliepen echt bedanken. Zij hebben zo goed, snel en moedig opgetreden. Dankzij hen voelen we ons vanavond toch veilig in Krakau.”
Aanslagen in Polen komen niet vaak voor. Al viel vorig jaar een 22-jarige rechtenstudent met een bijl twee mensen aan bij de Universiteit van Warschau. Een 53-jarige vrouwelijke conciërge overleed ter plekke – de dader bleek een psychotische stoornis te hebben en was volgens de rechter ontoerekeningsvatbaar.
De Poolse premier Donald Tusk tijdens een briefing in Krakau.
Ook schrikte Polen in 2019 op toen de burgemeester van Gdansk, Pawel Adamowicz, werd neergestoken tijdens een landelijk liefdadigheidsevenement en de volgende dag overleed aan zijn verwondingen. De 27-jarige dader, een draaideurcrimineel, kreeg een levenslange celstraf en gaf de burgemeester en zijn partij (Burgerplatform van premier Tusk) de schuld van zijn eerdere gevangenisstraf. Bovendien werd vorige maand een verdachte aangehouden die een aanslag wilde plegen op premier Donald Tusk. Maar de aanslag in Krakau behoort tot de bloedigste in de recente Poolse historie.
Premier Tusk sprak zaterdagavond van een „tragische schietpartij”. Hij uitte lof voor de agenten die „met gevaar voor eigen leven hebben gehandeld”. De burgemeester van Krakow, Lukasz Gibala, zei in een filmpje dat „geweld de stad niet zal veranderen”. Hij beloofde dat de Grote Markt snel weer open zou gaan. „Het plein zal weer van ons zijn.”
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie