Door het uitponden van woningen zit de markt op slot. Dat heeft ook gevolgen voor studentenwoningen: het tekort aan kamers kan de komende jaren oplopen tot wel 30.000. Vooral het begin van het nieuwe collegejaar wordt voor veel studenten een probleem.
Doordat de woningmarkt al een tijd muurvast zit, zijn ook studenten daarvan inmiddels de dupe. Waar het een aantal jaar geleden nog hartstikke normaal was dat je op kamers ging als je ging studeren, is dat allang niet meer zo. Dat belemmert studenten niet alleen in hun ontwikkeling, het leidt ook tot onzekerheid en beperkt hun sociale leven.
Door de uitpondgolf (het verkopen van huurwoningen), de nieuwe Wet betaalbare huur en de voorgestelde wijziging van box 3 is het voor veel verhuurders niet meer voordelig studentencomplexen te verhuren. Sinds de invoering van de Wet betaalbare huur moet voor woningen waar meer dan drie studenten wonen een groepscontract worden opgesteld. Dat zorgt voor minder flexibiliteit, en vaak ligt de huur vast voor de gehele woning en alle huurders.
Daarbij leidde de wet ook tot aanpassing van het woningwaarderingsstelsel. De overheid gebruikt dat stelsel om de huren te reguleren en beter te controleren. Verhuurders komen dus niet meer zomaar weg met veel te hoge huren. Zij zetten kamers massaal in de verkoop.
Naar schatting is er een tekort van 21.500 studentenkamers. Dat tekort loopt naar verwachting in 2026 verder op tot tussen de 23.000 en 30.000 kamers. Dat blijkt uit de Landelijke monitor studentenhuisvesting van Kences, het kenniscentrum voor studentenhuisvesting.
Een kamertekort is niet nieuw, maar de situatie wordt wel aanzienlijk erger, zegt Jolan de Bie, oud-directeur van Kences, tegen NU.nl. De zoektocht naar een kamer neemt al jaren toe. Vorig jaar zochten studenten gemiddeld 4,9 maanden naar een kamer. In 2016 waren dat nog 3,3 maanden.
"Dat is wrang, want er is heel lang voor gewaarschuwd", zegt vastgoedadviseur Bas Wilberts. Er wordt te langzaam bijgebouwd, maar ook langdurige ontwikkelprojecten zijn een obstakel. Ook wordt al snel geroepen dat het investeringsklimaat in Nederland niet langer voordelig is voor marktpartijen om te investeren in de woningmarkt. Daarom zoeken zij hun heil steeds vaker in het buitenland.
Wilberts noemt als voorbeeld een kantoorgebied in Amstelveen, waar de panden al langere tijd leegstaan. "Deze plek loopt leeg, maar in plaats van er studentenwoningen te realiseren, wordt dit tegengehouden door regelgeving. Omdat deze flats direct onder een aanvliegroute naar Schiphol liggen, is er wonen volgens de regels verboden."
Gemeenten zoeken naar oplossingen, maar dat is nog niet zo makkelijk, ziet Wilberts. Zij hebben weliswaar meer zicht op lokale problemen, maar moeten tegelijkertijd aan landelijke regels voldoen. Zoals opvang regelen voor statushouders en arbeidsmigranten, maar ook voor internationale studenten.
Terwijl er geen probleem hoeft te zijn, als je kijkt naar de woningvoorraad. Het is het gebrek aan doorstroommogelijkheden waardoor de markt vastloopt. Ouders van wie de kinderen allang zijn uitgevlogen blijven bijvoorbeeld wonen waar ze wonen, er zijn te weinig betaalbare alternatieven en het ontbreekt aan goede seniorenwoningen.
Daarom pleit De Bie voor oplossingen die het huidige woningaanbod beter benutten. In het artikel hieronder lees je over de mogelijkheden van het delen, splitsen en optoppen van woningen.
De Bie wijst op het landelijk invoeren van vergunningvrij woningdelen en haalt Utrecht als voorbeeld aan. Daar is het sinds 1 juli 2023 toegestaan zonder vergunning een woning te delen met drie personen. "Dat bevalt heel goed en creëert extra woonplekken", zegt De Bie. Ook moet volgens haar de mogelijkheid van tijdelijk verhuren aan studenten verruimd worden.
Want studenten vormen een uitzondering op het verbod op tijdelijke verhuur, maar er zijn wel andere obstakels waar zij tegen aanlopen. Zo mag je alleen tijdelijk verhuren aan studenten als zij in een andere gemeente wonen dan die waar ze gaan studeren. Dat leidt er automatisch toe dat studenten die op die manier aan een kamer komen een probleem hebben als ze er onverwachts uit worden gezet. Dat moet anders, vindt De Bie.
De gemeentepolitiek heeft wat Wilberts betreft te weinig oog voor het probleem rond studentenhuisvesting. Dat is ook een kwestie van prioriteiten: er is altijd wel een groter probleem dat voorrang heeft.
Maak van studenten een aparte doelgroep met een specifiek huisvestingsbeleid, oppert Wilberts. Net als met ouderen en het aanbieden van seniorenwoningen. "En als je met deze doelgroep begint, creëer je misschien wel een springplank om zo ook de rest van de woningmarkt in beweging te krijgen."
Source: Nu.nl economisch