Op de laatste dag voor het Suikerfeest doneren Enschedese moskeeën voor 1.700 euro aan producten aan de voedselbank. ‘Liefdadigheid is een belangrijk onderdeel van de islam.’
is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over asiel, migratie en de multiculturele samenleving.
Voor de deur van de Enschedese voedselbank staan donderdag zes Turks-Nederlandse vrouwen te wachten. ‘Mijn broer had hier eigenlijk ook om 10.00 uur moeten zijn’, zegt Aysegul Ustaoglu (28) verontschuldigend tegen Cor Versteeg, bestuurslid van de voedselbank, ‘maar hij is onderweg.’
Versteeg (64) lijkt zich geenszins druk te maken over de kleine vertraging. Want de broer van Ustaoglu is in aantocht met een volgeladen bus met boodschappen voor de voedselbank. ‘We hebben samen met de Selimiye moskee 1.700 euro opgehaald’, vertelt Ustaoglu, bestuurslid van de Anadolu moskee in Enschede. ‘Een prachtig bedrag’, aldus Versteeg, glunderend.
De twee Enschedese gebedshuizen hebben dit jaar net als 27 andere Turkse moskeeën in Nederland geld ingezameld voor voedselbanken. ‘Elk jaar kiezen we een ander goed doel voor de ramadan’, vertelt Cemile Ertekin (31), werkzaam voor de overkoepelende Islamitische Stichting Nederland (ISN). ‘Liefdadigheid is een belangrijk onderdeel van de islam.’
‘Moslims zijn verplicht om tijdens de ramadan minstens 15 euro per gezinslid te doneren’, legt ze uit. Voor ouders met drie kinderen is dat dus 75 euro. ‘Dat bedrag verandert mee met de inflatie. Volgend jaar is het misschien 16 euro.’ Moslims die om wat voor reden dan ook niet mee vasten, dragen per dag van de ramadan nog eens 15 euro af. ‘Alleen als ze het kunnen missen’, zegt Ertekin. ‘Als je niets hebt, kun je ook niets geven.’
Wie mensen in de directe omgeving heeft die het zonder hulp niet redden, mag deze zogeheten zakat al-fitr aan hen schenken. Anderen geven het geld aan de moskee, die een goed doel uitkiest. Ook hulporganisaties springen in op de islamitische verplichting. Ngo’s als Artsen Zonder Grenzen, vluchtelingenorganisaties en SOS Kinderdorpen azen met speciale advertenties op de ramadandonaties.
Inmiddels is de bus gearriveerd, de vrouwen laden de inhoud op karren en rijden die de voedselbank in. Kikkererwten, pasta, bonen, pindakaas, maar ook chips en chocomel. ‘Eergisteren gekocht bij de Dirk, Jumbo en een Duitse groothandel’, vertelt Ustaoglu.
‘Ik heb ze een lijstje gegeven met producten waaraan we behoefte hebben’, zegt Versteeg, die meehelpt alles naar binnen te sjouwen. ‘Ze wilden een cheque doneren, maar wij hebben liever producten.’
Wekelijks komen er 360 gezinnen bij deze voedselbank, die zowel Haaksbergen als Enschede bedient. In de ochtend worden de giften binnengebracht, ’s middags komen de leden. ‘We houden die groepen gescheiden, want er is veel schaamte’, legt Versteeg uit terwijl hij een kar vol spullen over de drempel probeert te duwen. ‘Ons doel is om mensen voor drie dagen eten mee te geven.’
Het is de ochtend na de gemeenteraadsverkiezingen, Nederland maakte opnieuw een ruk naar rechts. In Enschede is Forum voor Democratie van 1 naar 3 zetels gegaan, ook de PVV kreeg er een zetel bij.
De vrouwen maken zich er niet al te veel zorgen over. ‘In verkiezingstijd gaat het veel over moslims’, zegt Nurdan Koç (38), voorzitter van de vrouwentak van de Selimiye moskee en werkzaam in de psychische zorg. ‘Dan lijkt het alsof er veel haat is, maar mijn ervaring is dat we vreedzaam samenleven.’
Ze willen het liever niet hebben over het geweld waar verschillende moskeeën in Nederland het afgelopen jaar mee te kampen hebben gehad. De met bloed besmeurde dreigbrieven, de dode dieren voor de deur, de tamme reacties van politici hierop.
‘Wij focussen liever op positiviteit’, zegt Naomi Kemal (24). ‘Steeds als zoiets gebeurt, voelen we juist enorme steun, ook van niet-moslims. Dat is veel sterker dan de haat.’
Als de bus leeg is, krijgen ze een rondleiding door de voedselbank. Het is ingericht als supermarkt, leden krijgen hier geen voedselpakket maar kunnen met een karretje zelf langs de schappen lopen. ‘Ze moeten wel eerst gescreend worden’, zegt Versteeg. ‘Anders komen er te veel mensen die het eigenlijk niet nodig hebben.’
Het is de laatste dag voor het Suikerfeest, en ruim een week nadat de Tweede Kamer viel over het verzoek van Kamerlid Dogukan Ergin (Denk) om een debat een kwartier eerder te schorsen zodat hij het vasten kon breken. Rechtse Kamerleden waren diep verontwaardigd en bestempelden het als een nieuwe stap op weg naar ‘de islamisering van Nederland’.
Ook over dit voorval willen ze in Enschede niet al te veel woorden vuil maken. ‘Veel gedoe, alleen omdat iemand vraagt of hij even een dadel mag eten’, zegt Ustaoglu droogjes. De vrouwen merken in hun dagelijks leven weinig van negativiteit rond de ramadan. ‘Nederlanders zijn juist heel nieuwsgierig’, aldus Kemal, die stage loopt in een wijkcentrum. ‘Sommigen vasten een dagje mee, omdat ze willen weten hoe het voelt.’
Koç knikt instemmend. ‘De iftar (de maaltijd na zonsondergang tijdens de ramadan, red.) viel dit jaar heel gunstig, rond de tijd dat de meeste Nederlanders avondeten. Dus er waren veel iftar-evenementen met niet-moslims. En dat is precies het idee van de ramadan, we willen mensen samenbrengen en onze warmte delen.’
Ze kijken daarom nu al uit naar de ramadan in 2033. ‘Dan valt het Suikerfeest op eerste kerstdag’, zegt Kemal. ‘Dat gaat een heel bijzonder moment worden.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant