In een datacenter van NorthC in Almere woedde donderdag een hevige brand. Het vuur is geblust, maar onder meer de Universiteit Utrecht bleef vrijdag gesloten als gevolg van de brand. Hoe kwetsbaar zijn dergelijke datacenters?
Wat weten we nu over de brand?
Sinds donderdagavond is het vuur onder controle. De brand brak uit in de ‘technische ruimte’ waar de noodgeneratoren staan. De oorzaak van de brand is nog niet bekend. Hoewel wegens de enorme rookontwikkeling een NL-alert voor een deel van ‘t Gooi werd verstuurd, is de rookschade in de zalen met dataservers beperkt gebleven.
Wat zijn de gevolgen van de brand?
De servers met daarop de computersystemen en data van klanten lijken onaangetast, maar zijn tijdelijk onbereikbaar, omdat de stroom van het hele datacenter is uitgeschakeld. Dat gebeurde op last van de brandweer. NorthC verwacht binnen 72 uur gefaseerd de stroomvoorziening voor klanten opnieuw beschikbaar te kunnen stellen.
NorthC kan niet bekendmaken welke organisaties zijn getroffen, maar het Centraal Bureau voor de Statistiek, vervoerdersbedrijf TransDev en Universiteit Utrecht melden problemen. De Universiteit Utrecht is vrijdag zelfs gesloten: de toegangspasjes voor de gebouwen werken beperkt, alsmede de digitale systemen. Medewerkers en studenten is ook afgeraden om online te werken, ‘omdat een grote belasting van de systemen het herstel belemmert’.
• In Nederland staan tweehonderd datacenters. Die zijn in korte tijd essentieel geworden voor het functioneren van de maatschappij. Stijn Grove van de Dutch Data Association: ‘Alles wordt tegenwoordig aangestuurd met digitale systemen: het stroomnet, kraanwater, of bankbetalingen. Mensen zien datacenters vaak als luxe, maar ze zijn essentieel in onze digitale infrastructuur.’
• Dankzij de centrale ligging van Nederland in West-Europa spelen Nederlandse datacenters een belangrijke logistieke rol in de data-economie. Veel landen maken gebruik van Nederlandse knooppunten en betalen om Nederlandse servers te gebruiken.
• Die tweehonderd datacenters waren in 2024 verantwoordelijk voor 4,6 procent van het totale Nederlandse stroomverbruik, volgens CBS.
Ook huisartsen hebben last van de uitgevallen servers. Een Amsterdamse praktijk meldt aan NOS geen toegang te hebben tot patiëntgegevens, dossiers, en geplande afspraken. ‘We kunnen mensen slechter bereiken omdat we niet bij hun telefoonnummers kunnen.’ Andersom kunnen patiënten de praktijk ook moeilijk bereiken omdat de website eruit ligt.
Waarom leiden uitgevallen servers tot zo veel problemen?
Het internet en de ‘cloud’ voelen misschien als een abstract fenomeen waarin berichtjes en bestanden door de lucht vliegen, maar alle websites, e-mails of computersystemen staan fysiek ergens opgeslagen. Vroeger gebruikten mensen hun eigen harde schijf en hadden bedrijven die in veelvoud in eigen ruimtes met torens aan servers, tegenwoordig hebben datacenters die taak overgenomen.
‘Ze vormen de basis van de digitale infrastructuur’, zegt Michiel Steltman, onafhankelijk expert in de digitale maatschappij. ‘Dat is waar data en digitale systemen in tastbare dingen zijn opgeslagen: op de computers en servers in die gebouwen.’
Wil je bij een foto die is opgeslagen in ‘de cloud’, dan reizen die data vanaf een server naar jouw computer thuis. Dat gaat via ondergrondse glasvezelkabels, die via knooppunten een wereldwijd netwerk vormen. Wanneer de servers in het datacentrum niet beschikbaar zijn, kan een gebruiker dus niet meer bij zijn data. Het gevolg: de website, bestanden of systemen die daarop staan opgeslagen zijn niet te bereiken.
Om de kwetsbaarheid te verkleinen, gebruiken grotere instanties meerdere servers, bij verschillende datacenters of in eigen gebouwen. ‘Hoe kritieker de dienst, hoe eerder wordt gekeken naar een back-up op een extra server’, zegt Stijn Grove, directeur van de Dutch Data Association. ‘Ziekenhuizen, banken en de overheid hebben bijvoorbeeld alle data op een tweede of derde locatie gespiegeld.’ Instanties moeten zelf die afweging maken: dubbele servers betekenen ook dubbele kosten.
Hoe vaak zijn er branden of andere incidenten bij datacenters?
Volgens Grove is de brand in Almere uniek. ‘Dit is de eerste keer dat er in Nederland zo’n impactvolle brand heeft plaatsgevonden.’
De garantie van datacenters van toegankelijke servers is cruciaal. Daarom zijn de centra extreem goed ingericht en beveiligd. Beide experts betwijfelen of de brand de reputatie van NorthC zal schaden. ‘Het zal zeker geen positief effect hebben’, zegt Steltman. ‘maar NorthC is een gerenommeerd bedrijf. Mensen begrijpen dat er met technologie ondanks veel voorzorgsmaatregelen toch altijd iets fout kan gaan’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant