De meest markante politicus van Tilburg, Hans Smolders, stopt als gemeenteraadslid. Alweer. De voormalige chauffeur van Pim Fortuyn is opnieuw buiten het gemeentebestuur gehouden. ‘Mijn lichaam begint te protesteren.’
is regioverslaggever Zuid-Nederland van de Volkskrant.
Dat Hans Smolders (65) nu al vijf weken hoofdpijn heeft, slecht slaapt en zijn diabetes heeft zien verslechteren, is met een blik op de kalender niet zo vreemd. Vijf weken geleden viel zijn partij, Lijst Smolders Tilburg – na de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart de grootste fractie – voor de vijfde keer na vijf pogingen buiten de boot bij de vorming van het Tilburgs college.
De onmacht greep Smolders bij de keel, vertelde hij aan het Brabants Dagblad. De krant kreeg de primeur van de meest markante politicus van Tilburg: hij stopt. ‘Ik kan mijn gezondheid niet langer op het spel zetten. Ik moet het lot niet tarten’, liet Smolders onder embargo weten op Bevrijdingsdag. ‘Zo voelt het voor mij persoonlijk ook echt.’
Een dag later mocht de krant het nieuws brengen op een voor Smolders evenzeer bijzondere dag: 6 mei, de dag dat 24 jaar geleden Pim Fortuyn voor zijn ogen werd doodgeschoten. De Tilburger, die na een imposante ijshockeycarrière het koeltechnisch bedrijf Smol Koeling opbouwde en verkocht in ruil voor financiële onafhankelijkheid, was in korte tijd een vertrouweling geworden van Fortuyn en fungeerde destijds als diens chauffeur.
Op de fatale dag in 2002 rende Smolders instinctief achter schutter Volkert van der Graaf aan. Hij bedacht na 100 meter dat dat misschien gevaarlijk was. Op dat moment richtte de dierenactivist zijn wapen op hem. Van der Graaf schoot niet, rende door en werd even later gegrepen door de politie.
Smolders verwachtte een paar maanden actief te zijn voor de Lijst Pim Fortuyn (LPF). De partij, dacht Fortuyn, mocht Onze-Lieve-Heer danken als ze vijf zetels zou halen. Smolders kwam op plek zestien van de kieslijst, als lijstvulling. Met vijfentwintig anderen belandde hij in de Kamer.
Dat voelde niet goed, vertelde Smolders vorig jaar aan Univers, het tijdschrift van Tilburg University. ‘Veel mensen hadden hun zetel te danken aan Pim, niet aan zichzelf. Toen heb ik gezegd: dit heeft niets meer met Pim te maken. Ik stop ermee.’
Bij wijze van verwerkingsproces richtte Smolders zijn eigen Tilburgse partij op. Hij kwam in 2006 met vijf zetels als nummer drie in de gemeenteraad. ‘Men mag Lijst Smolders Tilburg gerust zien als een proteststem, burgerlijke ongehoorzaamheid of een burgerverzet!’, schreef hij in het eerste verkiezingsprogramma van LST. ‘Wij gewone goedwillende mensen, allochtoon en autochtoon, zijn het meer dan zat.’
Nadat Smolders in 2010 voor de tweede keer de politiek definitief vaarwel had gezegd, keerde hij in 2014 terug met nagenoeg dezelfde uitslag als acht jaar eerder: derde partij, 5 zetels, 11 procent, 8.411 stemmen. In 2018 volgde een verdubbeling en leek het gedroomde wethouderschap ‘van wijken en eerste hulp bij bestuurlijke ongelukken’ binnen handbereik.
Links vormt in Tilburg doorgaans echter een meerderheid en zag Smolders als een ‘ongeleid projectiel’. Dat hij raadsleden en het college uitmaakte voor klunzen, afgewerkte theezakjes, watjesmaffia en plucheklevende zakkenvullers, zorgde niet voor toenadering. Evenmin dat het profiel van LST opschoof naar radicaal-rechts.
In 2019 sloot hij zich aan bij Forum voor Democratie (FvD) en kwam voor die partij als lijstduwer in de Provinciale Staten van Noord-Brabant. In 2021 volgde dankzij 5.344 stemmen, 1 procent van het FvD-totaal, installatie in de Tweede Kamer. Tegelijkertijd bleef hij fractieleider in de Tilburgse gemeenteraad, onderwijl herstellende van enkele zware longoperaties.
‘VOL=VOL’, staat in het laatste verkiezingsprogramma van LST. ‘De LST wil geen asielzoekers of statushouders erbij in Tilburg.’ Het leverde Smolders 12.147 stemmen op, bijna het dubbele van de nummer twee, de lijsttrekker van GroenLinks/PvdA, wethouder Evelien Kostermans.
De linkse combinatiepartij had LST al uitgesloten, ook om afstand te houden tot het FvD-gedachtegoed, verklaart GroenLinks/PvdA. D66 praatte ‘om recht te doen aan de verkiezingsuitslag’ wel even met Smolders’ partij. De gesprekken bevestigden voor D66 dat het fundamenteel anders dan LST denkt over ‘kernwaarden en mensbeeld’ en ‘een open en inclusieve samenleving’.
Dat verklaarde D66 ruim vijf weken geleden. Sindsdien is Smolders er ziek van. ‘Ons schaakspel is voorbij’, zei hij tegen Omroep Tilburg. En dat komt, weet hij, omdat honderdduizend Tilburgers niet kwamen stemmen. ‘Ik had gevraagd om een grote overwinning, maar te veel mensen bleven thuis.’ Zonder naamgever Smolders gaat de LST verder als BVT, Belang van Tilburg.
- ANP 19 april 2004: ‘Hans Smolders stopt definitief met de politiek.’ Smolders was enkele dagen eerder voor de deur van zijn woning bedreigd met een pistool door een man die de Tilburger zei dat hij moest stoppen met de politiek. De man haalde de trekker over, maar er kwam geen kogel uit zijn wapen. ‘Het is de tweede keer dat ik in de loop van een pistool kijk, dat ga ik geen derde keer doen’, zegt Smolders. ‘Het is voorbij.’ Twee jaar later maakt Lijst Smolders Tilburg met vijf zetels zijn debuut in de gemeenteraad.
- ANP 17 januari 2010: ‘Het omstreden Tilburgse raadslid Hans Smolders stopt ermee.’ Ditmaal zijn het gezondheidsklachten die Smolders ertoe brengen niet mee te doen aan de gemeenteraadsverkiezingen. De klachten schrijft hij toe aan de ‘onbetrouwbare en onbekwame politiek’. Tegen Smolders loopt op dat moment een rechercheonderzoek wegens corruptie. Hij zou een projectontwikkelaar, die in Tilburg het grootste winkelcentrum van Nederland wilde bouwen, om 70 duizend euro aan steekpenningen hebben gevraagd. Justitie vindt daarvoor geen bewijs. Vier jaar later maakt zijn partij LST haar rentree in de Tilburgse gemeenteraad met opnieuw vijf zetels.
- ANP 30 juli 2023: ‘Hans Smolders verlaat politiek.’ Wederom nopen gezondheidsklachten Smolders te stoppen, althans met de landelijke politiek. ‘Ik heb vier zware longoperaties achter de rug en kom nu nog lucht tekort. Daarom zit het Kamerwerk er niet meer in.’ Drie jaar later wordt de LST, net als in 2018, de grootste in de Tilburgse gemeenteraad met acht zetels.
Source: Volkskrant