Oekraïne wint stukje bij beetje terrein in de oorlog en blinkt uit op technologisch vlak. De Russen lijken het daardoor moeilijker te hebben, maar passen zich vaak in rap tempo weer aan. "Het is een spel van innovatie en adaptatie."
De oorlog tussen Oekraïne en Rusland draait steeds meer om wie technisch de overhand heeft. Het gaat inmiddels om systemen die andere systemen uitschakelen, zeggen experts tegen NU.nl.
"Rusland en Oekraïne zitten in een spel van innovatie en adaptatie", vertelt militair deskundige Erik Stijnman van Instituut Clingendael. Het lijkt erop dat Oekraïne de bovenliggende partij is in sneller innoveren. Waar in Rusland alles door de staat gestuurd is en soldaten hun orders afwachten, zijn Oekraïners bij wijze van spreken aan de keukentafel drones in elkaar aan het sleutelen.
"Oekraïners werken veel meer op eigen initiatief, als een soort lokale ondernemingen", zegt hoogleraar Russische geschiedenis Hans van Koningsbrugge van de Rijksuniversiteit Groningen. "Oekraïne doet het technologisch gewoon beter. De motivatie is bovendien vanzelfsprekend. De vraag is of Rusland die innovatie kan bijbenen."
Toch moeten we volgens Stijnman de Russen niet onderschatten. Er is volgens hem ook een innovatieve en economische competitie tussen de twee landen. Rusland heeft met zijn enorme en gecentraliseerde staatsapparaat een "enorm schaalvoordeel" als het om competitie gaat. Het land heeft bovendien een langetermijnvisie, die van bovenaf wordt gestuurd.
Bovendien past Rusland zich vrij snel aan. "Hierdoor is het voordeel vaak tijdelijk voor Oekraïne", zegt Stijnman. Dit betekent ook dat de oorlog opmerkelijk genoeg langer kan duren. Het is een kat-en-muisspel gericht op uitputting.
Oekraïne heroverde de afgelopen maand ongeveer 113 vierkante kilometer grond, meldt het Institute for the Study of War. Dat het land kleine delen herovert, komt door verschillende factoren.
Zo zijn communicatiemiddelen zoals satellietdienst Starlink en Telegram uitgeschakeld, wat communicatie binnen het Russische leger bemoeilijkt. De Oekraïense drones maken het Russische troepen dagelijks lastig door ze bij elke beweging met drones aan te vallen.
Rusland won tot vorige maand nog terrein dankzij kwantiteit, maar Oekraïne lijkt nu het voordeel van betere kwaliteit te hebben. Zo zet het Oekraïense leger roboteenheden in, zoals onbemande tanks voor bevoorrading, waardoor minder manschappen nodig zijn.
De gewonnen terreinwinst door Oekraïne moeten we ook in perspectief zien, stelt Ruslanddeskundige Nicolaas Kraft van Ermel-Nijland van de Rijksuniversiteit Groningen. "Het klinkt als heel veel, maar het is in vergelijking net iets minder dan een zesde van de Noordoostpolder." Wel laat het zien dat Rusland moeite heeft met het volhouden van de oorlog.
Daarnaast wisselen de landen elkaar om de zoveel tijd af met geboekte successen op het slagveld. "Op dit moment is Oekraïne handiger, maar een paar maanden geleden was dat Rusland. En daarvoor was het weer andersom", zegt Kraft van Ermel-Nijland.
Van Koningsbrugge is optimistischer over Oekraïne. "Met alle slagen om de arm en de misschien kleine stappen die het land zet, is er volgens mij toch een kentering begonnen in het voordeel van Oekraïne."
De Russische president Vladimir Poetin zei afgelopen weekend tegen Russische journalisten dat de oorlog "op zijn eind loopt". Maar volgens de experts is nog altijd geen van de partijen significant in het voordeel.
"Rusland creëert met zo'n opmerking het beeld dat het op weg is naar een einde, om daar een voordeel mee te halen", zegt Kraft van Ermel-Nijland. "Rusland heeft het best wel moeilijk. Door het in ieder geval te doen lijken dat het einde in zicht is, kan Poetin nog even doorgaan met de boodschap 'zing het nog even uit, we hebben bijna ons doel bereikt'. De realiteit is natuurlijk heel anders."
Ook Stijnman denkt dat Poetin het bewust dubbelzinnig heeft geformuleerd, zodat iedere doelgroep het bewust of onbewust kan redeneren naar wat goed uitkomt. "Want wanneer stopt het dan? Ga je minder aanvallen?"
Volgens de militair expert is dit wat Rusland doet: de boodschap vaag formuleren, juist om deze discussie uit te lokken. En ondertussen moddert de strijd door.
Source: Nu.nl algemeen